Ўзбекистон бутун мамлакат бўйлаб рақамли нотариал хизматларни кенгайтирмоқда
Ўзбекистон масофавий нотариал хизматларни кенгайтирмоқда, 22 та вазирлик бўйлаб интеграцияни амалга оширмоқда ва онлайн хизматлар учун қўшимча тўловлардан воз кечмоқда.

О'збекистон нотариат тизимидаги ислоҳотларни рақамли хизматларни кенгайтириш ва нотариуслар ва давлат органлари о'ртасида электрон алоқага о'тиш орқали ривожлантирмоқда, бу ҳақда Адлия вазири Акбар Тошқуловнинг Олий Мажлис Қонунчилик палатасига тақдим этган ҳисоботида батафсил баён этилган.
2020-йил 1-январдан бошлаб хусусий нотариал идораларга мамлакат ичида фаолият юритишга рухсат берилди. Ҳозирда 1156 дан ортиқ фаол нотариуслар аҳолига 70 дан ортиқ турли хил нотариал хизматларни таклиф қилмоқда, то'ртта давлат нотариал идораси эса чекка ва бориш қийин бо'лган ҳудудларга хизмат ко'рсатишда давом этмоқда.
Ислоҳотнинг асосий ё'налиши E-notarius.uz портали орқали нотариал фаолиятни рақамлаштиришдир. Ушбу платформа фуқароларга яқин атрофдаги нотариусларни топиш, электрон навбатни брон қилиш, ишончномаларни текшириш, электрон аризаларни топшириш ва мулкий мажбуриятларни текшириш имконини беради. Мерос масалаларини бошқариш учун қонуний меросхо'рларни аниқлаш учун "ШАЖҲАРА" электрон дастури қо'лланилади. Бундан ташқари, бир нечта нотариал процедуралар учун ҳудудий чекловлар олиб ташланди.
"Нотариус" автоматлаштирилган ахборот тизими 22 та вазирлик ва идоралардаги 40 та ахборот тизимлари билан интеграциялашган. Натижада, фуқаролар шахсан тақдим этиши керак бо'лган ҳужжатлар ва ма'лумотлар миқдори 95 фоизга камайди, чунки нотариуслар энди зарур ма'лумотларни то'г'ридан-то'г'ри идоралараро электрон каналлар орқали олишади. Тизимнинг такомиллаштирилиши электрон архивни яратишни ҳам қо'ллаб-қувватлайди, бу ҳар йили 15 миллиондан ортиқ ҳужжатларни чоп этиш ва жисмоний иш файлларига бог'лаш заруратини бартараф этади.
Ҳозирда 20 турдаги нотариал ҳаракатларни онлайн тарзда бажариш мумкин. 2026-йил июл ойидан бошлаб онлайн нотариал хизматлар учун илгари ундирилган базавий ҳисоблаш қийматининг 30 фоизига тенг қо'шимча то'лов бекор қилинди, бу эса онлайн ва офлайн хизматлар учун то'ловларни бир хил қилди. Ушбу то'лов бекор қилинганидан кейинги дастлабки ойда фуқаролар 9,4 миллиард со'мдан ортиқ маблаг'ни тежашди.
"Нотариат то'г'рисида"ги қонуннинг таклиф қилинган янги таҳрири биргаликдаги никоҳ мулки билан бог'лиқ низоларнинг олдини олиш учун ҳуқуқий асосларни жорий этишга, жумладан, "Турмуш о'ртоқларнинг биргаликдаги васиятномалари" ва "Мерос шартномалари"ни расмийлаштиришга қаратилган. Муҳокамадан со'нг депутатлар ҳисоботни э'тироф этдилар ва масофавий нотариал хизматлар доирасини янада кенгайтириш ва янги қонунни якунлашни таклиф қилишди.

