Яйловлардан фойдаланишнинг янги қоидалари жорий этилмоқда
Яйловлар учун бўқиш меъёрлари, «яшил», «сариқ» ва «қизил» ҳудудларга бўлиш ҳамда суғурталаш жорий этилмоқда. Маҳаллий аҳоли учун бепул жамоат яйловлари ташкил этилмоқда.
Утлоқлардан фойдаланишнинг янги қоидалари жорий этилмоқда
Президентнинг 14.10.2026 йилдаги ПҚ-374-сон қарори билан яйлов ерларидан самарали фойдаланиш ва чорвачилик хўжаликларини давлат томонидан қўллаб-қувватлаш бўйича қўшимча чора-тадбирлар белгиланди.
2027 йил 1 январдан бошлаб йирик ва майда шохли молларнинг бир бошига тўғри келадиган майдон нормалари Чорвачилик ва яйлов хўжалигини ривожлантириш агентлиги томонидан ҳудудлар кесимида тасдиқланади. Норма беш гектардан ошмаслиги керак.
Геоботаник тадқиқотлар натижаларига кўра яйловлар учта категорияга бўлинади:
Категория | Ўтлатиш режими
«Яшил» | Ўтлатиш нормаларига риоя қилинган ҳолда боқишга рухсат берилади
«Сариқ» | Мажбурий яйлов алмашиниши
«Қизил» | Чорва молларини ўтлатишга камида 3 йил муддатга мораторий
Ижарага берувчининг мол сони нормага мос келмайдиган ёки ўтлатиш қоидаларини қўпол равишда бузган ижарачилар билан ижара шартномаларини бекор қилиш тўғрисидаги даъволари автоматик равишда шакллантирилади. улар ҳудудий яйлов хўжалиги номидан «E-yaylov» платформасини Олий суднинг ахборот тизимлари билан интеграция қилиш орқали судга юборилади.
2028 йил 1 январдан бошлаб яйловларни ёнғинлар ва бошқа табиий ҳодисалар натижасида ҳосилдорлик пасайишидан суғурталаш жорий этилади. Суғурта мукофотининг ярмини яйловдан фойдаланувчи, қолган ярмини – Қишлоқ хўжалиги суғуртаси жамғармаси тўлайди.
Маҳалла фуқаролар йиғинларига жамоат яйловлари ноль ставкали солиқ билан 49 йилга бепул ижарага берилади. Фуқаролар уларда хонадон чорва молларини бепул ўтлатадилар, майдонларни алоҳида шахсларга бириктириш, субижарага бериш ва яйловларни бўлиш тақиқланади.
2026 йил 1 ноябрдан бошлаб яйловлардаги вертикал қудуқларни фақат Агентлик томонидан тасдиқланадиган мақбул жойлаштириш харитаси бўйича бурғилаш мумкин. Бюджет ҳисобидан қурилган қудуқлар жамоавий фойдаланиш шарти билан чорвадорларга беғараз фойдаланишга топширилади.
Йирик чорвачилик комплекслари ва озуқа омборлари учун ажратилган майдонлар ернинг норматив қийматининг 50 фоизи миқдоридаги бошланғич нарх билан онлайн-аукционга қўйилади.
Бундан ташқари, Президентнинг 30.01.2025 йилдаги ПФ-15-сон Фармонида назарда тутилган ҳудудий яйлов хўжаликлари яйловларини тўғридан-тўғри ижарага бериш ваколати 2026 йил охиригача узайтирилди.
Ҳужжат Қонунчилик маълумотлари миллий базасида давлат тилида эълон қилинган ва 15.10.2026 йилдан кучга кирди.