Ўзбекистонда мактаб ошхоналари E-auksion орқали ижарага берилмоқда
Давлат активларини бошқариш агентлиги E-auksion орқали мактаб ошхоналарини ижарага бериш тартиби, ғолибларни аниқлаш шартлари ва шартномалар муддатларини тушунтирди.
Ўзбекистонда мактаб ошхоналари тадбиркорларга E-auksion электрон платформаси орқали танлов асосида ижарага берилмоқда.
Энг юқори ижара ҳақини таклиф қилган иштирокчи ғолиб деб топилади, шартнома эса бир ўқув йилига rasmiylashtiriladi. Бу ҳақда Давлат активларини бошқариш агентлигида маълум қилинди.
Тўпланган тушунтириш ижтимоий тармоқларда мактаб ошхоналарининг ижарага берилиши бўйича муҳокамалар фонида эълон қилинди.
Хусусан, «Мактаб ошхоналарини бизнесга айлантирманг» сарлавҳаси остидаги нашрлар муаллифлари электрон савдолар ўқувчилар учун овқатланиш қийматининг ошишига олиб келиши мумкинлигидан хавотир билдиришган.
Агентликда таъкидланишича, электрон механизмга ўтиш мактабда овқатланишни тижоратлаштириш мақсадини кўзламайди. Унинг асосий вазифалари қаторида танлов тартиб-таомилларининг шаффофлигини ошириш, тадбиркорлар учун тенг шароитларни таъминлаш ва коррупция хавфларини камайтириш қайд этилган.
2025 йилгача мактаб ошхоналари Вазирлар Маҳкамасининг 2016 йил 2 майдаги 132-сон қарори билан тасдиқланган низомга мувофиқ ижарага бериб келинган.
Тадбиркорлар туман ва шаҳар ҳокимларининг қарорлари билан ташкил этилган махсус танлов комиссиялари томонидан танлаб олинган.
Агентлик баҳолашига кўра, бундай тизим танловларни ўтказиш ва ғолибларни аниқлашда субъектив ёндашув хавфини туғдирар эди.
Таклифларни баҳолашнинг ягона мезонлари йўқлиги ҳам тенг рақобат шароитларини таъминлашга халақит бериши ҳамда манфаатлар тўқнашуви ва коррупция ҳолатлари эҳтимолини ошириши мумкин эди.
Ушбу камчиликларни бартараф этиш учун Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 11 январдаги 8-сон қарори билан амалдаги тартибга ўзгартиришлар киритилди.
Хусусан, мактаб ошхоналарини ижарага бериш E-auksion платформасидан фойдаланган ҳолда танлов асосига ўтказилди.
Бунда тартиб-таомил мумтоз аукциондаги каби реал вақт режимида ставкаларни кетма-кет оширишни назарда тутмайди.
Тадбиркорлар таклиф қилинаётган ижара ҳақини кўрсатган ҳолда танлов таклифларини олдиндан топширадилар. Талабномаларни қабул қилиш тугагандан сўнг таклифлар очилади ва энг юқори суммани таклиф қилган иштирокчи ғолиб бўлади.
Ижара шартномаси календарь йилига эмас, балки бир ўқув йилига тузилади. Шу тариқа, ошхонани ижарага бериш муддати ўқув жараёнини ташкил этиш даврига боғланган.
Тартибга навбатдаги ўзгартиришлар Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 13 октябрдаги 563-сон қарори билан киритилди.
Улар танлов тартиб-таомилларини такомиллаштириш, уларни амалдаги электрон савдо тизими талабларига мувофиқлаштириш ва ортиқча маъмурий ғовларни бартараф этишга қаратилган.
Агентликда таъкидланишича, ўқувчиларни санитария-гигиена талабларига риоя қилган ҳолда сифатли, хавфсиз ва тўлиқ овқатланиш билан таъминлаш устувор вазифа бўлиб қолмоқда.
Идора мактаб ошхоналарининг ижарага берилишини муҳокама қилишда ҳуқуқий асосларни ва амалдаги механизмнинг хусусиятларини ҳисобга олишга чақирди.