НАТО Россиянинг Арктикадаги махфий сувости операциясини тўхтатган - Реутерс
2026-йил баҳорида Буюк Британия, Норвегия ва АҚШ Арктикада Россиянинг муҳим сувости кабелларини ишдан чиқаришга мўлжалланган махфий қуролни синовдан ўтказиш бўйича амалиётини тўхтатган. Бу ҳақда Реутерс Ғарб ҳукуматларидаги манбаларига таяниб хабар берди.
НАТО Россиянинг Арктикадаги яширин сувости операциясини тўхтатган — Реутерс
Агентлик хабарига кўра, Россия сувости кемалари Шпицберген архипелаги яқинида аниқланган.
Улар денгиз тубидаги муҳим алоқа кабелларига зарар етказиш учун мўлжалланган ва ишлатилгач деярли из қолдирмайдиган янги технологияни синовдан ўтказаётган эди.
Буюк Британия, Норвегия ва АҚШ қатнашган қўшма операция чоғида Россия кемалари кузатувга олиниб, денгизда тўхтатилган. Шу сабаб улар машғулотни якунлай олмаган ва ҳудудни тарк этишга мажбур бўлган. Реутерс манбаларига кўра, сувости кабелларига зарар етмаган, воқеа эса амалдаги диверсия эмас, балки шундай ҳаракатни амалга оширишга тайёргарлик машғулоти бўлган.
Агентлик ёзишича, махфий операция Россия Мудофаа вазирлигининг Денгиз тубидаги тадқиқотлар бош бошқармаси — ГУГИ кучлари томонидан ўтказилган. Машғулотларда мураккаб ва катта зарар етказиш салоҳиятига эга тизимни жойлаштириш жараёнини тақлид қилиш учун чуқур сувда ҳаракатланувчи махсус аппаратлардан фойдаланилган.
Реутерс маълумотига кўра, кейинчалик Буюк Британия ва Норвегия ҳукуматлари Москвага ўзларидаги маълумотларни тақдим этган. Бунинг мақсади Россия томонига Ғарб давлатлари янги технологиядан хабардор эканини кўрсатиш ва уни амалда қўллашдан қайтариш бўлган.
Норвегия мудофаа вазири Туре Саннвик қўшма операция орқали НАТО иттифоқчилари Россияга унинг ҳаракатлари яширин қолмаслиги ҳақида аниқ сигнал берганини айтган. Унинг сўзларига кўра, муҳим инфратузилмага қарши ҳар қандай ҳаракат аниқланади ва оқибатларга олиб келади.
Буюк Британия ва Норвегия ҳукуматлари аввалроқ, 2026-йил апрелида Россиянинг Арктикадаги махфий операцияси аниқлангани ҳақида маълум қилган эди. Бироқ ўша пайтда янги қурол технологияси, операциянинг аниқ жойи ва унда АҚШ иштирок этгани ошкор қилинмаган.
Реутерс шунингдек, АҚШ разведка таҳлилчилари Россия НАТОнинг коллектив мудофаа тамойили — Шимолий Атлантика шартномасининг 5-моддаси қай даражада ишлашини синаб кўришга уриниши мумкинлигидан тобора кўпроқ хавотир олаётганини ёзмоқда.
Агентлик манбаларига кўра, эҳтимолий бундай операцияда сувости кабелларини ишдан чиқариш муҳим рол ўйнаши мумкин. Денгиз тубидан ўтказилган бу кабеллар глобал интернет алоқаси, молиявий транзаксиялар ва бошқа стратегик коммуникациялар учун катта аҳамиятга эга.
Шпицберген архипелагини Норвегиянинг материк қисми билан боғлайдиган иккита оптик толали сувости кабели мавжуд. Уларнинг умумий узунлиги қарийб 1400 километр бўлиб, айрим участкаларда 2700 метргача чуқурликдан ўтади. Ушбу кабеллар орқали, жумладан, дунёдаги йирик ер усти сунъий йўлдош стансияларидан бири — СвалСат қабул қиладиган катта ҳажмдаги маълумотлар узатилади.