Germaniyada ishchilarga 35 mlrd yevro ish haqi to‘lanmay qolgan
Germaniyada ish beruvchilar tomonidan minimal ish haqi bo‘yicha talablarga rioya etilmasligi 2015-yildan buyon xodimlar, ijtimoiy sug‘urta jamg‘armalari va soliq organlariga jami qariyb 64 mlrd yevro miqdorida zarar yetkazgan. Bu haqda 10-avgust kuni dpa agentligi Germaniya kasaba uyushmalari birlashmasi (DGB) tahliliga tayanib xabar berdi.
Germaniyada ishchilarga 35 milliard yevro miqdorida ish haqi to‘lanmay qolgan. Bu haqda DGB (Germaniya kasaba uyushmalari konfederatsiyasi) hisob-kitoblari ma’lumot berdi. Ushbu mablag‘ xodimlarga qonunda belgilangan minimal ish haqi to‘liq to‘lanmagani natijasida yuzaga kelgan.
Shuningdek, ijtimoiy sug‘urta jamg‘armalari 22 milliard yevro yo‘qotgan. Bu, asosan, xodimlarga rasman to‘lanishi lozim bo‘lgan ish haqi kamaytirib ko‘rsatilishi yoki to‘liq to‘lanmasligi sababli ijtimoiy sug‘urta tizimiga yetarli miqdorda badallar kelib tushmagani bilan bog‘liq.
Bundan tashqari, Germaniya soliq organlari 7 milliard yevro miqdorida daromad solig‘ini yig‘a olmagan.
Kasaba uyushmalari birlashmasi ta’kidlashicha, ayrim holatlarda bunday moliyaviy yo‘qotishlar ish beruvchilarning qonunda belgilangan majburiyatlarni bajarmasligi bilan bog‘liq jinoiy xatti-harakatlar natijasi hisoblanadi.
Ushbu tahlil xodimlar o‘rtasida o‘tkazilgan so‘rov natijasida olingan ish vaqti va daromadlar haqidagi ma’lumotlarga asoslangan.
DGB ma’lumotlariga ko‘ra, Germaniyada qonuniy minimal ish haqi joriy etilgan 2015-yildan buyon har yili o‘rtacha 2 millionga yaqin xodim belgilangan miqdordan kam ish haqi olgan. Bunday xodimlarga har bir ish soati uchun o‘rtacha 1,70 yevrodan 2,40 yevrogacha kam haq to‘langan.
Natijada xodimlar nafaqat joriy daromadining bir qismidan mahrum bo‘lgan, balki ular uchun to‘lanadigan ijtimoiy sug‘urta badallari ham kamaygan. Bu esa ijtimoiy sug‘urta jamg‘armalari tushumlariga ham salbiy ta’sir ko‘rsatgan.
Matnda keltirilishicha, Germaniyada qonun bilan belgilangan minimal ish haqi hozirda soatiga 13,90 yevroni tashkil etadi. Ushbu miqdorni faqat qonunda nazarda tutilgan ayrim istisno holatlardagina kamaytirish mumkin. Xususan, ba’zi amaliyot o‘tovchilar uchun alohida qoidalar amal qilishi mumkin.
DGB tahliliga ko‘ra, minimal ish haqi talablarini chetlab o‘tish faqat xodimlarning shaxsiy daromadiga emas, balki davlat byudjeti va ijtimoiy sug‘urta tizimiga ham milliardlab yevro miqdorida moliyaviy yo‘qotish keltirib chiqargan.