Маълумотларни қайта ишлаш марказларига қарши эътирозлар АҚШдаги оралиқ сайловларга қандай таъсир қилиши мумкин
АҚШ бўйлаб тобора ортиб бораётган норозиликлар фонида, демократлар ҳам, республикачилар ҳам маълумотларни қайта ишлаш марказларини ривожлантиришга қарши чиқмоқда.
Ма'лумотлар марказларига қаршилик АҚШдаги оралиқ сайловларга қандай та'сир қилиши мумкин
Бир йил муқаддам тажрибали америкалик сенатор ма'лумотлар марказларига деярли э'тибор қаратмас эди. Энди эса, унинг маслаҳатчиларидан бирининг со'зларига ко'ра, у уларнинг та'сирини кузатиб бориш учун ходимлар билан мунтазам учрашувлар о'тказмоқда ва уларнинг мамлакат бо'йлаб жадал тарқалишини секинлаштиришга қаратилган янги қонун лойиҳаси устида ишламоқда.
"Ба'зан шундай бо'лади, нимадир секин бошланади ва кейин тезлашиб кетади", деди Демократик сенаторнинг катта сиёсий маслаҳатчиси ББСга. Маслаҳатчи матбуотга гапириш ҳуқуқига эга бо'лмагани учун аноним тарзда гапирди.
Сенаторнинг диққат-э'тибори бутунлай о'згаришига, асосан, бутун мамлакат бо'йлаб сиёсатчиларни зудлик билан муносабат билдиришга мажбур қилган жамоатчиликнинг ортиб бораётган э'тирози сабаб бо'лди. Жамоатчилик фикри ма'лумотлар марказлари — интернет фаолияти ортидаги ҳисоблаш қувватларини сақлайдиган йирик омборларнинг кенгайишига қарши бурилди.
Ба'зан баландлиги етти футгача етадиган қаторма-қатор компютер чиплари билан то'лдирилган ма'лумотлар марказлари шунчаки интернет инфратузилмасидан ко'ра ко'проқ нарсага айланди. Улар энди сун'ий интеллектнинг (СИ) яқиндаги ва кескин ривожланишининг моддий томонини, шунингдек, одамлар у билан бог'лайдиган ко'плаб хавотирларни акс эттирмоқда.
"Мен бу нарса учун тажриба қуёнчаси бо'лишни хоҳламайман", деди Индиана штатида яшовчи Анжелита Сориано ББСга.
Амазон ма'лумотлар маркази бевосита унинг уйининг ро'парасида қурилмоқда. Қурилиш тугаллангач, 26 та бинодан иборат мажмуалар то'плами унинг маҳалласида бир квадрат милдан ортиқ майдонни эгаллайди ва 782 та дизел генераторини ишлатади.
Ба'зи ма'лумотлар марказлари бундан ҳам каттароқ. Огаё штатида ОпенАИ, Нвидиа, СБ Энергй ва АҚШ Энергетика вазирлиги иштирокидаги шериклик тахминан олти квадрат мил майдонни эгаллайдиган ма'лумотлар маркази мажмуасини қуришга тайёрланмоқда, бу АҚШдаги аксарият шаҳарчалар ҳажми билан тенг.
Ҳозирда АҚШда 3000 га яқин ма'лумотлар марказлари фаолият ко'рсатмоқда ва бу ко'рсаткич яқин бир неча йил ичида икки баравар ко'пайиши мумкин, дейилади ҳисоботда.
Ма'лумотлар марказлари жуда маҳаллий қоидалар ва рухсатномалар орқали тасдиқлангани сабабли, АҚШ сенаторлари каби федерал қонун чиқарувчилар бу жараёнга кам та'сир ко'рсатади.
Шунга қарамай, АҚШда қаршилик шунчалик тез ва кучли о'сдики, ҳар қандай даражадаги сиёсатчилар энди деярли бирор позицияни эгаллашга мажбур бо'лмоқда.
"Бу шунчаки со'лчиларнинг муаммоси эмас, консерваторлар орасида ҳам ма'лумотлар марказларига қарши жуда катта э'тироз бор", деди СИ бо'йича сиёсий маслаҳатчи Хлоя Аутио. "Иккала партиядан ким аниқ позицияни баён қилса ва унга амал қилса, ҳақиқатан ҳам бундан манфаат ко'ради."
Ма'лумотлар марказлари бо'йича қонун лойиҳаси устида ишлаётган АҚШ сенатори маслаҳатчиси ҳам ушбу фикрни қувватлади.
"Бу ерда биз то'лдиришга ҳаракат қилаётган аниқ сиёсий эҳтиёж бор", деди у. "Бу бутун мамлакат бо'йлаб кучли э'тирочдир — сайловчилар ма'лумотлар марказларининг та'сирини ко'ришмоқда ва бу уларга ёқмаяпти."
Бу нарса Капитолий тепалигидаги ко'плаб кишиларни — шу жумладан республикачиларни ҳам — СИ технологиясининг назорациз о'сишини қо'ллаб-қувватлаган Президент Доналд Трамп билан то'г'ридан-то'г'ри қарама-қаршиликка олиб келди.
Трамп ма'лумотлар марказларига қарши э'тирозларни "жирканч фитна" деб атади ва биноларни то'сишга уринаётган одамлар ҳамда шаҳарларни "қолоқ ва камбаг'ал" деди.
Муносабатларнинг кескинлашуви қониқмаган ёки бир қарорга келмаган сайловчиларнинг оралиқ сайловлардаги овозларини қо'лга киритишга умид қилаётган демократ сиёсатчилар учун устунликка айланди.
ББС Индиана, Аризона, Мичиган, Пенсилвания ва Орегон штатлари аҳолиси билан суҳбатлашди, уларнинг барчаси маҳаллий даражада ма'лумотлар марказлари ривожланишига қарши ҳаракатларни ташкил қилмоқда. Улар биноларнинг ҳажми, қурилиши ва ишлаш шовқини, уларнинг ҳавога, сувга ва энергия ресурсларига та'сири, шунингдек, маҳаллий ҳокимият органлари уларни мақуллаётган тезлик борасида хавотир билдиришди.
Дата Сентер Ватч тадқиқотига ко'ра, жорий йилнинг дастлабки бир неча ойида ма'лумотлар марказларига қарши чиққан жамоат гуруҳлари сони икки баравардан ко ме'ёрга ошиб, 833 тага етди ва АҚШнинг деярли ҳар бир штатида пайдо бо'лди.
Аризонадаги жамоат ташкилоти бо'лмиш ЛУЧА'нинг сиёсий директори Стефани Малдонадо ма'лумотлар марказларига бо'лган э'тирозни бир неча йил олдин бошланган "Довуд ва Голиаф ҳикояси" деб та'рифлади.
"Одамлар бунга чек қо'йишга тайёр эди", деди Малдонадо. "Энди эса, одамлар г'азабда."
Ма'лумотлар марказлари қурилиши тарафдорлари ко'пинча ушбу лойиҳалар ко'проқ маҳаллий иш о'ринлари ва юқорироқ ҳақ то'ланадиган хизматларни олиб келишини айтишади.
Бироқ, партиясиз сиёсий тадқиқотлар гуруҳи бо'лмиш Брукингс институти томонидан о'тказилган яқиндаги тадқиқот шуни ко'рсатдики, янги ма'лумотлар маркази 100 дан 200 гача маҳаллий иш о'рнини яратади, бу "соҳа тарг'иботчилари да'во қилганидан камроқ". Шунингдек, лойиҳалар маҳаллий иш ҳақига деярли ҳеч қандай та'сир ко'рсатмайди.
Аризонада жойлашган ЛУЧА жамоат ташкилоти ма'лумотлар марказлари ривожланишини то'хтатишни о'зининг асосий устувор ё'налишларидан бирига айлантирди.
Аризона губернатори Кети Ҳоббс шундай тарафдорлардан бири эди — то жамоатчилик тазьиқи уни бошқа томонга о'тишга мажбур қилгунича. Июл ойида у компанияга ма'лумотлар маркази лойиҳаси учун бериладиган ҳар қандай янги солиқ имтиёзларига уч йиллик танаффус жорий этди.
Аризона сиёсатчилар э'тирозларга муносабат билдирган ягона штат эмас.
Мичиганда Сенатга номзодини қо'йган демократ Абдул Эл Саед ма'лумотлар марказлари учун янги қоидалар ва низомларни о'зининг муваффақиятли праймериз кампаниясининг аниқ бир қисмига айлантирди.
Жоржия губернаторлиги учун пойгада ма'лумотлар марказлари ривожланишини то'хтатишга чақираётган демократ ушбу г'ояга қарши бо'лган республикачи билан тенг келмоқда.
Демократ Шеррод Браунга қарши о'з о'рнини сақлаб қолишга уринаётган Огаё штатидан республикачи сенатор Жон Хастед ҳам о'з позициясини мослаштиришга мажбур бо'лди.
У о'з қо'ллаб-қувватлашини юмшатиб, уларнинг келишини маҳаллий аҳоли ва сайланган мансабдор шахслар ҳал қилиши кераклигини айтди.
Айни пайтда, Браун янги ма'лумотлар марказларига қаршилиги билан тарг'ибот олиб бормоқда. У со'нгги со'ровномаларда Хастеддан олдинда бормоқда.
"Бу бутун сайлов сикли учун кутилмаган асосий масалага айланди", дея қо'шимча қилди НРСС.
Тексас ҳатто энг бизнес-парвар сиёсатчи учун ҳам э'тирозлар қочиб қутулиб бо'лмайдиган масалага айланганининг энг аниқ мисоли бо'лиши мумкин.
Пев ма'лумотларига ко'ра, штатда ҳозирда 300 га яқин ишлаётган ма'лумотлар марказлари мавжуд ва яна 170 таси режалаштирилган.
О'тган йилнинг охирида республикачи губернатор Грег Абботт Тексасни у ердаги ма'лумотлар марказлари сони сабабли "СИ ривожланишининг эпицентри" деб мақтади.
Бир неча ой ичида у "хавфсизлик ва ҳаёт сифати" ҳақидаги хавотирларни ко'рсатиб, ушбу позициядан чекина бошлади.
Бу штатда бо'либ о'тадиган Сенат пойгасида ҳам муҳим аҳамиятга эга бо'лиши мумкин.
Демократ Жеймс Талариконинг кампанияси Биг Теч учун "саховатли солиқ битимлари"ни тугатишга чақирмоқда. У ҳозирда республикачи Бош прокурор Кен Пакстон билан то'қнаш келаётган, тарихан республикачиларга тегишли бо'лган о'рин учун етакчи номзод сифатида ко'рилмоқда.
Пакстон сентабр ойи охиридаги интервюсида "Тексасда ма'лумотлар марказларини жойлаштиришимиз мумкин бо'лган очиқ ҳудудлар ҳали ҳам етарли" эканини айтди.
Ушбу сайловчиларни қониқтиришга ёки уларга жавоб беришга уринаётган сиёсатчиларнинг ко'пгина қадамлари ёки таклифлари вақтинчалик характерга эга. Масалан, мораторийларнинг аксарияти бир йилдан уч йилгача бо'лган муддатда тугайди.
Ушбу мораторийлар тугаган пайтда сиёсий муҳит о'згарган бо'лиши мумкин, бу эса Биг Теч ва СИ компанияларига о'злари хоҳлаган жойда қурилиш қилиш имконини беради.
Ҳозирча эса жамоатчилик кайфияти кескинлигича қолмоқда.
Барупон ижрочи директори Балажи Таммабаттула Либерти (Тексас) шаҳрида тахминан 700 акр майдонда ма'лумотлар маркази ва технология кампусини ривожлантирмоқда. Бинолар сув учун ёмг'ир суви тутишдан фойдаланиш ва о'з энергия эҳтиёжларини та'минлаш учун мо'лжалланган бо'лса-да — бу йирик ма'лумотлар маркази лойиҳалари учун тобора кенг тарқалаётган ёндашув — Таммабаттула ББСга жамиятдаги одамлар лойиҳани бирданига рад этаётганини айтди.
"Бошиданоқ шунчалик юқори даражадаги кескинлик борки, ҳатто далиллар билан ҳам тушунтира олмайсиз", деди у.
Яқиндаги жамоат тадбирида Таммабаттула лойиҳага кескин қарши бо'лган бир аёл билан юзма-юз гаплашишга ҳаракат қилганини айтди.
"У то'г'ри ко'зимга қараб: 'Менинг штатимдан ё'қол', деди."