Хавфсиз миграция ва янги имкониятлар: «Sputnik Узбекистан»да матбуот анжумани

**Хавфсиз миграция ва янги имкониятлар: «Sputnik Ўзбекистон»да матбуот анжумани**

«Sputnik Ўзбекистон» Халқаро ахборот агентлигининг мультимедиа матбуот марказида фуқароларни Россияда ишлаш учун уюшган ҳолда танлаб олиш механизмларини такомиллаштиришга бағишланган учрашув бўлиб ўтди. Журналистларнинг саволларига Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Миграция агентлиги директори ўринбосари Элёр Тоштемиров жавоб берди.

– Россия Федерацияси бугунги кунда меҳнат миграциясининг энг муҳим йўналишларидан бири бўлиб қолмоқда, ҳозирда у ерда 900 мингга яқин фуқароларимиз иш патенти асосида меҳнат қилмоқда. Шу сабабли мос равишда фуқароларимиз учун Россия Федерациясида хавфсиз, қулай шароитлар яратиш биз учун жуда муҳим. Бундан сўнг икки ҳафта олдин Тошкентдаги Россия Федерацияси дипломатик миссияси вакиллари билан учрашиб, уюшган ҳолда танлаб олиш механизмларини тўғри ташкил этиш масалаларини муҳокама қилдик, – деб таъкидлади Элёр Тоштемиров.

Сўнгги ўн йилликдаги умумий статистика хорижда ишлаётганлар сонининг икки бараварга — 2,7 миллиондан 1,3–1,4 миллион кишига камайганини кўрсатмоқда. Бу мамлакат ичида янги иш ўринларининг яратилиши, сафарларнинг мавсумий хусусияти ва ташқи меҳнат бозорининг диверсификацияси билан изоҳланади.

Бундан ташқари, Ўзбекистон тартибсиз миграциядан мақсадли ва малакали миграцияга изчил ўтмоқда. Республика ҳудудларида хорижий ҳамкорлар билан биргаликда талаб юқори бўлган касблар бўйича 30 дан ортиқ мақсадли тайёрлов курслари ишламоқда, масалан, Навоий, Бухоро ва Қўқонда пайвандчилар ва нефть-газ соҳаси мутахассисларини ўқитиш. Ўқиш муддати уч ойдан тўққиз ойгача, малакали мутахассисларнинг Россиядаги объектлардаги иш ҳақи эса 2000 доллардан ошиши мумкин.

– Биз ҳозирда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Профессионал таълим агентлиги билан фаол ҳамкорлик қилмоқдамиз. Мамлакатимиз ҳудудларида 700 дан ортиқ техникум мавжуд. Йирик Россия компанияларига тегишли мутахассисларни мақсадли тайёрлаш бўйича қўшимча курслар ташкил этишни таклиф қилмоқдамиз. Яқинда россиялик ҳамкасблар билан Навоийда пайвандчиларни тайёрлаш марказини очдик. У ерда йигитларни икки ой давомида россиялик экспертлар, педагоглар ўқитади. Ўқув курси якунлангач, улар Россия Федерациясининг шимолий ҳудудларидаги юқори ҳақ тўланадиган ишларга жойлашадилар. Шунингдек, Бухоро нефть ва газ коллежида нефть-газ соҳаси мутахассислари тайёрланмоқда. Шу йил охиригача Қўқон нефть ва газ коллежида ҳам россиялик ҳамкасблар билан биргаликда бурғуловчи ва бурғуловчи ёрдамчиларини тайёрлаш бўйича ишларни йўлга қўйишни режалаштирмоқдамиз, – деди Элёр Тоштемиров.

Миграция агентлиги фуқаролар жўнаб кетишидан олдинроқ барча процедураларни соддалаштириш учун Россия идоралари, жумладан Россия ИИВ ва Тошкентдаги «Сахарово» МФЦ ваколатхонаси билан фаол иш олиб бормоқда. Ўзбекистонда қуйидаги механизмларни жорий этиш режалаштирилган:

– тақиқларни текшириш. Фуқаролар тақиқ ҳақида Россия аэропортларида билиб қолишлари каби ҳолатларнинг олдини олиш учун ИИВ ва паспорт-виза хизмати ваколатхоналари ёрдамида РФга киришга чекловларни олдиндан аниқлаш.

– тиббий кўрик. Жанубий Корея билан ҳамкорлик тажрибасига ўхшаш ихтисослаштирилган тиббиёт марказлари ишини ташкил этиш.

– тил ва тарих бўйича имтиҳонлар. Тошкент шаҳри Яшнабод тумани касб-ҳунарга тайёрлаш маркази базасида РУДН ваколатхонаси фаолият юритмоқда, у ерда тест топшириш қуввати кунига 100 кишигача оширилди. Йил охиригача Жиззахда (ҚФУ билан биргаликда), Андижон ва Тошкентда (Герцен номидаги РГПУ билан биргаликда) шунга ўхшаш майдончаларни очиш режалаштирилган.

Бугунги кунда Миграция агентлиги уюшган ҳолда танлаб олиш доирасида 200 дан ортиқ россиялик иш берувчилар билан ҳамкорлик қилмоқда. Бундай формат фуқаро жўнаб кетишдан олдин меҳнат шароитлари, иш ҳақини билиши ва унинг хавфсизлиги учун жавобгар бўлган аниқ иш берувчига бириктирилишини кафолатлайди.

– Биласизми, шекилли, Россия Федерациясининг янги миграция концепцияси тасдиқланган бўлиб, у уюшган ҳолда танлаб олишни назарда тутади – бу хорижий меҳнат ресурсларини жалб қилишнинг асосий йўналишларидан биридир. Келаси йилдан эътиборан РФда уюшган ҳолда танлаб олиш учун жавоб берадиган алоҳида давлат корхоналари ташкил этилади. Россиялик иш берувчиларнинг буюртманомаларига кўра, жўнаб кетишдан олдин кадрларни мақсадли тайёрлаш амалга оширилади. Инсон жўнаб кетишдан олдин қаерга бораётганини, қаерда ва қандай шароитларда ишлашини ҳамда бунинг учун қанча олишини билади. Ҳар бир мутахассис аниқ иш берувчига бириктирилади, унинг тақдири, хавфсиз меҳнат шароитлари учун бевосита иш берувчи жавобгар бўлади, – деб аниқлик киритди Элёр Тоштемиров.

Учрашув якунида Миграция агентлиги раҳбарияти фуқароларга қабул қилувчи мамлакатнинг миграция қонунчилигига қаътий риоя қилишни тавсия этди. РФда назорат қилинадиган шахслар реестри (РКЛ) пайдо бўлганлиги сабабли, ҳар қандай қоидабузарлик, жумладан патент, аванс тўловлари ёки миграция ҳисоби муддатини ўтказиб юбориш жиддий муаммоларни келтириб чиқаради. Қонуний ишлаётган фуқароларга Агентликнинг махсус жамғармаси ҳар томонлама ёрдам кўрсатади: моддий ёрдам ва вақтинча жойлаштиришдан тортиб, ҳуқуқий ва тиббий ёрдамгача. Хавфсиз ишга жойлашишнинг асосий гарови талаб юқори бўлган касбга олдиндан ўқиш, тилни билиш ва ҳужжатларни расмий расмийлаштириш бўлиб қолмоқда.