Чойни қайноқ ичиш саратон хавфини ошириши мумкин — тадқиқот

Чойни қайноқ ҳолда ичиш саратон хавфини ошириши мумкин — тадқиқот

Чой ва қаҳва сингари ичимликларни жуда иссиқ ҳолатда мунтазам истеъмол қилиш қизилўнгач ёки ҳалқум саратони хавфини оширади.

Қарийб бир миллион кишини қамраб олган ушбу тадқиқот иссиқ ичимликлар билан мазкур касаллик ўртасидаги боғлиқликни кўрсатган энг йирик изланиш ҳисобланади. Олимлар ичимликларни жуда иссиқ ҳолда ичганларда саратонга чалиниш хавфи уларни илиқ ҳолда истеъмол қилганларга нисбатан тахминан уч баравар юқори эканини аниқлаган. Бироқ мутахассислар умумий хавф барибир паст эканини таъкидламоқда.

Жуда иссиқ суюқлик ошқозонга тушаётганида қизилўнгачнинг шиллиқ қаватига зарар етказиши мумкин. Оксфорд университети томонидан ўтказилган ва “Халқаро саратон журнали”да чоп этилган тадқиқотда ҳарорати 65 даража ва ундан юқори бўлган ичимликлар жуда иссиқ деб баҳоланган.

977 282 нафар ўрта ёшдаги эркак ва аёл ҳақидаги маълумотлар таҳлили кунига олти ёки ундан кўп иссиқ ичимлик ичиш ҳам хавфни оширишини кўрсатган. Сут қўшиш ичимликни бироз совитиши мумкин, аммо сутли чой ёки қаҳва ҳам барибир жуда иссиқ бўлиши эҳтимолдан холи эмас.

Чойнакдаги сув тўлиқ қайнатилгач дарҳол тайёрланган чойнинг ҳарорати 100 даража (212 даража Ф) бўлади. Уни пиёлага қуйиш ҳароратни 90–95 даражагача пасайтиради. Шу сабабли ичимлик совиб, хавфсизроқ даражага тушиши учун бир неча дақиқа кутиш тавсия этилади.

Сансер Ресеарч УК ташкилотига кўра, иссиқ ичимликни қанча вақт совитиш кераклигини аниқ айтиш қийин.

“Аммо сиз бу борада хавотирланаётган бўлсангиз, уни жуда иссиқлигида ичишдан кўра, ичиш қулай бўлгунча кутишни маслаҳат берамиз”, дейилади хайрия ташкилоти баёнотида.

Юқоридаги тадқиқот Жанубий Америкада ўтказилган бўлиб, у ерда кўпчилик мате деб аталадиган ўта иссиқ ўсимлик ичимлигини истеъмол қилади.

“Энди ичимликлар қандай ҳароратда саратон хавфини оширишини аниқлаш учун кўпроқ тадқиқотлар ўтказиш керак”, дейди етакчи тадқиқотчи доктор Керен Папиер.

Яна бир тадқиқотда 118 киши турли хил қора қаҳваларни бир неча бор татиб кўрган. Уларнинг аксарияти ичимлик ҳарорати 70 даража ва ундан юқори бўлгандагина қаҳвани жуда иссиқ деб баҳолаган.

Қаҳва стаканлари ишлаб чиқарувчи компаниялардан бирига кўра, олиб кетиладиган иссиқ қаҳва учун идеал ҳарорат 49–60 даража оралиғида бўлади. МТПак Соффее компанияси эса мижоз қаҳвани жуда иссиқ буюртма қилса, уни 82 даражадан юқори ҳароратда бериш мумкинлигини айтмоқда.

Тадқиқотчилар ҳисоб-китобига кўра, агар одамлар жуда иссиқ ичимликлар ичишни тўхтаца, қизилўнгач саратонининг ҳар 10 ҳолатидан 1–2 тасининг олдини олиш мумкин. Иссиқ ичимликлар саратон хавфини ошириши мумкин бўлса-да, касалликка чалиниш эҳтимоли барибир паст. Чекиш ва спиртли ичимликлар истеъмоли каби бошқа омиллар ҳам қизилўнгач саратони хавфини оширади.