Agar yangi neft va gaz konlari tasdiqlanmasa, Buyuk Britaniya «investitsiya kiritib boʻlmaydigan» davlatga aylanish xavfi ostida qoladi, deya ogohlantirmoqda Equinor
Equinor agar Rouzbank (Rosebank) va Jekdo (Jackdaw) konlaridagi yangi neft va gaz loyihalari maʼqullanmasa, Buyuk Britaniyaga keyingi investitsiyalarni kiritishdan voz kechishi mumkinligi haqida ogohlantirdi.
Buyuk Britaniya yangi neft va gaz konlarini tasdiqlamasa, «investitsiya kiritib boʻlmaydigan» davlatga aylanishi mumkin, deya ogohlantirdi Equinor
Yirik neft kompaniyasi Equinor agar Rouzbank (Rosebank) va Jekdo (Jackdaw) konlarida yangi neft va gaz loyihalari tasdiqlanmasa, Buyuk Britaniyaga keyingi investitsiyalarni kiritishdan tiyilishi mumkinligini maʼlum qildi.
«Savol tugʻiladi: Buyuk Britaniya kelajakda investitsiya kiritishga loyiq davlat boʻlib qoladimi? Ish bu darajagacha borib yetmaydi deb umid qilaman», — dedi ushbu konlarning hammuallifi boʻlgan Norvegiya davlat neft kompaniyasi rahbari Anders Opedal.
U BBC telekanaliga bergan intervyusida, agar yangi burgʻilash ishlarini rad etish toʻgʻrisida qaror qabul qilinsa, kompaniya «bu masalaga jiddiy qarashga majbur boʻlishini» aytdi.
Ushbu ogohlantirish Buyuk Britaniya hukumati Leyboristlar partiyasining saylovoldi dasturida vaʼda qilingan taqiqqa qaramay, Rouzbank va Jekdo konlarida neft va gaz qazib olishga yakuniy ruxsat berish-bermaslik toʻgʻrisida qaror qabul qilishga tayyorlanayotgan bir paytda yangradi.
Hukumat har qanday qaror barcha tegishli dalillarni hisobga olgan holda qabul qilinishini bildirdi.
Energiya narxining oshishi Buyuk Britaniyaning energetik xavfsizligi borasidagi munozaralarni qayta jonlantirdi, chunki mamlakatda ishlab chiqarish 2035 yilga kelib ikki baravarga kamayishi kutilmoqda.
Buyuk Britaniya hozirning oʻzida gazga boʻlgan ehtiyojining yarmi boʻyicha Norvegiyaga qaram boʻlib qolgan, Norvegiya hukumati esa Shimoliy dengizning oʻz suv havzalarida neft va gaz qidirish uchun yangi litsenziyalar berishni davom ettirmoqda.
Equinor kompaniyasi ishlab chiqarish keyingi oʻn yillikning oʻrtalarigacha amaldagi darajada qolishini prognoz qilgan.
Opedal Bosh vazir Endi Bernemning «neft va gazga pragmatik yondashuv» haqidagi fikrlari har ikki loyihaning tasdiqlanishini anglatishiga hali ham ishonishini aytdi, biroq hozirgi noaniqlik «noqulay vaziyat» ekanini qoʻshimcha qildi.
Uning soʻzlariga koʻra, Buyuk Britaniya oʻz neft va gazini koʻproq ishlab chiqarishi mumkin.
«Bu siyosiy tanlov, — dedi u. — Shimoliy dengizdagi neft va gaz sanoati Buyuk Britaniya tomonidan boshlangan. Biz Buyuk Britaniyadan oʻrganganmiz va aslida chegaraning ikkala tomonida ham geologiya bir xil — bir nechta konlar chegarani kesib oʻtadi».
Rouzbank — Buyuk Britaniyadagi eng yirik oʻzlashtirilmagan neft va gaz koni boʻlib, Shimoliy Atlantikada, Shetland orollaridan taxminan 80 mil shimoli-gʻarbda joylashgan va unda 500 million barrelgacha neft va gaz mavjud deb taxmin qilinadi.
Opedal BBC'ga bergan intervyusida ushbu hudud uchun qidiruv litsenziyasi birinchi marta 25 yil oldin berilganini aytdi. «Litsenziya 2001 yilda berilgan, kon 2004 yilda kashf etilgan va yakuniy investitsiya qarori 2023 yilda qabul qilingan», — dedi u.
Rouzbank va Jekdo loyihalari dastlab sobiq Konservatorlar hukumati tomonidan tasdiqlangan edi, biroq ekologik guruhlar iqlimga taʼsiri toʻliq hisobga olinmasdan rozilik berilganini daʼvo qilganidan keyin Shotlandiya sudi qarori bilan toʻxtatib qoʻyilgan edi.
Avgust oyida yakunlangan jamoatchilik muhokamasidan soʻng, yakuniy qaror endi Energetika vaziri Miatta Fanbullaga bogʻliq.
Jekdo va Rouzbank konlarining ikkalasi ham Equinor va Shell oʻrtasidagi qoʻshma korxona — Adura tomonidan boshqariladi. Aberdinda joylashgan Ithaca kompaniyasi ham Rouzbankning 20 foiziga egalik qiladi.
Adura avvalroq, agar ruxsat tez orada berilsa, Jekdo shu qishdayoq Buyuk Britaniya xonadonlariga gaz yetkazib berishni boshlashi mumkinligini, chunki qurilish «99 foizga tayyor» ekanini maʼlum qilgan edi.
Buyuk Britaniyani qazib olinadigan yoqilgʻi ishlab chiqarishdan voz kechishga chaqiruvchi Uplift tashkiloti ijrochi direktori Tessa Xan Rouzbankdagi yangi burgʻilash ishlari «bizning xarajatlarimizni kamaytirmasligini» va bu «Britaniya uchun foydasiz kelishuv» ekanini aytdi.
«Bu asosan eksport qilinadigan neft — lekin u Equinor va uning hammuallifi boʻlgan Norvegiya hukumatini boyitadi, Britaniya esa yuqori energiya toʻlovlari va kamayib borayotgan ishchi kuchi bilan qoladi».
Xanning qoʻshimcha qilishicha, leyboristlarning «iqlim boʻyicha ishonchliligi ham xavf ostida».
Hukumat vakili Shimoliy dengiz «muhim milliy boylik» boʻlib qolayotganini taʼkidlab, «neft va gaz kelgusi oʻn yilliklarda ham energetika tizimimizda muhim rol oʻynashda davom etadi — shu bilan birga, ish oʻrinlarini himoya qilish va iqlim inqiroziga qarshi kurashish uchun toza energiyaga oʻtiladi», deya qoʻshimcha qildi.
«Har qanday qarorda barcha tegishli dalillar, jumladan, ekologik baholashlar va maslahatlashuv jarayonida olingan jamoatchilik fikrlari hisobga olinadi», — deya qoʻshimcha qildi matbuot kotibi.