1 so‘mlik soliq, yashirin dori ombori va 80 ming chiptasiz yo‘lovchi - mahalliy dayjyest
Suv tejovchi bog‘lar uchun quduq suvi solig‘i 1 so‘m bo‘ladi, Markaziy bank omonatlarga soliq bo‘yicha rasmiy taklif yo‘qligini bildirdi, Toshkentda esa 80 mingga yaqin chiptasiz yo‘lovchi jarimaga tortildi. Shu va boshqa muhim mahalliy yangiliklar bilan Kun.uz dayjyestida tanishtiramiz.
**Mahalliy yangiliklar dayjesti: 1 so‘mlik soliq, yashirin dori ombori va 80 ming chiptasiz yo‘lovchi**
Kun.uz dayjesti muhim mahalliy yangiliklarni taqdim etadi: suv tejovchi bog‘lar uchun quduq suvi solig‘i 1 so‘mga tushiriladi, Markaziy bank omonatlarga soliq bo‘yicha rasmiy taklif yo‘qligini ma’lum qildi, Toshkentda esa 80 mingga yaqin chiptasiz yo‘lovchi jarimaga tortildi.
**Markaziy bank omonatlarga soliq masalasiga oydinlik kiritdi**
Markaziy bank bank omonatlaridan olinadigan foiz daromadlariga soliq joriy etilishi haqidagi xabarlarga munosabat bildirib, bu borada hech qanday rasmiy taklif kiritilmaganini ma’lum qildi. Ta’kidlanishicha, omonat foizlarini soliqqa tortish g‘oyasi Fiskal tahlillar instituti tomonidan ilmiy-tahliliy tadqiqot doirasida ilgari surilgan bo‘lib, u davlatning rasmiy tashabbusi emas. Markaziy bank iqtisodiy va moliyaviy sohadagi har qanday taklif uning bank tizimi va mamlakat moliyaviy barqarorligiga ta’siri har tomonlama baholangandan keyingina ko‘rib chiqilishini qayd etdi.
**Byudjetdagi asossiz xarajatlar qisqartiriladi**
O‘zbekistonda davlat byudjetini tuzish va ijro etish tartibiga kiritilgan yangi o‘zgarishlarga ko‘ra, byudjet so‘rovlaridagi asossiz yoki samaradorligi past xarajatlar qisqartiriladi. Yangi tartibga muvofiq, bunday xarajatlar aniqlangan taqdirda, bu haqda bildirishnoma olgan tashkilotlar uch ish kuni ichida yangilangan byudjet so‘rovini taqdim etishi shart bo‘ladi. Shuningdek, mahalliy kengashlarning byudjetni rejalashtirishdagi roli kengaytirildi, byudjet mablag‘larini taqsimlovchilar esa kamida uch yillik rivojlantirish dasturlarini aniq natija ko‘rsatkichlari bilan ishlab chiqishi belgilandi.
**Namanganda yashirin dori ombori aniqlandi**
Namangan shahrida o‘tkazilgan tezkor tadbirda yashirin omborxonadan qariyb 29 ming dona xorijda ishlab chiqarilgan dori vositalari aniqlanib, musodara qilindi. Dastlabki ma’lumotlarga ko‘ra, tegishli sifat sertifikatiga ega bo‘lmagan ushbu dorilar mamlakatga noqonuniy olib kirilgan bo‘lib, ularning umumiy qiymati taxminan 1,4 milliard so‘mni tashkil etadi. Hozirda dori vositalari bo‘yicha ekspertiza tayinlangan. Holat yuzasidan surishtiruv ishlari davom etmoqda.
**Milliy sertifikat tizimiga yana 11 ta chet tili qo‘shiladi**
O‘zbekistonda 1 sentyabrdan boshlab yana 11 ta chet tili bo‘yicha milliy sertifikat olish imkoniyati yaratiladi. Yangi tizim xitoy, koreys, yapon, ispan, italyan, fors, dari, pushtu, urdu, hindiy va uyg‘ur tillari bo‘yicha ko‘p darajali milliy sertifikat testlarini qamrab oladi. Shuningdek, 2026-2027 o‘quv yilidan huquqshunoslik fanini bilish darajasini baholash va milliy sertifikat berish tizimi ham yo‘lga qo‘yiladi. Imtihonlar o‘tkaziladigan sana va joylar oldindan e’lon qilib boriladi.
**Fermerlarga dizel yonilg‘isi uchun subsidiya avtomatik ajratiladi**
Qishloq xo‘jaligi sohasida ham yangi tartiblar joriy etilmoqda. Paxta va bug‘doy yetishtiruvchi fermerlarga birja savdolari orqali xarid qilingan dizel yonilg‘isi qiymatining bir qismini qoplash uchun subsidiya endi avtomatik tartibda ajratiladi. Buning uchun alohida ariza topshirish talab etilmaydi. Yangi tartibga ko‘ra, 2026 yil 1 apreldan 1 iyulgacha birja orqali sotib olingan dizel yonilg‘isining 1 tonnasi narxi 13 mln so‘mdan oshsa, oshgan summaning 2 mln so‘mgacha bo‘lgan qismi davlat tomonidan qoplab beriladi. Subsidiya miqdori Agroportal ma’lumotlari asosida avtomatik hisoblanadi. Mablag‘lar fermerning maxsus hisobvarag‘iga uch ish kuni ichida o‘tkaziladi. Texnik nosozlik yoki ma’lumot almashinuvidagi uzilishlar yuz bergan taqdirda, fermer yozma ravishda yoki Agroportal orqali murojaat qilishi mumkin.
**Suv tejovchi bog‘lar uchun quduq suvi solig‘i 1 so‘m bo‘ladi**
1 avgustdan boshlab zamonaviy suv tejovchi texnologiyalar joriy qilingan sanoatlashgan bog‘larda quduq suvidan foydalanganlik uchun soliq stavkasi besh yil muddatga 1 so‘m etib belgilanadi. Yangi tartibga ko‘ra, imtiyoz suv tejovchi texnologiyalar qo‘llanayotgan bog‘larda burg‘ilangan quduqlardan olingan suv resurslariga nisbatan tatbiq etiladi. Mazkur chora suv resurslaridan oqilona foydalanishni rag‘batlantirish, suv tejovchi texnologiyalarni keng joriy etish va qishloq xo‘jaligida suv sarfini kamaytirishga qaratilgan.
**Toshkentda 80 mingga yaqin chiptasiz yo‘lovchi jarimaga tortildi**
Toshkent shahrida yil boshidan buyon avtobuslarda chiptasiz yurgan 79 ming 618 nafar yo‘lovchi ma’muriy javobgarlikka tortildi. Har bir huquqbuzarga bazaviy hisoblash miqdorining o‘ndan bir qismi, ya’ni 41 ming 200 so‘m miqdorida jarima qo‘llangan. Joriy yilning o‘tgan davrida undirilgan jarimalarning umumiy summasi qariyb 2 milliard so‘mni tashkil etgan. Vazirlikka ko‘ra, avtobuslarda to‘lov intizomini kuchaytirish maqsadida yo‘l haqi tushumi pasaygan yo‘nalishlarda muntazam nazorat reydlari o‘tkazilmoqda.