Буюк Британия ва Франция ўртасидаги мигрантларни «бири келса, бири кетади» тизими бекор қилинди
Бундан бир йилдан сал кўпроқ вақт олдин ушбу схема бошланганидан бери 1500 га яқин киши Францияга қайтарилди.
Буюк Британия ва Франция ўртасидаги мигрантларни «бирига-бир» алмашиш схемаси тугатилди
Буюк Британия ҳукумати Франция билан тузилган, Ла-Манш бўғозини кесиб ўтган баъзи мигрантларни қайтариб юборишни назарда тутувчи «бирига-бир» (one in, one out) келишуви бекор қилинганини маълум қилди.
Синов лойиҳасига кўра, Буюк Британия кичик қайиқларда келган баъзи мигрантларни қайтариб юбориши, айни пайтда Франциядан Британияга келиш учун асосли сабабларга эга деб топилган худди шунча миқдордаги одамларни қабул қилишга рози бўлиши мумкин эди.
Ушбу схема бир йилдан сал кўпроқ вақт олдин бошланганидан бери Францияга атиги 1500 га яқин одам қайтарилган.
BBC манбаларига кўра, вазирлар ушбу схеманинг давом этишини афзал кўришган, бироқ у кутилган кўламга етмаганини тан олишган.
Ички ишлар вазирлиги матбуот котибининг билдиришича, қолиш ҳуқуқига эга бўлмаган кичик қайиқ мигрантларини қайтариш бўйича «саъй-ҳаракатларни тезлаштириш» учун «олинган сабоқлардан» фойдаланилади.
«Ҳукуматнинг бошпана изловчиларни худди шунча миқдордаги қонуний мигрантларга алмаштириш бўйича Франция билан амалга оширган синов лойиҳаси доирасида янги ишларни кўриб чиқиш тўхтатилди», деди матбуот котиби.
«Шунга қарамай, яқин ҳафталарда кичик қайиқларда келган мигрантларни Буюк Британиядан тезкорлик билан чиқариб юбориш учун парвозлар давом этади ва биз Буюк Британияда қолиш ҳуқуқига эга бўлмаган кичик қайиқ мигрантларини қайтариш бўйича саъй-ҳаракатларни тезлаштириш учун синов лойиҳасидан олинган сабоқлардан фойдаланамиз».
Матбуот котибининг қўшимча қилишича, ҳукумат кичик қайиқларда ўтиш муаммосини ҳал қилиш учун Франция билан ҳамкорликни давом эттиради, бу борада «ҳақиқий илгарилаш»га эришилди ва кўрсаткичлар «ўтган йилга нисбатан сезиларли даражада камайди».
Франция Ички ишлар вазирлиги BBC’га шундай деди: «Биз Британия томони билан келишувдан чиқиш шартларини муҳокама қилмоқдамиз».
2026 йилнинг 1 январидан 27 сентябрига қадар 19 135 киши Франциядан Ла-Манш бўғози орқали кичик қайиқларда Буюк Британияга ўтган. Бу ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 42 фоизга камдир.
Бундай кесиб ўтишлар 2020 йилдан бери одамларнинг Буюк Британияга ноқонуний кириб келишининг энг кенг тарқалган усули бўлиб қолмоқда.
Кичик қайиқларда келганларнинг деярли барчаси бошпана сўрайди. Халқаро ҳуқуққа кўра, бу уларнинг бошпана сўрови кўриб чиқилаётган вақтда мамлакатда қолишига рухсат берилишини англатади.
2025 йилнинг июлидан 2026 йилнинг июнигача бўлган даврда бошпана сўраб топширилган аризаларнинг 40 фоизи кичик қайиқларда келганлар ҳиссасига тўғри келган.
2025 йил 28 сентябрдан 2026 йил 27 сентябргача Буюк Британияга келган қайиқларнинг ҳар бирида ўртача 67 киши бўлган. Бу кўрсаткич 2021 йилдан бери икки баравардан кўпроққа ошди.
Мутахассисларнинг таъкидлашича, қайиқларнинг ҳаддан ташқари тўлиб кетиши ўтишни янада хавфли қилади. Бирлашган Миллатлар Ташкилоти (БМТ) маълумотларига кўра, 2024 йилда Ла-Манш бўғозини кесиб ўтишга уриниш пайтида камида 84 киши ҳалок бўлган.
Кўлам нуқтаи назаридан, кичик қайиқларда келганлар 2025 йил январдан 2025 йил декабргача Буюк Британияга кириб келган умумий иммиграциянинг тахминан 5 фоизини ташкил этди.
Ҳукумат ушбу кўрсаткичларни камайтириш учун ноқонуний ўтишлар ортида турган «гуруҳларни тор-мор этишга» ваъда берган.
2025 йил июлдан 2026 йил июнгача келганларнинг 18 фоизини Эритрея фуқаролари ташкил этди.
2025 йил январдан 2025 йил декабргача бўлган охирги маълумотларга кўра, кичик қайиқларда келган камида 2 335 киши Ички ишлар вазирлиги томонидан одам савдоси ёки замонавий қулликнинг бошқа шакллари қурбони бўлиши мумкин бўлган шахслар сифатида аниқланган.
Шунингдек, 2025 йил июлдан 2026 йил июнгача бўлган даврда яна 4 712 кишининг Буюк Британияга бошқа йўллар билан, жумладан, транспорт воситаларида яшириниб, паромларда ёки аэропортлар орқали рухсатсиз кириб келгани аниқланган. Бу ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 17 фоизга камдир.
Бундан ташқари, мамлакатга қонуний равишда, масалан, ишчи ёки талабалик визаси билан кириб келган ва кейин рухсат этилган муддатдан ортиқ қолиб кетган одамлар ҳам бор.
Қонуний йўл билан келиб, кейинчалик Буюк Британияда ноқонуний яшаётган одамларнинг умумий сони маълум эмас.
Шу ой бошида Ички ишлар вазири Шабана Маҳмуд ушбу схема «қийинчиликлардан холи бўлмаганини» айтган эди.
«Рақамлар ҳали ҳам нисбатан кичик», деди у депутатларга.
«Амалий жиҳатдан энг қийини ҳар ҳафта жуда кўп сонли одамларни Франция тизимига қайтариб юбориш кўламини кенгайтириш бўлди».
Унинг қўшимча қилишича, БМТ ва бошқа агентликлар баъзи мигрантлар «бирига-бир» схемаси бўйича қабул қилиниш имконияти бор деб ишонганлари учун кичик қайиқларга чиқмаётгани ҳақида хабар беришган.
Жорий йилда ҳозиргача 19 135 киши Ла-Манш бўғозини кесиб ўтди, бу 2025 йилнинг шу даврига нисбатан 42 фоизга камдир — ўшанда 32 188 киши кичик қайиқларда сузиб ўтган эди.