Қиш яқинлашар экан, нефть нархи «катта хавотир» уйғотмоқда
Огоҳлантириш АҚШ ва Эрон ўртасидаги можаро иситиш мойи ва ёқилғи нархини ошириб юборганидан кейин янгради.
Қиш яқинлашаётган бир пайтда нефть нархи «катта хавотир» уйғотмоқда
Иситиш мойига (керосинга) қарам бўлган минглаб хонадонлар шу қишда янги молиявий босимга дуч келиши мумкин, чунки глобал кескинлик ёқилғи нархини оширишда давом этмоқда, дея огоҳлантирди кенгаш аъзоси.
Девон графлиги кенгашининг қишлоқ хўжалиги ва кенг полосали интернет масалалари бўйича кабинети аъзоси Шерил Коттл-Ханкиннинг айтишича, нефть нархининг ошиши аллақачон яшаш қиймати билан курашаётган оилаларда хавотир уйғотмоқда.
Ушбу огоҳлантириш Эрондаги можаро иситиш мойи ва ёқилғи харажатларини қандай оширгани ҳақидаги ҳисоботлардан кейин янгради. Boiler Juice нархларни солиштириш веб-сайтига кўра, иситиш мойи можародан олдин бир литр учун тахминан 60 пенсни ташкил этган бўлса, ҳозирда тахминан 97 пенсгача кўтарилган.
Грейт Торрингтон яқинидан бўлган бешинчи авлод фермери Коттл-Ханкиннинг айтишича, нархларнинг ошиши қишлоқ хўжалиги корхоналарига ҳам таъсир кўрсатган.
«Бу шунчаки кичик ўсишлар эмас, бу жуда жиддий зарбалардир», деди Коттл-Ханкин.
Ўз оиласининг фермаси ҳақида гапирар экан, у ёқилғи нархининг ошиши ҳар куни ишлатиладиган қишлоқ хўжалиги машиналарига зарба берганини, оғир техника билан ишлайдиган йирикроқ фермер хўжаликлари эса бундан ҳам каттароқ муаммога дуч келганини айтди.
Унинг сўзларига кўра, Девондаги 41 000 хонадон асосий иситиш манбаи сифатида иситиш мойига таянади ва у кўпчилик нархларнинг тўсатдан кўтарилишига заиф эканлигидан огоҳлантирди.
Унинг хавотирлари нефть нархининг ошиши қишлоқ жамоаларига кўрсатадиган таъсири ҳақидаги хавотирлар кучайган бир пайтда пайдо бўлди.
«Нарх бир кечада икки баравар кўпайиши мумкин», деди Коттл-Ханкин. «Иситиш мойи учун Ofgem (энергетика регулятори) томонидан белгиланадиган эквивалент нарх чегараси йўқ».
Унинг айтишича, ноаниқлик қишлоқ аҳолиси учун энг катта хавотирлардан биридир.
Совуқ об-ҳаво яқинлашар экан, у кўплаб хонадонлар уйларини иситиш бўйича қийин танловлар қилишга мажбур бўлиши мумкинлигини айтди.
«Бу одамлар топиши керак бўлган юзлаб фунт стерлинг демакдир», деди у. «Бакни мой билан тўлдириш учун улар кутмаган қўшимча 500 фунт стерлинг топишлари керак бўлиши мумкин».
Либерал-демократ кенгаш аъзоси молиявий қийинчиликка дуч келган ҳар бир кишини маҳаллий округ кенгашлари орқали тақдим этиладиган Девоннинг Инқироз ва барқарорлик жамғармаси (Crisis and Resilience Fund) орқали ёрдам олишга чақирди.
Жамғарма Девон бўйлаб тўсатдан молиявий зарбага дуч келган кам таъминланган хонадонлар учун очиқ, масалан, кутилмаган тўлов, даромаднинг камайиши ёки озиқ-овқат, энергия, сув, уй-жой харажатлари ёки иситиш мойи каби зарур нарсаларни тўлашда қийинчиликлар юзага келганда.
Кенгаш веб-сайтига кўра, жамғарма одамларга молиявий барқарорлигини мустаҳкамлаш ва келажакдаги инқирозларнинг олдини олишга ёрдам бериш учун кенгроқ қўллаб-қувватлаш ва маслаҳатларни ҳам таклиф қилиши мумкин.
Дастур Девон округ кенгашлари ва Citizens Advice Devon ташкилоти орқали амалга оширилади.
Корнуоллда 34 500 дан ортиқ хонадон марказий иситиш учун мойга таяниши тахмин қилинмоқда.
Каллингтон яқинида яшовчи Марк Кльюснинг айтишича, у шу ёзда бакини алмаштиришни ташкил қилаётганда уни тўлдиришни кечиктирган. Аммо ҳозирда нархлар бир литр учун 1 фунт стерлингдан ошиб кетгани сабабли, у ўтган йилга нисбатан фарқ ҳайратланарли эканини айтди. «Ўтган йили йилнинг шу даврида етказиб бериш учун литрига 55 пенс тўлаган эдик», деди у.
Кльюснинг айтишича, унинг оиласи катта бакка эга бўлгани учун бахтли, бу уларга кўпроқ ёқилғини қачон сотиб олиш борасида бироз эркинлик беради.
Бироқ, у кўплаб хонадонлар қийинроқ аҳволда қолишини айтди.
Отанинг айтишича, унинг оиласи истеъмолчилар ҳуқуқлари ҳимоячиси Мартин Льюиснинг пул тежаш бўйича маслаҳатларидан фойдаланган.
«Бизда ҳар бир каравотда электр кўрпалар бор. Диванда ҳам электр кўрпаларимиз бор. Биз... иситишни фақат жуда зарур бўлгандагина ёқамиз», деди у.
Стейплснинг айтишича, иситиш мойи нархлари сўнгги ойларда «жуда беқарор» бўлган ва ҳозирда бир литр учун 100 пенсдан ошиб кетган.
Унинг айтишича, Гернсидаги нархлар одатда Буюк Британиядагига қараганда литрига тахминан 15 пенсга юқори.
Стейплснинг айтишича, ўтган йилнинг шу даврида бир литр иситиш мойи тахминан 75 пенс турган, бу эса Гернсидаги мой билан ишлайдиган қозонлари бўлган тахминан 30 000 хонадон совуқ ойлар олдидан катта ўсишга дуч келаётганини англатади.
«Тўлиқ бак менга тахминан 1150 фунт стерлингга тушади, ўтган йили бу 750 фунт стерлинг бўлган бўларди», деди у.
«Оддий таққослаш чўнтагингизда кўпроқ пул сақлаб қолишга ёрдам беради», дейилади унда.
Буюк Британия ҳукумати матбуот котибининг айтишича, у «мамлакат бўйлаб одамлар ва саноатни ёқилғи нархининг ошишидан ҳимоя қилиш учун тўғридан-тўғри ва кенг кўламли чоралар кўрмоқда», жумладан, иситиш мойидан фойдаланувчиларни қўллаб-қувватлаш учун 53 миллион фунт стерлинг ажратган ва Инқироз ва барқарорлик жамғармасида маҳаллий ҳокимият органларига 1 миллиард фунт стерлинг тақсимлаган.
«Биз, шунингдек, фермерлар ва балиқчилик саноатини улар таянадиган қизил дизель ёқилғиси божини сўнгги 20 йилдан ортиқ вақт ичида энг паст даражага тушириш орқали тўғридан-тўғри қўллаб-қувватламоқдамиз», деди улар.