«Ўғриликдан кейин иш вақтида дўкон эшикларини қулфлаб қўядиган бўлдик»
Дўконлардаги ўғрилик ҳолатлари ҳали ҳам пандемиядан олдинги даражадан юқори эканлиги қайд этилган бир пайтда, тадбиркорлар бунинг ўз фаолиятларига таъсирини маълум қилдилар.
«Ўғирликдан кейин дўкон эшикларини иш вақтида қулфлаб қўядиган бўлдик»
Дўкон эгаси Пейж Менгерснинг айтишича, дўконлардаги ўғирликлар жуда уюшган тус олган
Дўкон эгаси ўтган йили ўғрилар унинг дўконини нишонга олганидан кейин, эндиликда дўкон очиқ бўлган вақтда ҳам эшикни қулфлаб қўйишини, харидорлар ичкарига кириш учун қўнғироқ чалишлари кераклигини тушунтирди.
Суррейда дизайнерлик бутигига эгалик қилувчи Пейж Менгерс дўконлардаги ўғирликларнинг оқибатларини муҳокама қилди, чунки қайд этилган ҳуқуқбузарликлар сони пандемиядан олдинги даврга қараганда ҳамон юқорилигича қолмоқда.
Ички ишлар вазирлиги (Home Office) маълумотларига кўра, 2025/26 йилларда Кент, Суррей ва Сассекс бўйлаб 42 674 та дўкон ўғрилиги содир этилган бўлиб, бу 2019/20 йиллардаги 28 048 та ҳолатдан кўпдир.
Ҳукуматнинг маълум қилишича, ўтган йили Англия ва Уэльсда умумий жиноятлар сони 4 фоизга камайган, айни пайтда кўпроқ гумонланувчиларга айблов қўйилган.
Кобҳем ва Лондоннинг жануби-ғарбий қисмида дўконлари бўлган Менгерс 2025 йил январ ойида сим кесувчи асбоблар билан қуролланган эркаклар томонидан амалга оширилган босқинчиликдан кейин хавфсизлик чораларини кучайтирганини айтди.
«Бири эшикни тўсиб қўйди, иккинчиси ичкарига кириб, сумкалардаги симларни кесиб, уларнинг кўп қисмини ўғирлаб кетди», деди у.
«Бу даҳшатли эди, мен ўшандан кейин қаттиқ қўрқиб қолган икки нафар жуда яхши ходимимни йўқотдим.
Биз жуда қаттиқ ларзага тушдик ва тахминан олти ой давомида ходимларимиз хавфсизлиги учун эшикларга қўриқчилар қўйдим».
Элмбриж округи командири Крис Тодей BBC South East телеканалига ушбу гуруҳлар томонидан қўлланилган усуллар «анча мураккаб» бўлганини айтди.
«Улар жуда уюшган, нима қилаётганларини аниқ билишади», деди у.
«Кўпинча улар аввал дўконларни кузатиб чиқишади, кейин эса ичкарига кириб, ўзлари хоҳлаган нарсаларни ўғирлашади ва имкон қадар тезроқ кириб-чиқиб кетишни таъминлашади».
Инспектор Тодейнинг айтишича, Кобҳемдаги бир қатор дўконларда тунда ёлғиз ишлайдиган ходимлар учун ёлғиз ишчи тревога тизимлари синовдан ўтказилган.
BBC суриштируви натижасида Англия бўйлаб 270 киши 28 000 дан ортиқ жиноятга алоқадор эканлиги аниқлангач, тадбиркорлар дўконлардаги ўғирликлар билан боғлиқ тажрибаларини сўзлаб беришмоқда.
Расмий маълумотларга кўра, шу йилнинг апрель ойигача бўлган 12 ой ичида Англия ва Уэльс бўйлаб олиб борилган терговларнинг 23 фоизи айблов эълон қилиниши ёки судга чақирув билан якунланган.
Бундан нафақат марказий кўчалардаги дўконлар, балки қишлоқ жойлари ҳам жабр кўрмоқда.
Кентдаги Кентербери яқинидаги Уингҳем шаҳрида жойлашган оилавий фермер хўжалиги дўкони менежерлари бир йил давомида минглаб фунт стерлинг йўқотганликларини айтишди.
«Бизга кичик тўдалар ёки алоҳида шахслар келиб, қимматбаҳо маҳсулотларни, гўшт маҳсулотларини, гўшт бўлакларини ёки спиртли ичимликларни ўғирлаб кетишмоқда», деди Gibson's Farm Shop директори Эндрю Гибсон.
«Улар анча уюшган кўринади, бу ерга келиш учун машина ҳайдаб келиш керак, бу ерда тасодифий ўғри бўлиш имконсиз».
Гибсон яқинда ижтимоий тармоқлар орқали қонунбузарларни интернетда оммавий равишда шарманда қилди.
«Бизда ўғрилар полиция маҳкамасига қайтиб бориб, маҳсулотлар учун пулни бизга қайтариб беришган ҳолатлар ҳам бўлди», деди у.
Эндрю Гибсон дўкон ўғриларини тутишда ёрдам сўраб ижтимоий тармоқлардан фойдаланган
Кентерберида Кент полицияси чакана савдо жиноятларига қарши курашиш бўйича махсус гуруҳ тузди.
«Одамлар ичкарига кириб, буюртма бўйича ўғирлик қилишмоқда, аравачаларни тўлдириб, шунчаки дўконлардан қочиб чиқиб кетишмоқда», деди ўғриларни тутиш бўйича операция давомида BBC South East билан суҳбатлашган фуқаролик кийимидаги полиция ходими Жеймс.
Унинг айтишича, жиноий гуруҳлар баъзан дўконларни кузатиб, ўғирламоқчи бўлган нарсаларини видеога олишади ва шундан кейингина дўкон ўғриларини юборишади.
«Биз одамларнинг ичкарига кириб, кузатув камералари қаерда жойлашганини текшираётганини пайқаймиз», деди у.
«Баъзан дўкон ўғриси аравачалардан фойдаланади, улар олмоқчи бўлган нарсаларини юклашади, кейин кириш ёки чиқиш эшиги яқинида айланиб юришади ва имконият туғилиши билан бутун аравачадаги товарларни олиб чиқиб кетишади.
Шунингдек, болалар аравачаси бўлган одамлар унинг пастки ёки юқори қисмини тўлдириб, гўё аравачадаги ёш бола учун бирор нарса олаётгандек кўрсатиб, кейин аравачани тўлдириб, дўкондан маҳсулотларни олиб чиқиб кетаётганини ҳам пайқадик».
Шаҳар полицияси округ командири Пол Стоунернинг айтишича, ушбу гуруҳ 18 ойлик давр мобайнида жиноятчиликнинг ортишига жавобан ташкил этилган.
«Бу жиноятларнинг номутаносиб равишда катта қисмини содир этаётган бир нечта аниқ шахслардир», деди у.
«Ходимларимиз маҳаллий ҳуқуқбузарларни жуда яхши билишади, биз уларни кузатув камералари тасвирлари орқали жуда тез аниқлай оламиз», деди у.
«Шунингдек, бизда ушбу тасвирларни юзни таниш тизимидан ўтказиш имконияти мавжуд, агар гумонланувчи маълумотлар базасида бўлса, биз уни аниқлай оламиз».
Полиция, шунингдек, маълумотларни маҳаллий City Watch тизимига узатади ва маълум бўлган гумонланувчилар ҳақидаги тафсилотлар радио тизими орқали дўконларга юборилиши мумкин.
Ушбу лойиҳа Canterbury Business Improvement District (Bid) томонидан бошқарилади ва чакана савдогарларни полиция ҳамда шаҳар кенгашининг кузатув камераларини бошқариш маркази билан боғлайди.
Canterbury Bid ижрочи директори Лиза Карлсоннинг айтишича, уларда корхоналарни ўқитадиган ва далилларни тўплаш ҳамда тақдим этишда ёрдам берадиган кўча гуруҳи мавжуд.
«Бизда 137 та радиостанция мавжуд бўлиб, агар бирор воқеа содир бўлса, бу ҳақда реал вақт режимида хабар бериш мумкин ва умид қиламизки, биз ҳар қандай жиноятнинг олдини ола оламиз», деди у.
Брайтон ва Хоув бизнес жиноятчилигини камайтириш ҳамкорлигидан Ник Стрикленд полиция билан бирга кўчаларда патруллик қилмоқда
Сассексда Брайтон ва Хоув бизнес жиноятчилигини камайтириш ҳамкорлиги (BCRP) ҳам жиноятчилик ва антиижтимоий хулқ-атворга қарши курашишга қаратилган хизматларни таклиф этади.
Менежер Лиза Перреттанинг сўзларига кўра, улар такрорий ҳуқуқбузарларни аниқлаш учун Сассекс бўйлаб бошқа BCRP ташкилотлари билан ҳамкорлик қилмоқдалар.
«Бирор киши бир ҳудудда танилиб қолса, бу ҳақда бизнинг ҳудудимизга хабар берилади, шунинг учун биз олдиндан огоҳлантириламиз ва улар кўплаб жиноятларни содир этишларидан олдин уларни анча эрта аниқлай оламиз», деди у.
Перреттанинг айтишича, улар корхоналарни жиноятлар ҳақида хабар беришга ундаш борасида ҳам анча яхши натижаларга эришишган.
Вақтинчалик бош инспектор Оливия Кэрролл Сассекс полициясининг бизнес жиноятлари бўйича гуруҳидан
Жануби-шарқий ҳудудда қайд этилган дўкон ўғрилиги жиноятлари 2024/25 йилларда энг юқори нуқтага етди.
Сўнгги 12 ой ичида фақат Кентда ҳолатларнинг кўпайиши қайд этилган бўлса, Суррей ва Сассексда камайиш кузатилди.
Сассекс полицияси вақтинчалик бош инспектори Оливия Кэрроллнинг айтишича, округда чакана савдо жиноятлари, жумладан, гуруҳлар томонидан содир этилган «уюшган жиноятчилик» ҳақида «кўплаб хабарлар» олинган.
«Шубҳасиз, биз такрорий ашаддий ҳуқуқбузарлар билан шуғулланамиз ва бизнинг эътиборимиз бунга устувор вазифа сифатида қаратилган», деди у.
Ички ишлар вазирлиги матбуот котибининг айтишича, чакана савдо жиноятлари «паст даражадаги ҳуқуқбузарлик сифатида рад этилган», аммо бу дўкон ходимларига зарар етказган ва корхоналарга зиён келтирган.
«Дўконлардаги ўғирликлар ўтган йилга нисбатан 4 фоизга камайди, айбловлар эса 19 фоизга ошди», дея қўшимча қилди матбуот котиби.