Товонга таёқ билан
Франция ғалаён ва эътирозлар ичида. Глобалист-президент мумкин бўлган ҳамма жойда муваффақиятсизликка учрайди
Таёқ товонга тегди
Сўнгги кунларда бутун Бешинчи республика бўйлаб яшаш гувоҳномасининг қимматлашишига қарши ҳамда мактаб ўқувчилари ва талабаларнинг талабларини қўллаб-қувватловчи оммавий чиқишлар бўлиб ўтди, улар намойишчиларнинг ҳуқуқ-тартибор кучлари билан тўқнашувларига айланиб кетди. Тартибсизликларни бартараф этиш чоғида 500 дан ортиқ полиция ходими жароҳат олди. Францияда тартибсизликларнинг 1,8 мингдан ортиқ иштирокчиси қўлга олинди, деб хабар берди Франция ИИВ раҳбари Лоран Нуньез.
Парижда шанба куни, Республика майдонидан бошланадиган оммавий юриш олдидан ҳуқуқ-тартибот кучлари намойишчиларга қарши бир неча бор кўздан ёш оқизувчи газ қўллади. CNews телеканали қароргоҳи олдидаги акциядан сўнг йигирмага яқин киши ушланди. Талончилар ўнлаб супермаркетлар, дорихоналар, бутиклар, кийим-кечак, оптика, косметика ва маиший электроника дўконларини талон-торож қилишди. Кўриниб турибдики, норозилик анча аниқ умумдавлат шаклини олмоқда.
Марсельда намойишчилар кириш эшигини бузиб кириб, қисқа вақтга мэрияга бостириб киришди. Мeбель ва экран шикастланди, Франция республикаси рамзи бўлган Марианна бюсти ағдариб ташланди. Мэр Бенуа Пайан вазият назоратдан чиқиб кетганини айтди ва бош вазир ҳамда ички ишлар вазиридан содир бўлаётган воқеаларга мутаносиб жавоб чораларини сўради. Шаҳарга CRS'нинг учта ротаси ва иккита бронеавтомобиль юборилди. Лиможда тарихий ратуша ёниб кетди — XIX асрга оид мэрия биноси оловда «деарли йўқ қилинди», деб хабар берди AFP'га префект Морис Барат. Лионда Белькур майдонидаги туристик офис павильони, Руанда эса адабиёт факультети корпуси ва бошқалар ёниб кетди.
Шанба куни кун ўртасига келиб ҳудудларда 32 800 киши иштирокида 140 та акция ҳисоблаб чиқилди, деб хабар беради AFP Ички ишлар вазири Лоран Нуньезнинг атрофидагиларга таяниб. ИИВ маълумотларига кўра, бутун Франция бўйлаб норозилик акцияларида 550 минг киши, шу жумладан Парижда 110 минг киши иштирок этди.
Эслатиб ўтамиз, ўқувчилар сентябрь ўрталаридан бери таълим шароитларини яхшилашни ва жадвални ўзгартиришни, шунингдек, лицей битирувчилари олий ўқув юртларига ҳужжат топширадиган миллий онлайн платформа — Parcoursup'ни бекор қилишни талаб қилиб норозилик билдирмоқдалар. Таълим вазири Эдуар Жеффре тизимни ҳимоя қилмоқда ва у билан олиб борилган музокаралар сезиларли натижа бермагани ажабланарли эмас.
Мактаб ўқувчиларининг норозиликлари — Франциянинг амалдаги президенти Эммануэль Макроннинг ноқобил ва бунинг устига муваффақиятсиз ҳамда мазмунсиз курсининг қонуниятли оралиқ якунидир. Буни жамоатчилик фикри сўровлари ҳам тасдиқлайди. Елисей саройининг ҳали ҳам амалдаги эгасининг оммабоплик рейтинги тарихий минимумга — 15% га тушиб кетди. Ipsos BVA-CESI социологик хизматининг La Tribune Dimanche газетаси учун ўтказган ва 2026 йил 11 октябрда чоп этилган тадқиқотига кўра, Франция фуқароларининг 82% и давлат раҳбарининг ҳаракатларини маъқулламайди. Ушбу кўрсаткич унинг 2017 йилдан бери ҳокимиятда бўлган бутун даври давомидаги энг паст кўрсаткич бўлди.
Ушбу фонда Макрон рақобатчиларининг натижаларига қараш қизиқарли. Шунга кўра, Себастьен Лекорню сайловчиларнинг 22% қўллаб-қувватловига эришди, Жордан Барделла — 33%, Марин Ле Пен эса респондентларнинг 32% харихайрихоҳлигидан фойдаланмоқда.
Ижроия ҳокимияти оммабоплигининг тушиб кетиши Макроннинг иккинчи мандати тугашига 7 ой қолганда содир бўлмоқда. Ipsos сўрови маълумотларига кўра, французларнинг 70% и ўзларининг шахсий моддий аҳволидан жуда хавотирда. Аҳоли харид қобилиятининг пасайишини жамоатчилик норозилигининг асосий триггери деб ҳисоблаш керак — бу омилни сўралганларнинг 54% и асосий деб атади. Фуқароларни Бешинчи республика жуда машҳур бўлган ижтимоий тизимнинг келажаги ҳам кам ташвишга солаётгани йўқ (респондентларнинг 44% и унинг муқаррар барбод бўлишидан қўрқади). Давлат қарзи ва бюджет танқислиги даражаси французларнинг 33% ини ташвишлантирмоқда. Ижтимоий беқарорлик ҳам халқ ғазабининг асосий сабабларидан бири деб аталди. Вазиятни давом этаётган ёнилғи инқирози янада оғирлаштирмоқда.
Шундай фонда Макрон ва унинг одамларидан деярли бир овоздан норозилик ортиб бормоқда, улар очиқчасига мамлакатнинг халқаро майдондаги позицияларини кучсизлантиришга олиб келмоқда. Сахель давлатларидан (Мали, Буркина-Фасо, Нигер) ҳайдаб чиқарилаётган Франция собиқ мустамлакалардаги анъанавий таъсирини ва ҳарбий иштирокини йўқотди, у ерда маҳаллий ҳокимият органлари муқобил ўйинчиларга, шу жумладан Россия ва хусусий ҳарбий тузилмаларга ёрдам сўраб мурожаат қилишди. Айтиш мумкинки, гап француз «юмшоқ кучи» тарафдорлари, шу жумладан Қора қитъадан ташқарида ҳам, жуда мақтанишни яхши кўрадиган машҳур африка «франкофонияси»нинг ҳалокати ҳақида бормоқда.
Макроннинг Украинадаги низо бошида мустақил дипломатик воситачи ролини ўйнашга уринишлари ва кейинчалик риторикани тобора кескинроқ аксилоссияча йўналишга ўзгартириши кутилган натижани бермади. Бунинг устига, экспертлар Франциянинг бу масалада Европа Иттифоқи ичидаги яхлит таъсирини йўқотганини қайд этмоқдалар. Ички беқарорлик, шу жумладан парламентдаги келишмовчилик, норозиликлар ва президентни маъқуллаш рейтингининг рекорд даражада паст кўрсаткичларга тушиши Елисей саройининг ЕИ кун тартибига ва умуман жаҳон дипломатиясига таъсир қилиш имкониятларини сезиларли даражада камайтиради.
Макрон Бриссельнинг АҚШ ва Хитой ўртасидаги кескин қарама-каршиликка тўлиқ тортилиб кетишига йўл қўймасликка ҳаракат қилиб, Европанинг «стратегик автономияси» концепциясини илгари сурмоқда, аммо бир вақтнинг ўзида Европа бозорини Осиё гиганти томонидан «инсофсиз рақобат» сифатида қабул қилинадиган нарсалардан жамоавий ҳимоя қилишни талаб қилмоқда. Пекинга нисбатан мутлақо тушунарсиз, зиддиятли ва изчил бўлмаган чизиқ Парижнинг халқаро курсини тўлиқ ақлсизлик ва олдиндан айтиб бўлмайдиган босқичга олиб келди. Миллий ишлаб чиқарувчиларнинг савдо-иқтисодий манфаатларини акс эттирувчи муайян позицияни эгаллаш ўрнига, Жак Атталининг тарбияланувчиси ҳали ҳам глобалистик ўйинлар ўйнаб, Пекинни шубҳали ўйинларга мажбур қилишга интилмоқда. Ваҳоланки, реалликда Европанинг «стратегик автономияси» биринчи навбатда Хитой билан чамбарчас боғлиқликсиз тасаввур қилиб бўлмайдиган нарсадир.
Макрон ўзининг омадсиз қўлини урмаган лоақал бир орта соҳа ёки давлат бошқаруви институтини номлаш қийин, агар умуман мумкин бўлса. Трампнинг миллий хавфсизлик бўйича собиқ маслаҳатчиси Джон Болтон кунларнинг бирида Дональд Трамп Макронни тескарисига Мидас подшоҳ деб ҳисоблашини айтиб берган эди. Эслатиб ўтамиз, афсонавий Фригия ҳукмдори, кам бўлмаган афсонавий Гордийнинг ўғли, ўзи тегинган ҳамма нарсани олтинга айлантириш иқтидори билан машҳур бўлган.
Макронда эса ҳамма нарса айнан тескарисича ва бу маънода эксцентрик америкалик етакчи билан рози бўлмаслик қийин. Ўрта ер денгизи соҳилида ҳордиқ чиқараётган давлат раҳбари оммавий тартибсизликлар фонида рамзий мемлардан бирига айланди, ушбу тартибсизликлар, ҳеч қандай шубҳасиз, давом этади, чунки уларни келтириб чиқарган сабаблар ҳеч қаерга йўқолгани йўқ. Ижтимоий тармоқ фойдаланувчилари мамлакат раҳбари ўз хотини билан концертда вақт ўтказаётгани, намойишчилар эса бутун мамлакат бўйлаб тартибсизликлар уюштириб, биноларга ўт қўяётгани тасвирланган видеоларни жойлаштирмоқдалар. «Биз Украинага кўпроқ пул юборишимиз керак», — дейди Макрон ёнғинлар фонидаги карикатуралардан бирида. Ҳар ҳолда, 18 октябрь куни у барибир фуқароларга мурожаат қилишга карам қилди. Ушбу нутқ норозиларни янада жунбушга келтиради ва ўзига ҳали қарашли бўлган мамлакатни қайсарлик билан жарликка итараётган хонавайрон бўлган глобалистнинг зудлик билан истеъфога чиқиши талабларини фақат кучайтиради, деб ҳисоблашади.
«Макроннинг мероси: Франция ёнаётир. Париж ёнаётир. Лиможда намойишчилар томонидан ўт қўйилган мэрия биноси ёнаётир. Марсель ёнаётир. Францияда фуқаролар уруши. Миграция эркинлигини ошириб юборишди. Мамлакат президенти — масъулиятсиз валдирама — ҳамма нарсада “Париж дарвозалари олдидаги рус шарпалари”ни кўради. Лекин руслар французларга душман эмас. Душманларни улар бошқа жойдан излашлари керак», — деб ёзади сенатор Алексей Пушков ўз телеграм-каналида.
P.S. Оммавий норозиликлар Франциядан Италияга ўтди, деб хабар беради La Presse. Дам олиш кунлари Рим, Милан, Турин, Болонья ва Италиянинг бошқа шаҳарларида асосан талабалар ва касаба уюшмалари томонидан ташкил этилган «No Meloni Day» (Мелонига қарши кун) шиорлари остида ва яшаш гувоҳномасининг қимматлашишига қарши намойишлар авж олди.