Дунё

Хитойнинг йирик сиёсий йиғилишида Си Ҳукумрон партияда «интизомни кучайтириши» мумкин

Юқори даражада махфийлаштирилган тўрт кунлик Пленум душанба куни Пекинда бошланади.

Хитойнинг муҳим сиёсий йиғилишида Си Цзиньпиннинг Партияда «тизимни мустаҳкамлаши» кутилмоқда

Пленумлар, амалда, Партия марказий комитетининг йилига камида бир марта ўтказиладиган ёпиқ эшиклар ортидаги йиғилишларидир

Ҳозирда Хитой пойтахтида муҳим сиёсий йиғин — юқори лавозимли мулозимларнинг ёпиқ эшиклар ортидаги йиғилиши бўлиб ўтмоқда, у ҳукмрон Коммунистик партиянинг келажакдаги қиёфасини белгилаб беришга ёрдам бериши мумкин.

Бешинчи пленум Марказий Комитетнинг 300 га яқин аъзосини бир жойга жамлайди ва давлат оммавий ахборот воситаларининг хабар беришича, у Партия сафларида «интизомни мустаҳкамлаш» учун замин яратади.

Душанба куни бошланган тўрт кунлик йиғилиш Си Цзиньпинга яқиндаги тозалашлардан сўнг ҳокимиятдаги мавқеини янада мустаҳкамлаш имкониятини беради.

Ҳар йиллик Пленумлар одатда ўта маҳфий тарзда ўтса-да, ундан сўнг қарорлар суммарийси (қисқача мазмуни) ва янада батафсил ҳужжат эълон қилинади.

Улар аслида Партия марказий комитетининг йилига камида бир марта ўтказиладиган ёпиқ эшиклар ортидаги йиғилишларидир.

Марказий Комитетнинг ҳар беш йиллик муддатида одатда еттита пленум ўтказилади ва улар масофадан туриб диққат билан кузатилади, чунки улар раҳбариятнинг устувор йўналишларидан дарак беришга қаратилган.

Бу йилги йиғилишнинг вақти жуда муҳим, чунки у кейинги Партия съездидан бир йил олдин ўтказилмоқда, унда янги устувор йўналишлар белгиланади ва янги марказий комитет тайинланади.

Расман Марказий Комитет Партиянинг олий раҳбариятини сайлайди, аммо бу танловлар ортидаги ҳақиқий жараён Партия элитаси ичида маҳфий сақланади.

Лавозимда бўлиш муддатига қўйилган чекловлар бекор қилинганидан сўнг, навбатдаги Партия съезди деярли ишонч билан Сини яна мамлакат раҳбари сифатида қайтаради.

Аввалги пленум сессиялари Сини Партиянинг «ўзаги» деб эълон қилиш, унинг ҳокимиятда чекланмаган муддатга қолишига йўл очган муддат чекловларини олиб ташлаш ва унинг шахсий мафкурасини — «Си Цзиньпин ғоялари» сифатида номланган — Раис Мао даражасига кўтариш учун ишлатилган.

Бу йилги пленум Сига съезд олдидан стратегияни белгилаб олиш, қарашлар бир хил эканини ва делегатлар содиқ бўлиб қолаётганини таъминлаш имкониятини беради.

Пайшанба куни якунланадиган йиғилиш ўтказиладиган жой ҳам ошкор қилинмаган. Илгари пленумлар Пекиннинг «Цзинси» меҳмонхонасида ўтказилган.

Нутқли 21 аъзодан иборат Сиёсий бюронинг шу йил сентябрдаги хабарига кўра, пленум «Партияни ҳар томонлама қатъий бошқаришни изчил илгари суришнинг бир қанча муҳим масалалари» бўйича қарор қабул қилади, бу эса чеккадаги партия мулозимлари ўртасида бўйсуниш ва самарадорликни янада таъминлашга қаратилган қадам сифатида талқин қилинмоқда.

Бу шунингдек, делегатлар учун таранг дақиқалар бўлишини англатади, улар Партия ичидаги яқиндаги кенг кўламли тозалашлар натижасида бўшаб қолган «бўш курсиларга» қараб хавотирга тушишлари мумкин.

Коррупция, шу жумладан «ахлоқий коррупция» айбловлари жуда кўп сонли юқори лавозимли шахсларнинг лавозимидан четлатилишига олиб келди.

Мутахассислар «ахлоқий коррупция»ни Сига нисбатан садоқатсизлик деб қаралган ҳолатларни нишонга олиш усули сифатида кўришмоқда, чунки Партияга нисбатан кенгроқ садоқатсизлик «ахлоқ» қоидаларини бузиш сифатида баҳоланиши мумкин.

Осиё жамияти сиёсат институтининг ҳисоб-китобларига кўра, 2022 йилда Марказий Комитетга тайинланган 44 нафар ҳарбий аъзодан фақат икки киши лавозимидан олиб ташланмаган.

Хитой қуролли кучларини назорат қилувчи чексиз ваколатга эга етти кишилик Марказий ҳарбий кенгаш ҳам атиги икки кишигача қисқарди: Си Цзиньпин ва яна бир генерал.

Ушбу Пленум унга ушбу органга янги офицерларни тайинлаш имкониятини беради.

xabarchi’да cookie файллари

Тил ва мавзу танловингизни эслаб қолиш ҳамда ҳозир сайтни нечта одам ўқиётганини санаш учун cookie файлларидан фойдаланамиз — бу ҳисоб аноним, фақат браузерингиз очиқ турганда сақланади ва на сиз билан, на бошқа ташриф билан боғланмайди. Рухсатингиз билан сайт қандай ўқилишини ҳам ўлчаймиз: Microsoft Clarity саҳифа кўришлари ва улардаги ҳаракатларни ёзиб боради, ўз ҳисобимиз эса қайтган ўқувчиларни санайди. Сизни ташрифлар орасида танийдиган ҳеч нарса сиз қабул қилмагунингизча ўлчанмайди.