Хитойнинг сохта ширкати томонидан молиялаштирилган Буюк Британия тадқиқотлари Пекин айғоқчиларига юборилмоқда, дея огоҳлантирди MI5

Буюк Британиянинг Хитой сохта компанияси томонидан молиялаштирилган тадқиқотлари Пекин жосусларига юборилмоқда, дея огоҳлантирди MI5

Буюк Британиядаги тадқиқотларни молиялаштирган гуруҳ Пекиннинг жосус ташкилотини қўллаб-қувватлаб келган, дейди MI5

Британия муассасалари билан боғлиқ 100 дан ортиқ академик ўзлари билмаган ҳолда, Хитой разведка ва хавфсизлик хизматлари учун ишлайдиган сохта компания орқали Хитойнинг Буюк Британияга қарши жосуслик операцияларига ёрдам берган, дея огоҳлантирди MI5.

Буюк Британиянинг ички хавфсизлик хизмати ўзининг одатдан ташқари оммавий огоҳлантиришида университетлар ва академикларни Хитой умумий технологиялар илмий-тадқиқот институти (CGTRI) билан алоқаларни сақлаб қолиш охир-оқибат хорижий давлатга ёрдам берганлик учун жиноий жавобгарликка тортилишига олиб келиши мумкинлигидан огоҳлантирди.

Хавфсизлик вазири Дэн Жарвиснинг айтишича, MI5 огоҳлантириши Хитой разведка идораларининг Буюк Британия миллий хавфсизлигига путур етказиш учун Британия академик тадқиқотларидан фойдаланишга бўлган уринишларини фош қилди.

Унинг қўшимча қилишича, у барча университетлар ректорларига ушбу ташкилот билан алоқаларни узиш тўғрисида хат ёзган.

Июн ойида MI5 ва унинг АҚШ, Канада, Австралия ва Янги Зеландиядаги энг яқин ҳамкорлари Хитой ҳарбий разведка хизматлари профессионал тармоқ сайтлари ва онлайн иш қидириш платформаларини нишонга олаётгани ҳақида қўшма огоҳлантириш эълон қилган эди.

Буюк Британияга хос бўлган ушбу янги огоҳлантириш янада илгарилаб, хизматнинг таъкидлашича, Британия академик муассасалари ичида ўсиб бораётган таҳдидни фош қилади.

MI5 маълумотларига кўра, баъзан Хитой умумий технологиялар академияси (CAGT) деб таржима қилинадиган CGTRI Хитой Давлат хавфсизлиги вазирлиги (MSS) билан «жуда кучли алоқаларга» эга.

«MI5 аниқлашича, CGTRIнинг асосий мақсади MSSнинг жосуслик бўйича техник имкониятларини тўғридан-тўғри яхшилайдиган академик тадқиқотларни молиялаштиришдир», дейилади хабарда.

«Буюк Британия билан боғлиқ 100 дан ортиқ академик CGTRI орқали MSS томонидан молиялаштирилган лойиҳаларга ҳисса қўшган», дея қўшимча қилинади унда ва баъзи ҳолларда тадқиқотчилар ўз лойиҳаларида сохта компаниянинг ролидан бехабар бўлганликлари қайд этилади.

Британиялик академиклар CGTRI томонидан молиялаштириладиган сунъий интеллект, киберхавфсизлик, яширин алоқа тизимлари ва стеганография (оддий хабар ёки объект ичига яширин хабар ёки файлни яширишни англатади) каби мавзулардаги лойиҳаларга ҳисса қўшганлар.

«Ушбу фаолият Давлат хавфсизлиги вазирлигининг жосуслигини қўллаб-қувватлайди, бу эса Буюк Британия миллий хавфсизлигига таҳдид солади», деди MI5.

Хавфсизлик огоҳлантиришида айтилишича, кўплаб академик муассасалар ва шахслар CGTRI билан «яхши ниятда» ҳамкорлик қилган, чунки Хитой давлат хавфсизлиги билан боғлиқлик «яширилган» бўлган.

Унда давом этилади: «Буюк Британия академик муассасаларига CGTRI билан ҳар қандай давом этаётган ёки режалаштирилган ҳамкорликни зудлик билан қайта кўриб чиқиш қатъий тавсия этилади. Бу MSS Буюк Британия университетлари ёки илмий-тадқиқот муассасаларидан кейинчалик ҳеч қандай фойда кўрмаслигини таъминлаш учундир».

Жамоатчилик огоҳлантириши унга зудлик билан чора кўрмаган британиялик академиклар охир-оқибат қонунни бузиши мумкинлиги эҳтимолини оширади.

Унда таъкидланишича, давлат жосуслигига қарши курашиш учун 2023 йилда қабул қилинган асосий қонун ҳужжати — Миллий хавфсизлик тўғрисидаги қонун хорижий разведка хизматига ёрдам бериш бўйича янги жиноятни келтириб чиқарди, бунда шахс ўз ҳаракатларини оқилона билиши керак эди.

Жарвис шундай деди: «Ушбу огоҳлантириш Хитой разведкасининг академикларимиз тажрибаси ва тадқиқотларидан яширинча фойдаланишга уринишларини фош қилади, бу бизнинг ва иттифоқчиларимизнинг миллий хавфсизлигига путур етказади».