Трамп дизель экспортини тақиқлашни қўллаб-қувватлашини айтди
АҚШда дизель ёқилғиси нархи рекорд даражага кўтарилгани сабабли, республикачи қонунчилар президентга экспортни чеклаш бўйича босим ўтказдилар.

Трамп дизель экспортини тақиқлашни қўллаб-қувватлашини айтди
АҚШ Президенти Дональд Трамп ёқилғи қуйиш шохобчаларида ҳайдовчилар учун нархларни пасайтириш мақсадида Америка дизель экспортини тўхтатиш режаларини қўллаб-қувватлашини айтди.
Унинг бу баёноти ноябрь ойида бўлиб ўтадиган оралиқ сайловлар олдидан республикачи қонунчилар томонидан президентга экспортни чеклаш бўйича босим ўтказилганидан кейин янгради, чунки АҚШда дизель нархи рекорд даражага кўтарилди.
Бирлашган Миллатлар Ташкилоти Бош Ассамблеяси доирасида сўзлаган Трамп ички захираларни АҚШ ичида сақлаб қолиш умумий бензин нархини пасайтиришга ҳам ёрдам бериши мумкинлигини айтди.
«Мен ҳам бунга чақирдим. Дизелни ташқарига чиқармайлик, дедим. Биз кўп дизель ишлаб чиқарамиз. Бу оддий автомобиль бензинига ҳам озгина таъсир қилиши мумкин», деди у.
АҚШ Молия вазири Скотт Бессент расмийлар қайта ишлаш қувватларига зарар етказмасдан «тўлиқ ёки қисман тақиқ иш бериши ёки бермаслигини» ўрганаётганини айтди.
Америка автомобиль ассоциацияси маълумотларига кўра, сешанба куни мамлакат бўйича дизель ёқилғисининг ўртача нархи бир галлон учун 6,50 доллардан (£4,87) ошиб, янги рекордни ўрнатди.
Яқин Шарқдаги можаро глобал нефть етказиб беришни қисқартирди ва бу ёқилғи қуйиш шохобчаларидаги нархларга босимни оширди.
Дизель нархининг кескин кўтарилиши 3 ноябрдаги муҳим оралиқ сайловлар олдидан сиёсий шошилинчликни келтириб чиқарди, бир нечта республикачилар маъмуриятни сайловчиларнинг молиявий юкини енгиллаштириш учун ёқилғи экспортини жиловлашга чақирди.
АҚШ Вакиллар палатаси аъзоси, Айова штатидан Сенатга республикачи номзод Эшли Хинсон душанба куни штатдаги истеъмолчилар «қийин аҳволда қолаётгани ва ёқилғи қуйиш шохобчаларида бу харажатларни тўлашга мажбур бўлмаслиги кераклигини» айтди.
Сешанба куни Аляскада сенатор Дэн Салливан ҳам ички захираларни тиклаш учун «Америка дизели ва экспортларини вақтинчалик тўхтатиб туришга» чақирди.
Глобал бозорлардаги беқарорликни оширган ҳолда, Украинанинг Россия энергетика объектларига берган зарбалари мамлакатнинг қайта ишлаш қувватини камайтирди.
«Бу русларга жиддий зарба бўлди», деди Трамп сешанба куни украиналик ҳамкасби Владимир Зеленский билан учрашувда. «Бу шунингдек, дизель нархига ҳам жиддий зарбадир».
Трамп украиналик президент билан ушбу зарбаларни, шунингдек, можарони музокаралар йўли билан тугатиш бўйича кенгроқ ҳаракатларни муҳокама қилишини айтди. «Менимча, бу амалга ошади», деди у.
Киев Кремлнинг урушни молиялаштиришдаги асосий манбасини тўсиб қўйиш мақсадида сўнгги ойларда Россия қайта ишлаш заводларига дрон ҳужумларини кучайтирди.
Россия дунёдаги энг йирик дизель етказиб берувчилардан бири бўлгани сабабли, қайта ишлаш қувватининг пасайиши — Москванинг ўз қатъий экспорт тақиқлари билан бирга — глобал захираларни кескин камайтирди.
АҚШ экспортини чеклаш америкалик ҳайдовчилар учун қисқа муддатли енгиллик яратиши мумкин бўлса-да, бундай тақиқ халқаро миқёсда нархларнинг янада кўтарилишига олиб келиши мумкин.
АҚШ кунига тахминан 1,3 миллион баррель дизель экспорт қилади — бу унинг қайта ишлаш маҳсулотининг деярли тўртдан бир қисмидир.
Ушбу жўнатмаларни қисқартириш Россия энергетикасига қарши санкциялар туфайли юзага келган тақчилликни қоплаш учун Америка ёқилғисига қараб қолган Ғарб иттифоқчилари, жумладан Буюк Британия ва Нидерландия учун етказиб беришни қийинлаштириши мумкин.

