«Чампи» тайфуни Тайванни фалаж қилгани сабабли юзлаб рейслар бекор қилинди
Тайваннинг Люцю оролида бир киши тўлқинлар томонидан оқизиб кетилиши оқибатида ҳалок бўлди.
«Чампи» тайфуни Тайваннинг шимоли-шарқий қирғоқларига хавфли даражада яқинлашгани сабабли жума куни Шарқий Осиё бўйлаб юзлаб авиарейслар бекор қилинди.
«Чампи» оролга яқинлашар экан, Тайвандаги мактаблар ва идоралар ёпилди. Довулнинг қуруқликка ёпирилиши ёки ёпирилмаслиги ҳали номаълум бўлиб турган эди, аммо синоптикларнинг таъкидлашича, шанба кунигача шимоли-шарқда 90 см (35 дюйм) ёғингарчилик ёғиши ва кучли шамол эсиши кутилмоқда.
Расмийларнинг билдиришича, бир киши тўлқинлар оқизиб кетиши оқибатида ҳалок бўлган. Довул, шунингдек, 171 кишининг жароҳатланишига ва яна 1000 кишининг эвакуация қилинишига сабаб бўлди.
«Супер Эль-Ниньо» Тинч океанини иситиб, довулларни кучайтираётган бир пайтда, «Чампи» кетма-кет келаётган кучли тайфунларнинг энг сўнггисидир. Шу ҳафта бошида, энг авжига чиққан пайтда, у шу йилда сайёрадаги энг кучли довул бўлди.
Жума куни тушдан кейин «Чампи» соатига 191 км (119 миль/соат) тезликдаги шамол шиддатларини ҳосил қилаётган эди.
Тайваннинг шимоли-шарқий чеккаси ва Япония жанубидаги Окинава оролларидан ўтгач, «Чампи» Япониянинг асосий ороли томон янада шимоли-шарққа бурилишдан олдин Хитойнинг шарқий қирғоқлари яқинидаги сувларда ушланиб қолиши кутилмоқда.
Тайвандаги Марказий об-ҳаво бошқармаси синоптики Reuters агентлигига довул Тайванга ёпирилмасдан ўтиб кетиши истисно этилмаслигини айтган бўлса-да, Тайвань, Гонконг ва Япониядаги об-ҳаво агентликлари довул кўзи Тайванга ёпирилмасдан ўтиб кетишини тахмин қилмоқда. Довул Тайванга яқинлашганда «тўхтаб қолса, айланма ҳаракат қилса ёки бир томондан иккинчи томонга тебранса», бу хавф янада ортади, деди у.
Марказий об-ҳаво бошқармасининг маълум қилишича, ёғингарчилик шанба куни эрталаб энг юқори чўққисига чиқиши ва шанба куни кечгача Тайванга хавф солишда давом этиши кутилмоқда.
Тайвань расмийлари аҳолига қирғоқлар ва тоғлардан узоқроқ юришни тавсия қилди.
«Чампи» оролга яқинлашар экан, жума куни Тайваннинг 22 та округи ва шаҳридан деярли барчасида иш ва машғулотлар тўхтатилди — бу ҳаракат одатда «тайфун таътили» деб аталади.
Тайваннинг 5 триллион долларлик (3,7 триллион фунт стерлинг) фонд биржаси ҳам ноқулай об-ҳаво сабабли жума куни ёпилди.
Фақатгина Тайваннинг асосий оролидан ғарбда жойлашган архипелаг — Кинмень округи одатдагидек иш ва машғулотларни давом эттирди.
Японияда «Okinawa Electric Power» компанияси жанубий Окинава префектурасидаги деярли 8400 та хонадонда электр энергияси узилганини хабар қилди.
Япониянинг тўртта авиакомпанияси томонидан 160 дан ортиқ авиарейслар бекор қилинди.
«Чампи», шунингдек, Тайвандан жанубда жойлашган Филиппин ороллари занжири — Батанесга кучли ёмғир ва кучли шамол келтирди.
Маҳаллий ҳукуматнинг Facebook саҳифасида жойлаштирилган фотосуратларда денгиз бўйидаги қишлоқларга урилаётган тўлқинлар ва ҳаракат учун ёпилган йўллар тасвирланган. Қурбонлар ҳақида зудлик билан маълумот берилмаган.
«Чампи» тайфуни шу ҳафта бошида Филиппин денгизини кесиб ўтаётганда максимал барқарор шамол тезлиги 185 миль/соатга (298 км/соат) етди ва бу йилнинг энг кучли довулига айланди — бу 5-тоифадаги довулга тенгдир.
Дастлаб «супер тайфун» сифатида таснифланган «Чампи» денгиз бўйлаб ҳаракатланишда давом этар экан, чоршанба куни кучсизланди.
Минтақа сўнгги йиллардаги энг фаол тайфун мавсумларидан бирига яқинлашмоқда. «Чампи» Японияда йилнинг 30-тайфуни бўлиб, мамлакатда 2013 йилдан бери биринчи марта шунчалик кўп довул қайд этилмоқда.
Сўнгги пайтлардаги довулларнинг кўпайиши ҳар бир неча йилда Тинч океанига таъсир қиладиган ва қурғоқчиликдан тортиб тайфунларгача бўлган фавқулодда об-ҳавони келтириб чиқарадиган табиий ҳодиса — ғайриоддий кучли Эль-Ниньо билан боғлиқ.