Ўзбекистон аёлларининг креатив лойиҳалари
Тошкентдаги U-Enter инновация марказида 2026 йил 30 сентябрь куни бир йўла 12 та креатив аёллар лойиҳаси тақдим этилди. Бу ерда Women Cup акселерация дастурининг финали бўлиб ўтди. Women Cup стартап дастури аёллар тадбиркорлигини ривожлантириш ва Ўзбекистон креатив иқтисодиёти салоҳиятини мустаҳкамлашга қаратилган. У Швейцария ҳукуматининг молиявий кўмагида U-Enter ва Virtual Accelerate томонидан амалга оширилмоқда. Бошланган Women Cup лойиҳасида иштирок этиш учун […]
**Ўзбекистон аёлларининг креатив лойиҳалари**
Бир йўла 12 та креатив аёллар лойиҳаси 2026 йил 30 сентябрь куни Тошкентдаги U-Enter инновацион марказида тақдим этилди.
Women Cup стартап дастури аёллар тадбиркорлигини ривожлантириш ва Ўзбекистон креатив иқтисодиёти салоҳиятини кучайтиришга қаратилган. У Швейцария ҳукуматининг молиявий кўмагида U-Enter ва Virtual Accelerate томонидан амалга оширилмоқда.
Жорий йилнинг июль ойи ўрталарида бошланган Women Cup танловида иштирок этиш учун Ўзбекистоннинг турли ҳудудларидан 120 дан ортиқ ариза келиб тушди. Танлов саралаши натижаларига кўра, дастурга турли йўналишлар — дизайн, мода ва тўқимачиликдан тортиб, архитектура, санъат, медиа, рақамли ишлаб чиқариш, ҳунармандчилик ва бошқа креатив индустриялар бўйича 30 дан ортиқ аёллар лойиҳаси киритилди.
Иштирокчилар учун креатив бизнесни ривожлантириш, хусусан, маҳсулот яратиш, мижозларни ўрганиш, молиявий бошқарув, брендинг, сотувлар ва бошқа мавзуларда 14 та таълим сессияси ўтказилди.
Бундан ташқари, ҳар бир иштирокчи билан алоҳида менторлар, жумладан, халқаро мутахассислар ишлаб, кейинги ривожланиш йўлини белгилашда ёрдам беришди.
Women Cup иштирокчилари учун Тошкент замонавий санъат маркази, Human House, Maison de Chapan масканларига бизнес-турлар ташкил этилди.
U-ENTER марказида эса иштирокчилар креатив индустриялардаги 3D-технологиялар билан таништирилди ва ўз моделлари концепциясини ишлаб чиқиб, уларни 3D-принтерлар ёрдамида амалга ошириш имкониятига эга бўлишди.
Ўқиш якунларига кўра иштирокчиларнинг навбатдаги саралаши бўлиб ўтди ва улардан энг яхши 12 тасига финал босқичида курашиш имконияти берилди. Лойиҳанинг учта етакчиси Дубайдаги «Dubai Design Week» халқаро дизайн фестивалида иштирок этиш имкониятини қўлга киритади.
Қўлда ясалган хушбўй шамлар бугунги кунда шинам муҳит яратиш учун фаол қўлланилмоқда, Shami аромабренди эса бугун Ўзбекистонда энг таниқли брендлардан бири ҳисобланади. Унга 2022 йилда Александра Касаева асос солган бўлиб, бугунги кунда унинг Тошкентдаги «Наврўз» боғида жойлашган креатив устахонасида шамлар, диффузорлар, автопарфюм, совун ва ўзига хос креатив маҳсулотларни кўриш мумкин. Масалан, айнан ўша таниқли иссиқ нон ифорига эга бўлган минатюра лойдан ясалган нон сувенири. «Биз бу ифор устида уч йил ишладик. Сувенир кулолчилик устаси билан ҳамкорликда яратилган ва бугунги кунда duty-free дўконларида тақдим этилган. Уста нонни яратди, кейин унга нақш чизилди, биз эса нон ифорига эга шамни қуйдик», — деди тадбиркор.
Айнан шундай, тажриба ва креатив фикрлаш асосида Ўзбекистон ҳақида хотира бўлиб қоладиган ва мамлакатни унинг чегараларидан ташқарида ҳам танита оладиган оригинал маҳсулотлар яратилади.
Александранинг сўзларига кўра, бренд аста-секин ишонч ва таниқлилик қозониб борди ва айнан шу сентябрь ойида кутилмаганда жуда кўп буюртмалар олинди. Янги шароитда ишларни қандай мувофиқлаштириш ва бизнес-режага қандай тузатишлар киритиш бўйича ёрдам айнан Women Cup дастуридаги ўқиш давомида келди.
Фэшн-брендлар ва маданий лойиҳалар учун визуал коммуникация яратиш — Evoke Bureau лойиҳасининг йўналишидир. Лойиҳа асосчиси Шелин Эрходжаеванинг айтишича, унинг асосий вазифаси — буюртмачи брендини шакллантириш, унинг ижтимоий тармоқларда, баннерларда, барча коммуникация каналларида визуал жиҳатдан қандай кўриниши кераклигини ишлаб чиқишдир. Бугунги кунда бу бренднинг визуал таркибий қисми деб аталади. Жамоа шу йилнинг бошидан буён ишламоқда, аммо ҳозирданоқ Ўзбекистондан ташқари Қатардан ҳам ҳамкорлари бор. Режаларда эса ушбу мамлакат ва минтақа бозорида фаол ишлаш кўзда тутилган, чунки у ерда бугунги кунда креатив индустрияга фаол инвестициялар киритилмоқда, қадриятлар эса кўп жиҳатдан Ўзбекистон билан мос келади.
Уйни таъмирлаётган инсонга аниқ режа ва асосланган смета тақдим этиш Mimoram AI лойиҳасининг мақсадидир. У тадбиркор Мадина Илхомовада Туркиянинг йирик архитектура фирмаларидаги тажрибаси асосида пайдо бўлган. Мадина Tobb Etu University университетини архитектор мутахассислиги бўйича тамомлаган ва мутахассис сифатида Ўзбекистонда одамлар таъмирлаш ишларини олиб боришда аниқ режа ва смета йўқлиги муаммосига дуч келишларини таъкидлади. У асос солган Mimoram AI платформаси ўз талабгорлигини кўрсатди. Ушбу алгоритм оддий телефон камерасида олинган фотосуратни хонанинг 3D-моделига ва хонани янгилаш, жумладан, уни мебеллар билан жиҳозлаш учун аниқ сметага айлантиради.
Айнан мана шу учта лойиҳа экспертлар ҳакамлар ҳайъати томонидан Women Cup ғолиблари деб топилди.
Бугунги кунда ёшларга, хотин-қизларга касбини тезкорлик билан ўзгартириш, касбий маҳоратини ошириш, замонавий иқтисодий тизимда ўз ўрнини топиш ва мустақил бўлиш имкониятини бериш жуда муҳимдир. Шу боис Швейцариянинг Ўзбекистондаги элчихонаси Women Cup каби лойиҳани қўллаб-қувватламоқда.
«Ҳозир бутун дунёда, хусусан, албатта, Ўзбекистонда ҳам иқтисодий вазият шуни тақозо этмоқдаки, одамлар давлатдан субсидия ёки ёрдам кутиб ўтирмасдан, ўзлари карьера ўсиши йўлини қуришга, ўз бизнесини бошлашга, жумладан, сунъий интеллект имкониятларидан фойдаланишга қодир бўлишлари керак».
U-ENTER директори Олег Рыжиченко таъкидлаганидек, бугунги кунда Марказ аёллар стартапларини қўллаб-қувватлашга тобора кўпроқ эътибор қаратмоқда. «Ва Women Cup дастури айнан ўз ишини бошламоқчи ёки ривожлантирмоқчи бўлган қизлар ва аёллар ўзларини намоён қилишлари, янги босқичга чиқишлари, қўллаб-қувватлаш ва рағбат олишлари, ўз менторларини топишлари ва ниҳоят, ўз ғояларини муваффақиятли тижоратлаштиришлари учун қаратилган», — дея таъкидлади у. Дастурнинг Швейцария ҳукумати ва Virtual Accelerate халқаро платформаси кўмагида амалга оширилаётгани эса кенг халқаро тажрибага эга бўлган турли мамлакатлардан менторларни жалб қилиш имконини берди.
«Бундан ташқари, акселерация дастурида иштирок этиш учун саралаб олинган барча ўттизта компания доимий равишда қўллаб-қувватланишни ҳис қилади, U-Enter-да ўтказиладиган турли тадбирларда иштирок этади. Уларнинг бир қисми инвестицияларни жалб қилиш бўйича венчур инвесторлари билан ҳамкорлик қилади», — деди Олег Рыжиченко.
Шу тариқа, мамлакатда хусусий бизнес ва креатив иқтисодиётнинг ўсишини рағбатлантиришга қодир бўлган, Ўзбекистонни сифат жиҳатидан янги ривожланиш босқичига олиб чиқишга хизмат қилувчи экостартап тизими ҳамжамияти босқичма-босқич шаклланмоқда.