Tramp ma’muriyati Braziliyaning AQSHdagi elchisi vizasini bekor qildi

**Tramp ma’muriyati Braziliya elchisining AQSH vizasini bekor qildi**

Donald Tramp ma’muriyati Braziliyaning AQSHdagi elchisi Mariya Luiza Ribeiro Viottining vizasini bekor qildi. Bu haqda 4-avgust kuni Deutsche Welle Davlat departamentidagi manbalarga tayanib xabar berdi.

Viza bekor qilinishiga Braziliyaning ikki amerikalik diplomatga viza berishdan bosh tortishi sabab bo‘lgan. Ushbu diplomatlar bo‘lajak saylovlar oldidan Braziliyaga tashrif buyurishni rejalashtirgan edi. Shuningdek, AQSH Braziliya hukumatini Tramp tomonidan ushbu mamlakatga tayinlangan yangi elchining tasdiqlanishini ortga surayotganlikda aybladi.

Braziliya Vashingtonning bu qarorini rad etib, uni munosabatlarning keskinlashuvi va AQSHning kutilayotgan prezidentlik saylovlariga aralashish niyati deb atadi. Prezident Luiz Inasio Lula da Silva idorasi bayonotida shunday deyiladi: "Bugungi qaror alohida hodisa emas. Bu Braziliyaga qarshi mafkuraviy sabablarga ko‘ra amalga oshirilayotgan dushmanona choralarning atayin kuchaytirilishidir."

**Vizaning bekor qilinishi haqida ma’lumotlar**

Davlat departamenti rasmiylarining ta’kidlashicha, agar Braziliya tegishli choralar ko‘rsa va Tramp tanlagan elchini qabul qilsa, qaror tezda bekor qilinishi mumkin. Associated Press agentligining anonim manbaga tayanib xabar berishicha, vizasi bekor qilinganiga qaramay, Viotti AQSHdan haydab chiqarilmaydi.

"Ayni paytdagi chora — bu yerdagi yuqori martabali diplomatning vizasi bekor qilingani, xolos. Bu insonni mamlakatdan quvish bilan bir xil emas. U bu yerda, lekin vizasiz turibdi. Agar Braziliya biz tanlagan elchiga rozilik berib, muvozanatni tiklasa, uning vizasi qaytariladi," dedi Davlat departamenti vakili Reuters agentligiga.

Ushbu qadamga qaramay, Davlat departamenti vakili Vashington Braziliya bilan munosabatlarni qadrlashini hamda erkin va adolatli saylovlarda Braziliya xalqi tanlovini hurmat qilishini ta’kidladi. "Biz hamkasblarimiz bilan yana normal, samarali va shaffof munosabatlarga qaytishni xohlaymiz," dedi u.

**AQSH nima uchun Braziliya elchisining vizasini bekor qildi?**

Iyul oyida Braziliya AQSH Davlat departamentining Demokratiya, inson huquqlari va mehnat xizmati xodimlariga viza berishni rad etgan edi. Braziliya tomoni ularning rejalashtirilgan tashrifi oktyabr oyidagi saylovlar oldidan mamlakat saylov tizimiga putur yetkazishni maqsad qilganini bildirdi.

Davlat departamenti bu ayblovlarni rad etdi. Tashkilot vakillarining aytishicha, ikki xodim iyul oyi oxirida Braziliyaga saylovlar shaffofligi, diniy erkinlik va so‘z erkinligi masalalarini muhokama qilish uchun bormoqchi bo‘lgan. Ular hukumat rasmiylari va diniy yetakchilar bilan uchrashishni rejalashtirgan edi.

Ushbu hodisadan oldin ham Braziliya haftalar davomida Daniel Peresning elchilik nomzodini rasman tasdiqlashni kechiktirib kelayotgan edi. Daniel Peres Florida shtati vakili hamda davlat kotibi Marko Rubioning yaqin ittifoqchisi hisoblanadi. Uning nomzodi Tramp tomonidan 1-iyun kuni ilgari surilgan edi.

"Bizning diplomatlarimizga ikki mamlakat o‘rtasidagi odatiy ishlarni bajarishga ruxsat berilmadi. Kelishuv atrofidagi boshi berk ko‘chadan chiqish bo‘yicha hech qanday va’da berilmagach, biz mos ravishda javob qaytardik. Bu har doim bir tomonlama bo‘lmasligini ko‘rsatib qo‘ydik," deya ta’kidladi Davlat departamenti vakili.

**Tramp va Lula administratsiyalari o‘rtasidagi keskinlik**

Bu voqea Tramp administratsiyasi va Braziliyaning so‘lchi prezidenti Lula o‘rtasidagi diplomatik keskinlikning navbatdagi bosqichi bo‘ldi.

Tramp Luladan oldingi prezident Jair Bolsonaruning sodiq qo‘llab-quvvatlovchisi hisoblanadi. Bolsonaru 2022-yilgi saylovda Lulaga yutqazganidan keyin davlat to‘ntarishini rejalashtirgani uchun hozirda uy qamog‘ida 27 yillik muddatini o‘tamoqda.

Tramp 2020-yilda Jo Baydenga yutqazganida qilganidek, Bolsonaru ham saylovlarda soxtalashtirishlar bo‘lganini aytgan edi. Uning o‘g‘li Flavio Bolsonaru oktyabr oyidagi saylovlarda o‘ng kuchlardan prezidentlikka nomzod hisoblanadi.

Braziliya AQSH rasmiylariga vizani aynan Flavio Bolsonaru mamlakatdagi elektron ovoz berish tizimi xavfsiz emasligi haqidagi asossiz da’volarni qayta bildira boshlagan paytda rad etdi.

Avvalroq Braziliya prezidentga haqorat sabab Argentinadagi elchisini chaqirib olgani haqida xabar berilgandi.