Иқтисодиёт

Иситиш учун ёнилғи истеъмолчилари, ўзгаришлар ваъда қилинганига қарамай, оғир қишга дуч келмоқдалар

Иситиш учун ёқилғи мойи фойдаланувчиларининг кескин ошаётган харажатлари фонида ҳукумат ушбу соҳани тартибга солишни яхшилашни ваъда қилмоқда.

Иситиш учун ёнилғи харидорлари ўзгаришлар ҳақидаги ваъдаларга қарамай, оғир қишни қарши олмоқдалар

Ошиб бораётган ҳисоб-китоблардан азият чекаётган иситиш учун ёнилғи харидорларига ҳукумат томонидан ушбу секторни тартибга солишни кучайтириш ваъда қилинган.

Вазирларнинг таъкидлашича, улар қоидаларни кучайтиради, рақобатни рағбатлантиради ва низолар юзага келган тақдирда харидорларга компенсация олишнинг аниқроқ йўлларини тақдим этади. Баъзи истеъмолчиларга татбиқ этиладиган минимал буюртма ҳажмлари ҳам қайта кўриб чиқилади.

Ўтган йил давомида нархлар деярли икки бараварга ошгани сабабли, баъзи фаоллар Англия, Шотландия ва Уэльсдаги стандарт ўзгарувчан газ ва электр энергияси тарифлари каби иситиш учун ёнилғи харидорларига ҳам худди шундай максимал чекланган нарх (кэп) белгиланиши кераклигини таъкидламоқда.

Бироқ, ҳукумат бундай қадамни режалаштираётгани ёкиเขаттиқроқ қоидалар қачон кучга кириши мумкинлиги ҳақида ҳеч қандай ишора йўқ.

Вазирлар "истеъмолчиларни ҳимоя қилиш ва рақобатни ривожлантириш орқали иситиш учун ёнилғи бозорини тартибга солиш режимини ишлаб чиқиш" учун саноат вакиллари билан ҳамкорлик қилишларини айтишди.

Вриатдан фойдаланиб, ёнилғи фойдаланувчиларига иссиқлик насослари учун чегирмалар таклиф қилинди, амалиёт кодекси аллақачон жорий этилган ва баъзи истеъмолчилар учун минимал буюртма ҳажмини 500 литр қилиб белгилайдиган саноат қоидалари қайта кўриб чиқилади. Маиший баклар одатда 1 000 дан 2 000 литргача ёнилғи сиғдиради.

Ҳукуматнинг таъкидлашича, бу баъзи одамларнинг ўзларига керак бўлганидан кўра кўпроқ иситиш ёнилғиси учун пул тўлашларига олиб келган.

Ҳозир сотиб олиш керакми ёки кутиб, умид қилишми? Оилалар иситиш ёнилғиси бўйича таваккалчиликка дуч келишмоқда

АҚШ ва Исраилнинг Ирон билан уруши бошланганидан бери нархлар кескин кўтарилди. Март ойида ҳукумат иситиш учун ёнилғидан фойдаланадиган кам таъминланган оилалар учун 53 миллион фунт стерлинг миқдоридаги қўллаб-қувватлаш пакетини эълон қилди.

Маблағлар ўз мувофиқлик мезонларини ўзи белгилайдиган маҳаллий ҳокимият органлари томонидан тақсимланади.

Буюк Британиянинг рақобат бўйича назорат органи — Рақобат ва бозорлар бошқармаси (CMA) томонидан ўтказилган кейинги суриштирув шуни кўрсатдики, уруш бошланганидан кейин 1 700 та хонадон "сезиларли даражада юқори нархларда қайта буюртма беришга ёки ёнилғисиз қолишга" мажбур бўлган, бу эса уларга 350 фунт стерлинггача тушган.

Аммо буюртмалари бекор қилинган ва нархлари оширилганларга компенсация олиш ҳуқуқига эга эканликлари айтилди.

Ҳукумат энди ушбу секторда тартибга солишни кучайтириш бўйича CMA тавсиясини қабул қилишини билдирди.

Энергетика вазири Полли Биллингтон шундай деди: "Минглаб иситиш учун ёнилғи харидорлари шу йил бошида нефть ва газ нархининг ошиши оқибатларини ўз бошларидан кечирганларида, мурожаат қилишга ҳеч қандай жойлари йўқлигини ҳис қилишди.

Биз буни қабул қила олмаймиз. Энергия бу — биринчи эҳтиёж моли ва одамлар бозорда ҳимоялангани ёки йўқлиги ҳақида иккиланишлари керак эмас. Шу сабабли биз ушбу секторни ислоҳ қиламиз."

Ғарбий Суффолкдан бўлган иситиш ёнилғиси харидори Ник BBC’нинг Your Voice дастурига "марказлаштирилган тармоқдан ташқаридаги хонадонлар" ҳукумат учун асосий сиёсий эътибордан четда қолаётган соҳа бўлиб қолаётганини айтди.

"Буюк Британия ҳукумати томонидан маиший иситиш ёнилғиси фойдаланувчилари учун ҳар қандай ҳимоя много кутиб олинади, башарти бу барча маиший иситиш ёнилғиси фойдаланувчиларига тегишли бўлса," деди 28 ёшли фуқаро.

У шериги билан уч хонали уйни ижарага олади. Унинг айтишича, улар бир йил ичида нархлар икки баравардан кўпроқ ошиб, бир литри учун 111 пенсга етганини кўришган.

"Уйимни иситиш энди шунчаки навбатдаги маиший ҳисоб-китоб эмас, балки деярли сармояга айланди," деди у.

У харидорлар учун солиқларни камайтиришни ёки максимал нарх чекловини иситиш ёнилғисига ҳам татбиқ этишни талаб қилди — бу талаб National Energy Action хайрия ташкилоти томонидан ҳам илгари сурилган.

Boiler Juice нархларни солиштириш сайти ижрочи директори Тим Бакман BBC’га истеъмолчилар учун кучлироқ ҳимояни хоҳлашини, лекин асосий муаммо иситиш ёнилғиси урушдан олдингига қараганда икки баравар қимматлигида эканини айтди.

"Шунчаки тартибга солишни жорий қилиш харидорлар учун нархни пасайтирмайди. Биз кўришни истар эдикки, иситиш ёнилғисидан ҚҚС олиб ташлансин ёки бу манзилли равишда амалга оширилсин."

1,5 миллионга яқин хонадон иситиш ёнилғисига қарам, аммо улар электр энергияси ва газ истеъмолчилари каби истеъмолчилик ҳимоясига эга эмас.

Бироқ, стандарт ўзгарувчан тарифлар учун максимал чегарани белгилайдиган Ofgem энергетика регулятори фақат Англия, Уэльс ва Шотландияни қамраб олади.

Иситиш ёнилғиси харидорларининг аксарияти Шимолий Ирландияда жойлашган бўлиб, у ерда хонадонларнинг 60 фоизи унга таянади, аммо у ерда тартибга солиш алоҳида амалга оширилади.

Ofgem Англия, Шотландия ва Уэльсда иситиш ёнилғисини тартибга солиши эҳтимолдан холи эмас ва Буюк Британия ҳукумати "Шимолий Ирландия Ижроия ҳокимияти ушбу тавсияларни параллель равишда кўриб чиқаётганида улар билан ҳамкорлик қилишини" айтди.

xabarchi’да cookie файллари

Тил ва мавзу танловингизни эслаб қолиш ҳамда ҳозир сайтни нечта одам ўқиётганини санаш учун cookie файлларидан фойдаланамиз — бу ҳисоб аноним, фақат браузерингиз очиқ турганда сақланади ва на сиз билан, на бошқа ташриф билан боғланмайди. Рухсатингиз билан сайт қандай ўқилишини ҳам ўлчаймиз: Microsoft Clarity саҳифа кўришлари ва улардаги ҳаракатларни ёзиб боради, ўз ҳисобимиз эса қайтган ўқувчиларни санайди. Сизни ташрифлар орасида танийдиган ҳеч нарса сиз қабул қилмагунингизча ўлчанмайди.