"У дўст, қутқарувчи, қўмондон эди." Марҳум ўт ўчирувчининг ҳамкасблари у ҳақида гапиришди.

"У до'ст, қутқарувчи, қо'мондон эди". Марҳум о'т о'чирувчининг ҳамкасблари у ҳақида гапиришди.

О'збекистон Фавқулодда вазиятлар вазирлиги ходими, 33 ёшли капитан Бобурмирзо Пардаев 15-август куни Тошкентнинг Учтепа туманидаги Қуйи Дархон маҳалласидаги уйда ёнг'инни о'чириш пайтида олган жароҳатларидан вафот этди. "Газета" мухбири қутқарувчининг ҳамкасблари билан суҳбатлашди, уларнинг со'зларига ко'ра, Бобурмирзо Пардаев бир неча бор Сардобадаги то'г'оннинг ёрилиши, Бойсундаги газ сизиши ва Туркиядаги зилзила каби йирик фавқулодда вазиятларга жавоб беришда иштирок этган.

Фарҳод Солиҳов, уй эгаси:

Уйда етти киши бор эди: ота-онам, укам ва болаларим. Мен иккинчи қаватда эдим. Соат 3:30 атрофида ёнг'инни пайқаб, болаларни ҳовлига олиб чиқдим ва пастки қаватдагиларни уйг'отдим. Ма'лум бо'лишича, онам аллақачон Фавқулодда вазиятлар вазирлигига қо'нг'ироқ қилган экан. Қутқарувчилар соат 3:46 атрофида етиб келишди.

Фарҳод Солиҳов, уй эгаси:

Уйда етти киши бор эди: ота-онам, укам ва болаларим. Мен иккинчи қаватда эдим. Соат 3:30 атрофида ёнг'инни пайқаб, болаларни ҳовлига олиб чиқдим ва пастки қаватдагиларни уйг'отдим. Ма'лум бо'лишича, онам аллақачон Фавқулодда вазиятлар вазирлигига қо'нг'ироқ қилган экан. Қутқарувчилар соат 3:46 атрофида етиб келишди.

Биз ҳовлимиз деворига нарвонни тиргаклаб, қо'шниларимиз томон ҳаракатлана бошладик. Фавқулодда вазиятлар хизмати ва қо'шнилар бизга ёрдам беришди ва катта оломон то'планди.

Менимча, ёнг'ин ко'ча устунидан ҳовлимизга о'тадиган симдаги қисқа туташув туфайли юзага келган. Ёнг'ин дарвозадан бошланганидан бери ко'ча томонидаги учта хона ва чордог'имиз ёниб кетди. Ёнг'ин иккала томондаги қо'шни уйларнинг томларига ҳам тарқалди. Ёнг'ин тахминан 40 дақиқада о'чирилди.

Бизга ҳеч нарса бо'лмади. Аммо, афсуски, биз ёнг'инни о'чираётганимизда, қутқарувчилардан бирига чордоқ нури тушди. Уни тортиб олишганда, у тирик эди ва тез ёрдам машинасида олиб кетилди.

Кейинчалик унинг касалхонада вафот этганини билдик. Буни эшитиш жуда қийин эди. Бизни қутқариш учун келган одамнинг о'лгани биз учун жуда стрессли эди.

Пул, машина, уй - буларнинг барчасини тиклаш мумкин, лекин одамни қайтариб бо'лмайди. Бобурмирзонинг оиласига чуқур ҳамдардлик билдирамиз.

Айбек Айталиев, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги Махсус қутқарув баталонининг катта инструктор-қутқарувчиси, катта сержант:

Бобурмирзо о'з ишининг устаси, яхши йигит эди. У махсус асбоб-ускуналар ва жиҳозларнинг техник жиҳатдан яроқлилиги учун мас'ул эди ва сменадан кейин ҳужжатлар билан ишларди.

Бобур шахсий таркиб командири эди. Биз доим бир-биримизга яхши муносабатда бо'лардик. Агар мен: "Мени 2-3 соатга қо'йиб юборинг, кейинроқ қайтиб келаман" ёки "Болалар касал, уларни шифокорга олиб боришимиз керак", деб со'расам, у ҳеч қачон рад этмасди. У ҳар доим шахсий таркибига г'амхо'рлик қиларди. Зарур бо'лганда, у ҳатто улар учун шафоат ҳам қиларди.

Бобур ва мен Сардобадаги сув тошқини пайтида (2020-йил май ойида сув омбори то'г'они ёрилганидан кейин) хизмат қилдик.

Биз одамларни хавфсиз зонага эвакуация қилдик, кейин уй ҳайвонларини қутқардик. Сув камайгандан со'нг, касаллик тарқалишининг олдини олиш учун о'лган ҳайвонларнинг жасадларини йиг'дик. Кейин уйлардан сувни чиқаришга ёрдам бердик. Бобурмирзо мотор насослари ва бошқа зарур жиҳозлар билан та'минлаш учун мас'ул эди. У ускуналарнинг ёқилг'иси ва техник хизматини кузатиб борди. Электр токи бутунлай узилиб қолди. Икки кун давомида озиқ-овқат танқис эди. У ҳамма нарсада ёрдам берди.

Биз шунингдек, Байсун газ конидаги портлашдан кейин бир нечта қутқарув ишларида иштирок этдик.

Бобур билан мен охирги марта шу йилнинг 18 мартида конга бордик.

Вазият ог'ир эди. Қудуқда авария юз берди, газ жуда кучли босим остида чиқиб кетаётган эди ва у ёқиб юборилди. Бизга ёнг'инни о'чириш ва ён вилкаларни сув билан совутиш буюрилди. Бобур мутахассисдан вазият ҳақида со'раганида, унга: "Ҳар қандай нарса бо'лиши мумкин", дейилди.

Бобур бизга чекинишни буюрди. Бир зумдан кейин вилка портлаб, катта ёнг'ин бошланди.

Бобур бизни қутқарди.

Барча ускуналаримиз ёниб, эриб кетди. 2023-йил феврал ойида биз Туркиядаги даҳшатли зилзила оқибатларини бартараф этиш учун чақирилдик.

Жами 100 киши сафарбар қилинди.

О'ша пайтда мен ёнг'ин ва қутқарув гуруҳида эдим ва Бобур қидирув-қутқарув гуруҳининг қо'мондони эди. Туркиядаги қутқарув операциялари давомида Бобур бощилигидаги йигитлар АФАД (Туркия Фавқулодда вазиятлар ва фавқулодда вазиятларни бошқариш бошқармаси) ходимлари ета олмаган жойларга боришди. Улар вайроналар остидан бир нечта одамни олиб чиқишди.

Мен у билан бирга эдим. Унга юрак-о'пка реанимацияси бошланди. Уни энг яқин реанимация бо'лимига олиб боришди. Уни қутқариб бо'лмади.

Умуман олганда, бу ёнг'инни о'чириш қийин бо'лмади. Яқин атрофда гидрант бор эди ва биз у ердан сув олдик. Лекин ко'чадаги уйлар бир-бирининг ёнида жойлашган ва ёнг'ин тарқалиши хавфи юқори эди. Биз ёнг'инни о'чиришга муваффақ бо'лдик...

Бобурнинг бир йилда туг'илган иккита фарзанди бор. Мен уларнинг иккаласи ҳам бир синфда о'қишини ҳазиллашдим. Кеча биз Самарқанд вилоятининг Каттақо'рг'он туманида ота-онасининг уйига уйг'ониш учун бордик. Отаси йиг'лаб: "У менинг фариштадек о'г'лим эди. Нима десам ҳам, у ҳеч қачон менга қарши чиқмади", деди. У қо'шимча қилди: "О'г'лим сени доим мақтарди, унинг ишида ажойиб йигитлар борлигини айтди".

Шуҳрат Мадалиев, катта қутқарув инструктори, сержант:

Бобурмирзо самимий инсон эди. У жамоамизга қо'шилганида лейтенант эди. Ко'злари чақнаб кетди. Унинг о'з касбини қанчалик севгани яққол ко'риниб турарди. У дарҳол жамоага қо'шилди.

Ҳа, у бизнинг командиримиз, шунингдек, шогирдимиз ҳам эди. У биринчи марта келганида, биз унга касб ҳақида ко'п нарсаларни о'ргатдик ва кейинчалик ундан ко'п нарсани о'ргандик. У камтар эди ва бошқалар учун ҳеч нарсасини аямасди.

Ҳатто фавқулодда вазиятларда ҳам у биз билан елкама-елка турарди, ҳеч қачон "Мен офицерман, мен хо'жайинман" демасди. У бизнинг ёнимизда эди. У до'ст, қутқарувчи, ака ва қо'мондон эди. Яна нима дейишим мумкин? У о'згача эди. У ҳеч қачон ҳеч кимга озор бермаган, ҳеч қачон хафа бо'лмаган.

Афсуски, унинг умри қисқа бо'лди. Лекин шу вақт ичида у ко'п нарсаларга эришди ва ко'пчилик учун о'рнак бо'лди. Мен уни охирги марта ко'рганимда, Россиядан олиб келинган саккиз ватандошимизнинг жасадларини олиш учун аеропортга боришдан олдин, у бизнинг формамизни текширди ва бизга о'зини қандай тутиш бо'йича ко'рсатмалар берди.

Фарҳод Хайтбоев, Қутқарув гуруҳи командири о'ринбосари, гуруҳ командири, маёр:

Мен бу ерда 25 йилдан ортиқ ишлайман. Бобур билан олти йил бирга хизмат қилдик. Ундан олдин биз қидирув-қутқарув гуруҳида эдик ва у менинг о'ринбосарим эди. Бобур жасур инсон эди. Қаерга бориши керак бо'лса ва қандай вазиятда бо'лишидан қат'и назар - ёнг'инми ёки бошқа нарсами - у четда турмади, о'зини офицер деб да'во қилди, балки йигитлар билан бирга ишлади. Ҳатто ишдан бо'ш вақтларида ҳам уларга қо'лидан келганича ёрдам берди. Одам ҳеч қачон о'лим қаерда бо'лишини билмайди. Бобур 2020-йилда Сардобадаги сув тошқини пайтида, Бойсунда ва Туркияда зилзиладан кейин одамларни қутқаришда иштирок этган. У Тошкент ва Тошкент вилоятидаги йирик ёнг'инларни о'чиришда иштирок этган. У тирик ва сог'-саломат чиқди, аммо 150 квадрат метрлик ёнг'инни о'чириш пайтида вафот этди.

Касбимиз нуқтаи назаридан, бу унчалик катта ёнг'ин эмас эди. У ташқарида туриб, "Мен офицерман, мен қо'мондонман" дейиши мумкин эди, лекин у бундай қилмади.

У шундай одам эди: у қо'лидан келган ҳамма нарсани қилишга ҳаракат қиларди ва агар бирор нарсани тушунмаса, со'раб, бажарарди.

Хизмат давомида Бобур ко'плаб мусобақаларда иштирок этди.

У ерга 14 мамлакатдан иштирокчилар келишади. У охирги марта ҳамкасблари билан тадбирга борганида, о'збекистонлик қутқарувчилар иккинчи о'ринни эгаллади.

Бобур қалбимизда абадий қолади. Унинг ё'қлиги сезилади. Ва биз хизмат қилишда давом этамиз. Биз бу ишга қаерга кетаётганимизни билиб келдик ва мажбуриятларимизни ёдда тутган ҳолда форма кийдик. Агар ёнг'ин ёки фавқулодда вазият бо'лса, биз яна тайёр бо'ламиз.