Gʻarbiy sohilda isroillik koʻchirib keltirilganlarning hosil yigʻishtirib olishga qilgan hujumida falastinliklar va amerikalik jurnalist jarohat oldi

Iordan daryosining Gʻarbiy sohilida isroillik koʻchmanchilar hujumi oqibatida falastinliklar va amerikalik jurnalist jarohatlandi

Ishgʻol qilingan Iordan daryosining Gʻarbiy sohilida har yilgi zaytun hosilini yigʻish paytida oʻnlab niqobli koʻchmanchilar falastinliklarga hujum qildi, mashinalar va zaytun daraxtlariga oʻt qoʻydi.

Bi-bi-si suratga olish guruhi Falastinning Abu Faloh qishlogʻi yaqinidagi ekin maydonlarida sodir boʻlgan bir nechta hujumlardan birining guvohi boʻldi. Mahalliy mulozimning maʼlum qilishicha, hujumlar oqibatida 12 nafar falastinlik jarohat olgan, ulardan toʻrt nafari Falastin va AQShning ikki tomonlama fuqarosidir. Shuningdek, chet ellik jurnalist ham jarohatlandi.

Majdi Fhidning qonga belangan yuzi mashinalardan birining orqa oʻrindigʻidan koʻrinib turardi.

"Biz zaytun daraxtlarimizdan hosil yigʻayotgan edik va 15 ga yaqin yahudiy yigitlar... bizga qurol, tosh va maxsus qurollar bilan hujum qila boshlashdi. Ular boshimga [va] boʻynimga urishdi – qarang, qon oqyapti!"

Qoʻshni Turmus Aya qishlogʻi kengash aʼzosi Yaser Al-Kamning menga aytishicha, AQSh fuqarosi boʻlgan Majdiga koʻchmanchilar mixli tayoqlar bilan hujum qilishgan va u boshidagi chuqur jarohatlar tufayli davolanishga muhtoj. Uning keksa onasi ham jarohatlangan.

Jarohatlanganlarni shifoxonaga olib ketayotgan boshqa bir kishining aytishicha, koʻchmanchilar ular zaytun terishayotganda tayoqlar bilan urishgan va uchta mashinaga, jumladan, unga tegishli boʻlgan bitta mashinaga oʻt qoʻyishgan.

"Yerga yetib kelib, buyumlarimizni qoʻyishimiz bilan ular kela boshlashdi, shuning uchun biz qochib ketdik", dedi u bilan birga boʻlgan ayol.

Zoʻravonliklar haqida soʻralganda, AQSh Davlat departamenti vakili ushbu xabarlardan xabardor ekanliklarini aytdi.

"Biz Gʻarbiy sohilda har qanday tomon tomonidan sodir etilgan jinoiy zoʻravonliklarni qoralaymiz va aybdorlarni tergov qilish, hibsga olish va jazolashga chaqiramiz", dedi vakil.

Oʻtib ketayotgan mashinalarni kuzatib turgan 73 yoshli Imm Xaldun menga nima boʻlishidan qatʼi nazar, har doim oʻz yeriga qaytib kelishini qatʼiy taʼkidladi. "Bu mening yerim. [Bu yerda boʻlish] mening huquqimdir", dedi u.

BMTning bildirishicha, oxirgi ikki hafta ichida zoʻravon isroillik koʻchmanchilar tomonidan sodir etilgan hujumlar oʻtgan yilgi butun hosil yigʻish mavsumidagidan ham koʻproq boʻlgan.

Gʻarbiy sohilda zaytun terish vaqt bilan poygaga aylandi, zoʻravon isroillik koʻchmanchilar hujum qilishidan oldin, quyosh chiqishi bilan daraxtlardagi mevalar tezda terib olinmoqda.

Yaqin oradagi boshqa bir zaytun zorligida biz oʻnlab dehqonlarning daraxtlarni imkon qadar tezroq tozalash uchun elektr asboblaridan foydalanayotganini koʻrdik, ular tepamizdagi tizmani ham kuzatib turishardi, u yerda yangi noqonuniy postdagi koʻchmanchilar guruhi allaqachon toʻplanib, pastdagi zaytun hosilini kuzatib turishardi.

Shoturttipoyalarda turgan falastinlik dehqonlar tez ishlab, zaytunlarni daraxtlar ostiga yozilgan plastik yopqichlarga oqizib tushirishardi. Yer egasi Amin Xalilning menga aytishicha, uchta qishloq hujumdan himoyalanish uchun ushbu zaytunlarni birgalikda yigʻishga birlashgan. Uning aytishicha, hozirda uning yeri yettita yahudiy aholi punkti va postlari bilan oʻrab olingan.

Isroilning barcha aholi punktlari xalqaro huquqga koʻra noqonuniy hisoblanadi. Postlar – tepaliklardagi kichik lagerlar ham Isroil qonunchiligiga koʻra noqonuniydir, garchi ularning koʻplari hamon davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlansa-da.

"Bu xavfli hudud – bu yer atrofida yettita aholi punkti bor", dedi menga Amin Xalil. "Bu yil hamma odamlar birlashdi, chunki qishloq chetida atigi bir nechta odam yolgʻiz ishlayotganda, koʻchmanchilar hujum qilishadi. Shuning uchun bugun barcha oilalar birgalikda ishlashmoqda".

Ammo bu taktika bugun ish bermadi. Biz kuzatib turganimizda, qora kiyingan oʻnlab koʻchmanchilar tepalikdan biz tomon tusha boshlashdi va bir nechta zaytun daraxtlari toʻpiga oʻt qoʻyishdi.

Falastinlik dehqonlar vahimaga tushib, bolalarga dalani tark etishni aytib baqirishdi. Baʼzilar tezda ketish uchun zaytunlarni yigʻishtirib ola boshlashdi.

Ammo ikkala tomonda ham odam soni koʻpligi sababli, toʻqnashuv beqaror tinchlik holatiga oʻtdi. Biz tosh otadigan moslamasi bor koʻchmanchilarning biz tomon tosh otayotganini va falastinlik yosh yigitlarning toshlarni qaytarib otish uchun yugurayotganini koʻrdik.

Isroil kuchlari yetib kelishi bilan toʻqnashuv avj oldi. Dehqonlar tezda chekinayotganda, koʻchmanchilar biz tomon yugura boshlashdi. Baʼzi falastinliklar koʻchmanchilarni haydashga urinib, feyerverklar otishdi.

BMTning maʼlum qilishicha, koʻchmanchilarning bu yilgi hujumlari oqibatida shu vaqtgacha bir falastinlik halok boʻlgan va 120 dan ortiq kishi jarohatlangan.

Vashington Post gazetasining amerikalik jurnalisti Haydi Levin hujumda jarohat oldi. Uning aytishicha, voqea joyidan reportaj tayyorlayotganda oʻnlab koʻchmanchilar unga toʻsatdan hujum qilishgan.

"Menga hujum qilishdi", dedi u. "Men yerda edim va ular meni tepishardi, men esa kameram va sumkamni ushlab turishga harakat qilardim. Bronejiletim va kaskam bor edi, bu meni himoya qildi. Ular meni oʻrnimdan turgʻizib, yana tepishdi va bu kamida 10 daqiqa davom etdi."

Vashington Post bosh muharriri Mett Myurrey oʻz bayonotida Levinning jurnalist ekanligi aniq koʻrinib turganini aytdi.

"Biz oʻz ishini bajarayotgan jurnalistga qilingan bu asossiz hujumdan gʻazabdamiz va rasmiylarni sinchkovlik bilan tergov oʻtkazishga va tegishli choralar koʻrishga chaqiramiz", dedi u.

Isroil Mudofaa Kuchlari (IMK) "shafqatsiz toʻqnashuv haqidagi xabardan soʻng" hududga qoʻshinlar yuborilganini aytdi. Unda aytilishicha, toʻqnashuv paytida ayol jurnalist jarohat olgan va hodisa bilan bogʻliq "barcha holatlar" oʻrganib chiqiladi.

Dehqonlar chekinayotganda, dalalar boʻylab jangovar oʻqlar ovozi eshitildi. Koʻchmanchilar yoki Isroil kuchlari oʻq uzayotgani nomaʼlum edi.

Bir necha daqiqadan soʻng, Isroil kuchlari toʻqnashuvni tugatish uchun Falastin dalalariga koʻzdan yosh oqizuvchi gaz ota boshladi – bu Isroilning bunday toʻqnashuvlarni bartaraf etishdagi tanish usulidir.

BMTning bildirishicha, koʻchmanchilarning bu yilgi zaytun hosiliga hujumlari oqibatida butun Gʻarbiy sohilda shu vaqtgacha bir falastinlik halok boʻlgan va 120 dan ortiq kishi jarohatlangan.

Soʻnggi bir necha yil ichida bu yerda noqonuniy yahudiy postlari jadal kengayib, Falastin zaytunzorlari atrofida yanada jipslashdi.

Biz koʻrgan narsa bu yerda koʻchmanchilar postlari kengaygani sayin kundan-kunga takrorlanadigan holatning bir qismi edi.

Har yilgi zaytun hosilini yigʻish Isroilning koʻchmanchilarni faol qoʻllab-quvvatlovchi hukumati siyosati bu yerdagi falastinliklarga qanday taʼsir qilayotganini koʻrsatuvchi mezonga aylandi – bu siyosat ekstremist koʻchmanchilar tomonidan ortib borayotgan zoʻravonlikni nazorat qilish va yahudiylarning bu yerga boʻlgan daʼvolarini mustahkamlashni oʻz ichiga oladi.