AQSh Davlat departamenti Oʻzbekistonning moliyaviy shaffofligidagi kamchiliklarni aniqladi.
**AQSh Davlat departamenti O'zbekistonning fiskal shaffofligidagi kamchiliklarni aniqladi**
O'zbekiston 2026-yilgi Fiskal shaffoflik hisobotida ko'rsatilganidek, AQSh Davlat departamentining minimal fiskal shaffoflik talablariga javob bermadi. Asosiy xavotirlar davlat qarzi, yirik davlat korxonalarining moliyaviy faoliyati, suveren kreditlar shartlari va davlat xaridlari shartnomalari haqidagi ma'lumotlarning yetarlicha oshkor qilinmasligi bilan bog'liq.
Shunga qaramay, AQSh departamenti O'zbekiston hukumati harakatlarining ijobiy jihatlarini qayd etdi. Xususan, byudjet loyihasi va tasdiqlangan versiyalari, shuningdek, uning ijrosi bo'yicha yakuniy hisobot o'z vaqtida e'lon qilindi. Ushbu hujjatlar odatda rejalashtirilgan davlat daromadlari va xarajatlarini aks ettirdi. Bundan tashqari, byudjetdan tashqari muhim hisoblar oshkor qilindi.
O'zbekiston Oliy audit instituti ham ijobiy baho oldi. Davlat departamenti uni xalqaro mustaqillik standartlariga mos deb topdi va uning auditlari yillik byudjetning ijrosini qamrab oldi va aniq xulosalar va tavsiyalarni o'z ichiga oldi.
Biroq, ushbu ijobiy o'zgarishlarga qaramay, yirik davlat korxonalarining qarz majburiyatlari, jumladan, davlat qarz majburiyatlari haqidagi keng qamrovli ma'lumotlar ommaga ochiq emas edi. Xorijiy qarz oluvchilarga berilgan suveren kreditlar shartlari, tabiiy resurslardan olinadigan daromadlar haqida batafsil ma'lumotlar va davlat xaridlari shartnomalari bo'yicha ma'lumotlar e'lon qilinmadi.
Shuning uchun Davlat departamenti O'zbekistonga yirik davlat korxonalarining daromadlari va moliyalashtirishi haqidagi ma'lumotlarni byudjet hujjatlariga kiritishni, qarz majburiyatlari va suveren kreditlar shartlarini to'liq oshkor qilishni va davlat xaridlari shartnomalarini e'lon qilishni tavsiya qildi.
Davlat departamentining sharhiga O'zbekistondan tashqari 139 ta mamlakat va Falastin ma'muriyati kiritilgan. Ulardan 73 tasi minimal talablarga javob bergan, 67 tasi esa javob bermagan. Ikkinchi guruh orasida 14 ta mamlakat sezilarli taraqqiyotni ko'rsatdi, ammo O'zbekiston bu guruhga kiritilmagan.
Davlat departamenti yuqori darajadagi ochiqlik uning yo'qligini kafolatlamagani kabi, fiskal shaffoflikning o'zi yetarli emasligi korruptsiyani isbotlamasligini ta'kidladi. Ilgari O'zbekistonning davlat va davlat tomonidan kafolatlangan qarzi YaIMning taxminan 30% darajasida barqarorlashgani, ammo xususiy tashqi qarz o'sishda davom etgani haqida xabar berilgan edi.