Нима учун марказий иситиш тизимидан воз кечиб, газ қозонига ўтиш мумкин эмас? Уй-жой коммунал хизмат кўрсатиш вазирлигининг изоҳи
Кўп қаватли уйларда яшовчилар хонадонларни марказий иссиқлик таъминотидан мустақил равишда узиши ва индивидуал газ қозонларига ўтиши мумкин эмас, деб баён қилди Ўзбекистон Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирлиги. Идора ушбу тақиқни умумий тизимга аралашиш қўшни хонадонларнинг иссиқлик таъминотини бузиши мумкинлиги билан изоҳлади.
Марказлашган иссиқлик таъминотидан зарур газовый котёл фойдасига воз кечиш нега мумкин эмас? Қурилиш ва УЖКХ вазирлигининг тушунтириши
Марказлашган иссиқлик таъминотига уланган кўп қаватли уйларнинг яшовчилари ўз хонадонларини умумий иситиш тизимидан мустақил равишда узиш ва индивидуал газ котёлларига ўтиш ҳуқуқига эга эмас. Бу ҳақда Ўзбекистон қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазири ўринбосари Озода Жўраева маълум қилиб, бундай тақиқ бутун уйнинг иситиш тизими ишчи ҳолатини сақлаб қолиш учун зарурлигини тушунтирди.
14 октябрь куни ўтказилган матбуот анжуманида Kun.uz журналисти Севара Жабборова таклиф этилаётган тарифлар ошиши фонида марказлашган иситишдан индивидуал иситишга ўтиш мумкинлиги мавзусини кўтарди.
У мисол тариқасида Тошкентдаги умумий майдони 80 кв. м бўлган хонадонни келтирди, шундан иситиладиган майдон 60 кв. м ни ташкил этади. Унинг ҳисоб-китобларига кўра, таклиф қилинаётган тарифлар ошишидан сўнг иситиш учун ойлик тўлов 600 минг сўмга яқинлашиши, иссиқ сув таъминотини ҳисобга олганда эса 700 минг сўмга яқинлашиши мумкин.
Журналист бундай суммалар индивидуал икки контурли газ котёлларидан фойдаланаётган яшовчиларнинг харажатларидан сезиларли даражада юқори эканини таъкидлаб, истеъмолчилар марказлашган иссиқлик таъминотидан воз кечиш ҳуқуқига эгами ёки йўқлигини сўради.
«Марказлашган иссиқлик таъминоти билан таъминланган кўп қаватли уйларни марказий иситиш тизимидан узиш тақиқланган», — деб жавоб берди қурилиш ва УЖКХ вазири ўринбосари Озода Жўраева.
У Вазирлар Маҳкамасининг 2014 йил 5 июлдаги 194-сонли қарори билан тасдиқланган Коммунал хизматлар кўрсатиш қоидаларининг 88-бандига ҳавола келтирди.
Ушбу бандга кўра, истеъмолчиларга кўп қаватли уйларнинг алоҳида турар ва нотурар жойлари иситиш тизимларини уй ичидаги тизимдан иситиш асбобларини демонтаж қилган ҳолда узиш тақиқланади. шунингдек, уй ичидаги иссиқлик таъминоти тизимларини ўзбошимчалик билан ўзгартириш ва белгиланган талабларни бузган ҳолда қўшимча ускуналар ўрнатиш мумкин эмас.
Жўраева умумий иситиш тизимига аралашиш бошқа хонадонлардаги иссиқлик таъминоти сифатини ёмонлаштириши мумкинлигини таъкидлади.
«Ҳозир аҳоли иситиш тизимидаги муаммолардан шикоят қилмоқда. Лекин биз хонадонларни текширганимизда, марказлашган иситиш қувурларига ноқонуний уланиш, уларни иссиқ полига айлантириш, демонтаж қилиш ва балконга олиб чиқиш ҳолатлари учраб туради. Бу, албатта, қўшниларга жуда кучли таъсир қилади ва иситиш тизими ишининг бузилишига олиб келади», — деб тушунтирди у.
Вазир ўринбосарининг сўзларига кўра, уй ичидаги қувурларнинг ўзбошимчалик билан ўзгартирилиши барча хонадонларнинг иссиқлик таъминоти боғлиқ бўлган умумий тизим ишини бузади.
Жўраева шунингдек, янги кўп қаватли уйларни табиий газга улаш бўйича чекловларни эслатиб ўтди. Ҳокимият органлари индивидуал газ котёллари ўрнига электр энергияси ва марказлашган ёки локал иссиқлик таъминоти тизимларидан фойдаланишга босқичма-босқич ўтмоқда.
Эслатиб ўтамиз, 2025 йил октябрь ойида собиқ энергетика вазири Жўрабек Мирзамаҳмудов Ўзбекистонда табиий газ фақат иситиш ва овқат тайёрлаш учун ишлатилиши назарда тутилган янги турар жой биноларини газ таъминотига улаш бўйича техник шартлар бериш тўхтатилганини маълум қилган эди.
«Газета», Қурилиш ва УЖКХ вазирлиги 2026 йил 1 ноябрдан бошлаб аҳоли учун марказлашган иситиш ва иссиқ сув таъминоти тарифларини ўртача 30 фоизга оширишни таклиф қилди.
Хусусан, Тошкент шаҳрида Veolia Energy Tashkent истеъмолчилари учун ҚҚСни ҳисобга олган ҳолда қуйидаги тарифларни белгилаш таклиф этилмоқда:
Шундай қилиб, иситиладиган майдони 60 кв. м бўлган хонадон учун 30 кунлик фақат иситиш харажатлари таклиф этилаётган тариф бўйича тахминан 565 минг сўмни ташкил этади, амалдаги тариф бўйича эса 435 минг сўм эди.
Ҳукумат қарори лойиҳасида Ўзбекистоннинг барча ҳудудларида иссиқлик таъминоти тарифларини қайта кўриб чиқиш назарда тутилган.
Бундан ташқари, 2028 йилдан бошлаб тарифларни инфляцияни ҳисобга олган ҳолда ҳар йили индексация қилиш, лекин 10% дан ошмаслиги таклиф этилмоқда. Шу билан бирга, илгари аҳоли учун иссиқлик таъминоти тарифларини 2030 йилгача босқичма-босқич хизматлар таннархига яқинлаштириш вазифаси қўйилган эди.