Ўзбекистон сув ва бошқа коммунал хизматлар учун тарифларни либераллаштиришни якунлашни режалаштирмоқда.
Ўзбекистонда энергия тарифларининг ошиши ортидан айрим товарлар ва хизматлар маъмурий тартибга солиш остида қолмоқда. Марказий банк раиси Тимур Ишметов расмийлар буларни ҳам либераллаштириш ниятида эканлигини, хусусан, сув ва бошқа коммунал хизматларни тилга олганини айтди.
О'збекистон сув ва бошқа коммунал хизматлар учун тарифларни либераллаштиришни якунлашни режалаштирмоқда, улар ҳали ҳам ма'мурий тартибга солишга бо'йсунади. Марказий банк раиси Тимур Ишметов бу ҳақда Финансиал Тимес нашрига берган интервюсида ма'лум қилди.
Ишметовнинг со'зларига ко'ра, со'нгги йилларда расмийлар нархларни давлат томонидан тартибга солишдан бозорга асосланган тартибга солишга босқичма-босқич о'тдилар. Бу о'тиш, валютани либераллаштириш ва энергия тарифларини ислоҳ қилиш билан бирга, инфляциянинг ошишига олиб келган омиллардан бири бо'лди.
"Деярли 10 йил олдин ислоҳотларни бошлаганимизда, асосий муаммолардан бири турли товарлар ва хизматлар бозорларидаги нархлар давлат томонидан назорат қилиниши эди. Шубҳасиз, бу бозор нархлари эмас эди", деб та'кидлади Тимур Ишметов.
Марказий банк раиси со'нгги икки йил ичида энергия тарифлари либераллаштирилганини та'кидлади.
"Ички хавфларга келсак, менимча, биз бу муаммоларнинг аксариятини у ёки бу даражада ҳал қилдик, чунки биз турли бозорлардаги нархларни босқичма-босқич либераллаштирдик. Со'нгги икки йил ичида биз энергия тарифларини ҳам либераллаштирдик. "Ҳали ҳам нархлари ма'мурий тартибга солишга бо'йсунадиган бир нечта товарлар ва хизматлар мавжуд. "Биз уларни ҳам либераллаштирамиз", деди у.
Финансиал Тимес нашрининг муайян соҳалар ҳақида со'раганида, Ишметов коммунал хизматларни тилга олди.
"Ба'зи ҳолларда минтақавий ҳокимиятлар, масалан, сув ва бошқа ба'зи коммунал хизматлар учун нархларни тартибга солади. Биз бу соҳада ҳам либерализацияни якунлашимиз керак", деди Марказий банк раиси. Эслатиб о'тамиз, 1-январдан бошлаб ичимлик суви ва канализация учун тарифларни тасдиқлаш ваколати Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Идоралараро тариф комиссиясига о'тказилади. Тарифлар ҳозирда маҳаллий кенгашлар томонидан тасдиқланади.
Ишметовнинг та'кидлашича, ҳозирги инфляция даражаси тахминан 6,5% ни ташкил этади, Марказий банк эса 2027-йилга келиб 5% мақсадига эришишни кутмоқда.
Унинг со'зларига ко'ра, олдинги йилларда нархларни либераллаштириш муқаррар равишда инфляциянинг тезлашиши билан бирга келган.
Ишметов инфляция учун жиддийроқ хавф сифатида ташқи зарбаларни, жумладан, халқаро можаролар фонида глобал нефт ва озиқ-овқат нархларининг о'згаришини келтирди.
Унинг со'зларига ко'ра, Форс ко'рфазидаги можаро ҳали О'збекистонга сезиларли даражада бевосита та'сир ко'рсатмаган.
"Очиг'ини айтганда, Форс ко'рфазидаги можаро ҳали бизга бевосита та'сир қилмади. Лекин нефт нархи ко'тарилганда, эртами-кечми бу барчага та'сир қилади", деди у.
Қо'шимча омил логистика нархининг ошиши эди. О'збекистон можарога алоқадор мамлакатлардан то'г'ридан-то'г'ри нисбатан кам импорт қилади, аммо муҳим транспорт ё'ллари улар орқали о'тади.
"Ҳозирда биз то'г'ридан-то'г'ри та'сирни ко'рмаяпмиз, аммо агар можаро чо'зилиб кеца, албатта, биз вазиятни кузатишда давом этамиз ва инфляциянинг тезлашиши хавфини ко'рамиз", деди Тимур Ишметов.