Уй-жойсизликка барҳам бериш «фақат уй-жой муаммоси эмас»
Энди Бернем Рождество байрамигача одамларни «совуқдан қутқаришни» хоҳлайди, аммо вазифанинг кўлами жуда улкан.

Кўчада тунашга барҳам бериш «фақат уй-жой масаласи эмас»
Билл Льюис кўчада тунаб юрган кезларида «ҳаёти остин-устун бўлиб кетганини» айтади
Билл Льюис кўчадаги ҳаётни ёлғизлик, қашшоқлик ва оғирлик деб таърифлайди.
Бу унинг бош вазир кўчада тунашга барҳам бера олишига шубҳа қилишининг сабабларидан биридир.
«Бу амалга ошишига шубҳам бор», дейди у.
Энди Бёрнемнинг одамларни палаткаларда ёки дўкон эшиклари олдида яшашини тўхтатишга қаратилган «миллий ҳаракати» уларга «Рождествогача кўчадан қутулиш йўлини» тақдим этишни ўз ичига олади.
Вазирлар уй-жойдан ташқари қўшимча ёрдам беришни ҳам ваъда қилишди. Аммо бу етарли бўладими?
«Бу фақат уй-жой масаласи эмас», дейди Льюис.
«Ҳаммани кўчадан олиб чиқиш — жуда яхши, зўр — лекин муаммолар бу билан тугамайди».
Ўшанда 34 ёшда бўлган Льюис 2017 йилнинг қишида, Эссексдаги Харлоу шаҳрида қор бўронлари бўлган пайтда кўчада яшаган.
У октябрь ойи охирида уйсиз қолган ва шаҳар марказидаги Сент-Пол черкови яқинидаги боғларда палаткада яшаган.
Унинг «энг катта хатоси» кокаин истеъмол қилиш бўлганини айтади.
У омборда «сараловчи-қадоқловчи» бўлиб тунги сменада ишлаган.
«Сменани тугатиб олиш учун кокаин ишлатардим, кейин эса кундузи ухлай олмасдим.
Бу шунчаки айланиб турадиган занжир эди — ҳаётим остин-устун бўлиб кетганди, ҳақиқатан ҳам шундай эди».
Харлоуда уйсизликни бошдан кечираётган одамлар билан ишловчи Streets2Homes хайрия ташкилоти ёрдамида у декабрь ойининг ўрталарига келиб қисқа муддатга кўчадан қутулишга муваффақ бўлди.
Аммо Янги йил арафасида у «яна гиёҳванд моддаларга қайтганини» ва «кейинги уч ойни маст-аласт бўлиб ўтказганини» айтади.
У 2018 йилнинг март ва июль ойлари оралиғида яна кўчага қайтди, ҳар кеча палаткасини йиғиштириб, бир жойдан иккинчи жойга кўчиб юрди.
У Streets2Homes ташкилотида кўнгилли бўлиб ишлай бошлади ва ҳозирда ушбу ташкилотда ижтимоий ходим сифатида ишлаб, ўзи бошдан кечирган қийинчиликларни бошдан кечираётган одамларга ёрдам бермоқда.
Ҳозирда 43 ёшда бўлган Льюис уни кўчадан ва гиёҳванд моддалардан узоқлаштиргани учун хайрия ташкилоти ва диндан миннатдор.
Унинг айтишича, у ва унинг ҳамкасблари жуда юқори ва мураккаб эҳтиёжларга эга бўлган одамларни кўпроқ кўришмоқда.
«Улар ғамхўрлик қилиш ҳақиқатан ҳам қийин бўлган одамлардир».
Кўчада тунашга барҳам бериш учун улар «доимий, жадал қўллаб-қувватлаш» билан «тўғри турдаги турар жойда» бўлишлари керак.
Акс ҳолда, у «олти ой ичида улар ижара шартларини бажара олмай, яна кўчага қайтишларидан» хавотирда.
«Шунинг учун "ҳа, биз бу одамларнинг ҳаммасини кўчадан олиб чиқамиз" дейиш жуда яхши — ва биласизми, мен буни кўришни жуда хоҳлардим — лекин ундан кейин нима бўлади?»
Пробация хизматининг собиқ менежери Керри Истман 2010 йилдан бери Streets2Homes ташкилотини бошқариб келади.
У BBC Politics East телеканалига гапирганда, унинг жамоаси кўчада тунайдиган 31 кишини кузатиб, қўллаб-қувватлаётган эди.
«Улар диванларда ёки тиркамаларда эмас, балки ҳақиқатан ҳам очиқ осмон остида, кўчада ухлаётганлардир», дейди у.
Бу умумий кўрсаткич, дея қўшимча қилади у, «ҳатто биз учун ҳам юқори кўрсаткич» ва «аста-секин ўсиб бормоқда».
Streets2Homes маълумотларига кўра, 2026 йил июль ойи охиригача бўлган 12 ой ичида Харлоуда кўчада тунайдиганларнинг ўртача тунги сони ўтган йилга нисбатан 30 фоизга кўп бўлган.
Истманнинг айтишича, бунга «яшаш қиймати» ва маҳаллий уй-жой нафақаси ҳамда Харлоуда «ҳақиқатан ҳам қиммат» бўлган ижара ҳақи ўртасидаги «тафовут» сабаб бўлмоқда.
, external шаҳарда хусусий умумий уй-жой учун ойига £451.34 ва бир хонали уй учун £810 ни ташкил қилади.
Аммо Истманнинг айтишича, шаҳардаги умумий уйлардаги хоналар ойига тахминан £730 бўлиши мумкин.
, external Харлоуда бир хонали уй учун £1,021 эди.
Хайрия ташкилоти, дейди Истман, «одамларни уй-жой билан таъминлашда борган сари кўпроқ қийинчиликларга» дуч келмоқда.
Фоизсиз депозит кредитлари билан бир қаторда, Streets2Homes шаҳардаги иккита Виктория даврига оид коттежда тўққизта ётоқхонага эга.
Қўллаб-қувватлаш ходими соат 09:00 дан 00:00 гача жойида бўлади, тунда эса кимдир навбатчиликда туради.
Хайрия ташкилоти ушбу коттежларга эга бўлган етти йил давомида, Истманнинг айтишича, атиги беш киши кўчага қайтган.
Июнь ойида хайрия ташкилоти Эссексда жойлашган Hill Group қурилиш компанияси томонидан совға қилинган саккизта бир хонали модулли «уйчалар» калитларини ҳам қабул қилиб олди.
Истман Бёрнемнинг мақсадлари қаторида кўчада тунашга барҳам бериш борлигидан «жуда ҳаяжонда» эканини айтади, бироқ «мураккаб эҳтиёжлар ва тартибсиз турмуш тарзига» эга бўлганлар таклиф қилинаётганидан кўпроқ нарсага муҳтожлигидан хавотирда.
«Уларга биз каби ташкилотлар ва биз ҳозир таклиф қилаётган нарсалардан кўпроқ нарса керак. Бизда ресурслар йўқ.
Сизга руҳий саломатлик ҳамширалари керак — уларга руҳий саломатликни қўллаб-қувватлаш керак, уларга жуда кўп нарса керак.
Бу шунчаки кимнингдир боши устида бошпана яратиш эмас».
Ҳукумат Англияда кўчада тунашга барҳам беришга ёрдам бериш учун кейинги уч йил ичида қўшимча £442 миллион маблағ ажратишга ваъда берди.
, эхтернал
Унда айтилишича, бу пуллар «кўчада тунаш эҳтиёжига барҳам бериш учун фавқулодда бошпана» билан таъминлайди, шунингдек, «уй-жой, соғлиқни сақлаш ва бошқа эҳтиёжлар бўйича амалий ёрдам кўрсатиб, одамларга янада барқарор келажак қуришда ёрдам беради».
Янги мажбурият, дея қўшимча қилди у, «бу Рождествода ҳаммага кўчадан қутулиш йўлини таклиф қилади».
Харлоудан Лейбористлар партияси депутати Крис Винс ҳам Streets2Homes ташкилотида ижтимоий ходим бўлиб ишлаган.
Унинг айтишича, Бёрнемнинг мақсади улкан, аммо «мутлақо биз қила оладиган мақсаддир».
«Пандемия даврида одамларни кўчадан олиб чиқиш ва жуда тез уй-жой билан таъминлаш мумкинлигини кўрдик».
Аммо у уй-жой қурилиши вазири Анжела Рэйнерга ушбу дастур «қўшимча қўллаб-қувватлаш» билан бирга келиши кераклигини айтганини қўшимча қилди.
«Бу мутлақо одамларни уй-жой билан таъминлаш бўйича биринчи навбатдаги уй-жой ёндашуви ҳақида, лекин бу биз кўрсатадиган қўллаб-қувватлаш ҳақида ҳамдир».

