«Yashab turgan uyimni sotib to‘lov qilgandim»: Toshkent tumanida yuzlab fuqarolarning xonadon umidlari puchga chiqmoqda
Toshkent viloyati Toshkent tumani Beshterak mahallasidagi 6 gektar hududda kottejlar qurilishi kerak edi. Yangi hovliga ega bo‘lish umidida yuzlab fuqarolar shartnoma qilib, to‘lovlarni amalga oshirgan.
«Yashab turgan uyimni sotib to‘lov qilgandim»: Toshkent tumanida yuzlab fuqarolarning xonadon umidlari puchga chiqmoqda
Toshkent viloyati Toshkent tumanining Beshterak mahallasida joylashgan 6 gektar maydonda kottejlar qurilishi rejalashtirilgan edi. Yangi uyga ega bo‘lish niyatida bo‘lgan yuzlab fuqarolar shartnomalar imzolab, to‘lovlarni amalga oshirganlar.
Biroq, quruvchi firma egalarining jinoiy harakatlari tufayli barcha ishlar to‘xtab qolgan va "Oltin makon" loyihasi doirasidagi qurilishlar chala holatda qolgan. Natijada, oddiy odamlarning orzu-umidlari yarim qolgan qurilishlar, imzolangan shartnomalar va javobsiz savollar bilan almashgan.
Gap shundaki, Toshkent tumanining Beshterak mahallasida "Oltin makon" zamonaviy kottej shaharchasi sifatida reklama qilingan. Xaridorlarga 171 ta ikki qavatli, har biri 178 kvadrat metr bo‘lgan hovli uylari taklif etilgan. Eng jozibali jihati – 24 oygacha foizsiz bo‘lib to‘lash imkoniyati mavjudligi edi. Shartnoma shartlari oddiy bo‘lib, xaridor kamida 50 foiz to‘lovni amalga oshirishi, qolganini muddatli to‘lovda to‘lashi kerak edi. Har bir fuqaro bilan ikki tomonlama shartnoma tuzilgan va barcha jarayonlar qonuniy ko‘ringan.
Ammo vaqt o‘tishi bilan barchasi reklamadagidek ajoyib tarzda yakunlanmadi. Qurilish ishlari to‘xtab qoldi, ko‘plab kottejlar o‘z vaqtida egalariga topshirilmadi.
Jabrlanuvchilardan biri Baxtiyor Rahimxo‘jayevning so‘zlariga ko‘ra, shartnomalar 2023-yil 1-iyundan boshlab tuzilgan, qurilish ishlari boshlangan va kottejlar 2025-yil mart oyida foydalanishga topshirilishi va’da qilingan. Biroq, 2025-yil boshida qurilish ishlari hech qanday tushuntirishsiz to‘xtatilgan.
"Biz mas’ullarga chiqishga, qo‘ng‘iroq qilib vaziyatni aniqlashga harakat qildik, ammo hech qanday javob olmadik. Shundan keyin fuqarolar o‘zimiz birlashib, qurilishni davom ettirishga qaror qildik va ishlarni ham boshladik. Lekin bu safar ham yangi ta’sischi tomonidan qurilish ishlarini to‘xtatish haqida buyruq berildi. Hozir biz kutayotgan narsa adolatli yechim. Sudda 31 nafar fuqaroga uylarni natura shaklida berish yoki fuqarolik sudiga murojaat etish tavsiya qilindi. Shu bilan birga, bu yerdagi yer maydonini auksionga chiqarish masalasi ham ko‘rilmoqda. Bizning asosiy talabimiz – auksionni to‘xtatish. Chunki yer sotilib ketsa, qolgan hududlar ham auksionga chiqarilishi mumkin. Natijada odamlar nafaqat to‘lagan pullaridan, balki o‘z mablag‘i hisobidan qurib bitkazgan uylaridan ham ayrilib qolishi mumkin", - deydi jabrlanuvchi.
Kutishdan charchagan ba’zi xaridorlar oxir-oqibat uylarini o‘z mablag‘i va o‘z kuchi bilan qurib bitirishga majbur bo‘lganlar, aslida ular allaqachon quruvchiga to‘lagan pul evaziga bajarilishi kerak bo‘lgan ishlarni yana bir bor o‘z cho‘ntagidan moliyalashtirganlar. Bugungi kunda qo‘lida shartnoma, to‘lov kvitansiyalari bo‘lgan yuzlab oilalar hamon o‘z uyiga to‘liq egalik qila olmayapti, na ko‘chib kirish huquqi, na mulk hujjatlari to‘liq rasmiylashtirilgan.
"Ming afsuski, hozir uyni yashash mumkin bo‘lgan holatga o‘z kuchimiz va o‘z mablag‘imiz hisobidan keltirishga majbur bo‘lyapmiz. Hozircha buning boshqa iloji yo‘q. Shartnomaga ko‘ra, men uy uchun to‘lovning 80–90 foizini amalga oshirganman. Shunga qaramay, quruvchi ishlarning taxminan 50 foizinigina bajardi. Qolgan qariyb 30 foiz qurilish ishlarini esa hozir o‘zim qilyapman. Uyning faqat tashqi suvoqlari qilingan, ichki pardozlash ishlari esa umuman bitkazilmagan", - deydi chala bitgan kottejda yashayotgan fuqaro.
Kun.uz ushbu kottejlarni barpo etuvchi "G‘oliba Agro Plyus" MChJ mansabdor shaxslariga nisbatan jinoyat ishi tafsilotlarini o‘rgandi. Ma’lum bo‘lishicha, Uchtepa tuman sudining 2026-yil 9-iyundagi hukmi bilan "G‘oliba Agro Plyus" MChJning norasmiy rahbari Akbarjon Jo‘rayev va boshqa shaxslar Jinoyat kodeksining 168-moddasi 4-qismi "a" bandi, ya’ni juda ko‘p miqdordagi firibgarlik jinoyati bo‘yicha aybdor deb topilib, turli muddatlarga ozodlikdan mahrum etilgan.
Jabrlanganlarni eng ko‘p tashvishga solayotgan narsa hukmning zararni undirishga oid qismi bilan bog‘liq. Hukmga ko‘ra, "G‘oliba Agro Plyus" MChJga qarashli Toshkent tumani "Beshterak" MFY Shuhrat ko‘chasi 56-uyda joylashgan, umumiy maydoni 6 gektar bo‘lgan hudud, ya’ni odamlarga sotilgan kottejlar qurilgan butun boshli hudud Majburiy ijro byurosi orqali ochiq savdoga chiqariladi. Sotuvdan tushgan mablag‘ esa jabrlanuvchilarga yetkazilgan moddiy zararni qoplashga yo‘naltirilishi belgilangan.
Ko‘rinishidan mantiqiy yechim. Ammo aslida bu yerda yana bir ziddiyat yashiringan. Gap shundaki, sud hukmi "Oltin makon"ning barcha 171 xaridorini emas, balki ularning faqat bir qismini, aniqrog‘i 58 nafarini qamrab olgan. Qolgan 123 nafar xaridorning ishi esa hali tergov bosqichida davom etmoqda.
Agar hukm o‘z kuchida qolgudek bo‘lsa, hudud kelajakda sotuvga chiqarilishi mumkin. Bu yerga pul, mehnat va umrini sarflagan yuzlab oilalar esa vakolatli idoralarning adolatli qarori va yechimlarini umid bilan kutmoqda.