Австралияликлар спортни яхши кўришади - аммо NFL Мельбурндаги дебют ўйинида уларнинг қалбини забт эта оладими?

Австралияликлар спортни яхши кўришади - аммо NFL Мельбурндаги дебют ўйинида уларнинг қалбини забт эта оладими?

«Сан-Франциско 49ers» клуби аъзоси Жорж Киттл ва бошқа ўйинчиларни шу ҳафта Мельбурнда мухлислар кутиб олишди.

Сентябрь ойида Мельбурнда совуққонлик билан ўйналадиган овал тўп одатда фақат бир нарсани англатади: Австралия футболи (AFL) мавсумининг ҳал қилувчи палласи.

Аммо жума куни, спорт учун жуда эрта бўлган соат 7:00 да, 100 000 киши Мельбурн Крикет Стадионига (MCG) австралияликларга хос бўлмаган спорт тадбири — Америка футболи учун оқиб кела бошлайди.

Миллий Футбол Лигасининг (NFL) очилиш ўйинида «ЛА Рэмс» ва «Сан-Франциско 49ers» жамоалари тўқнаш келишади. Бу мамлакатда илк бор кўргазмали эмас, балки ҳақиқий мунтазам мавсум ўйини ўтказилишидир.

Ўйин чипталари бир неча ой олдин сотиб бўлинган ва томошабинларнинг ярмидан кўпи Виктория штатидан ташқаридан келиши кутилмоқда. Расмий чипталарни қайта сотиш сайтида кўриниши чекланган жой учун чипта нархи 650 Австралия долларидан (350 фунт стерлинг/470 АҚШ доллари) ошади.

«Кўчада юрганингизда, ҳозир AFL финал ҳафтаси эканлигини сезмайсиз ҳам», дейди Австралиянинг «Any Given Sunday» NFL подкасти бошловчиси Томас Макмиллан.

«Ҳамма жойда фақат NFL. Шундай барлар борки, улар фақат „49ers“ ёки „Рэмс“ барлари ҳисобланади. Туман бўйлаб „Ram Tram“ трамвайи ҳаракатланмоқда. Мельбурнда бўла туриб AFL кўзга ташланмаётган экан, бу ҳозирги вақтда ушбу воқеанинг нақадар катта аҳамиятга эга эканлигини кўрсатади».

Жума куни маҳаллий вақт билан соат 10:35 да бошланадиган ўйин маҳаллий мухлислар учун ғайриоддий бўлиши мумкин, аммо бу АҚШ телевидениесининг прайм-тайм эфир вақти ва реклама берувчиларига жуда мос келади.

Лига ўзининг илк халқаро ўйинини 2007 йилда ўтказган эди ва сўнгги йигирма йил ичида хориждаги ўйинлар мухлисларни ва уларнинг пулларини жалб қилиш бўйича узоқ муддатли режага айланди.

Келаётган мавсумда АҚШдан ташқарида тўққизта ўйин ўтказилиши режалаштирилган, жумладан, учтаси Лондонда. Аммо Мельбурн — ўйинчилар ва АҚШдаги мухлислар саёҳат қилиши керак бўлган энг узоқ масофадир.

«Албатта, Австралияда ўйнашингизни эшитганингизда саволлар туғилади», деди «49ers» ҳужумчиси Кристиан Маккафри шу ҳафта бўлиб ўтган матбуот анжуманида.

«Аммо бу жуда ажойиб бўлди... таомлар ажойиб, қаҳва жуда мазали».

Қаҳва ҳақидаги бу фикр шаҳарнинг машҳур қаҳвахона маданиятига бўлган ҳурмат билан бир қаторда, вақт фарқи билан ҳам боғлиқ бўлиши мумкин.

Мельбурн вақти ҳар икки жамоа жойлашган Калифорния вақтидан нақд 17 соат олдинда ва тайёргарликнинг катта қисми икки жамоанинг вақт минтақаси ўзгариши (жетлаг) таъсирини енгишга қаратилган турли ҳаракатларига қаратилди.

Ўтган ҳафта охирида етиб келган «49ers» ўйинчилари узоқ йўлдан кейин тикланиш, вақт минтақасига мослашиш, иқлимга кўникиш ва яқин атрофдаги стадионда машғулот ўтказиш учун етарли вақтга эга бўлишди.

Баҳсли қарор қабул қилган «ЛА Рэмс» эса бунинг тескарисини қилмоқда: улар маҳаллий вақт билан пайшанба куни эрталаб Qantas A380 супержумбо чартер рейси билан етиб келишни, жума куни ўйнашни ва тезда АҚШнинг ғарбий соҳилига қайтишни режалаштиришмоқда. Бу назарий жиҳатдан ўйинчиларнинг биологик соатларига минимал зарар етказган ҳолда кейинги ўйинга тайёргарлик кўриш имконини беради.

«Бу албатта таваккалчилик», дейди Макмиллан. «Агар улар 16 соатлик парвоздан кейин ҳамма нарсани тўғри йўлга қўя олишмаса, барибир вақт фарқи таъсирини ҳис қилишлари мумкин, гарчи ундан қочишга ҳаракат қилишаётган бўлса ҳам».

«Ва ҳамма ҳам самолётда ухлай олмайди», дейди унинг ҳамбошловчиси Дэнни Уэбб. «Биринчи классда бўласизми, бизнес классдами, барибир самолётдасиз».

«Бунинг устига», дея қўшимча қилади Макмиллан: «Уларнинг аксариятининг бўйи икки метр атрофида, шунинг учун ўриндиқлар улар учун янада торроқ туюлади».

Гарчи бу техник жиҳатдан лиганинг Глобал бозорлар дастури доирасида Австралияда NFL маркетинг ҳуқуқларини қўлга киритган «Рэмс» учун «уй» ўйини бўлса-да, шу ҳафта Мельбурнда «Сан-Франциско 49ers»нинг фаоллиги кўпроқ сезилди.

Аксарият машғулотлар жамоатчилик учун ёпиқ бўлган бўлса-да, ўйинчилар мухлислар учрашувида ва AFL ўйинида иштирок этишди, собиқ юлдузлар эса Австралиянинг энг машҳур қурилиш моллари дўконлари тармоғида ўтказиладиган анъанавий хайрия сосиска қовуриш тадбирида қатнашишди.

Америкалик спорт журналисти Донтей Аткинсон мухлисларнинг фаоллиги стадион ичида ҳам акс этишини ва MCG стадиони «қизил рангга» («49ers» ранги) бурканишини тахмин қилмоқда. У «Рэмс» жамоасини «NFL брендини сотиш ёки австралияликлар билан алоқа ўрнатиш учун мутлақо ҳеч нарса қилмаганликда» айблади.

У Х ижтимоий тармоғида шундай деб ёзди: «Учиб келишди, ўйнашади ва учиб кетишади, ҳеч қандай мулоқот йўқ. Ишончим комилки, австралияликлар бундай эътиборсизликдан жуда „хурсанд“ бўлишади».

Макмилланнинг айтишича, у 2027 йилги Супербоулга даъвогар сифатида кўрилаётган «Рэмс» жамоасининг бундай ёндашувини тушунади.

«Улар бунга ғалаба қозонишлари керак бўлган ўйин сифатида қарашмоқда», дейди у.

«Биз ўзимизни бироз четлаб ўтилгандек ҳис қиляпмиз ва „49ers“ тўғри иш қиляпти деб ўйлаймиз,

Аммо бу уларнинг иши, шунинг учун „Рэмс“ мураббийлар штаби „йўқ, биз шундай йўл тутамиз“ деб қарор қилган.

Мен фақат улар ўзларини Австралия жамоаси сифатида танитиш имкониятини бой беришганидан хавотирдаман. Бу бошқалар учун йўл очади ва „49ers“ бу имкониятдан унумли фойдаланди».

«ЛА Рэмс» ҳеч қандай эътиборсизлик бўлмаганини таъкидламоқда, гарчи BBC билан суҳбатда клубнинг халқаро алоқалар бўлими раҳбари Стефани Ченг ўз ўйинчиларининг шу ҳафта шаҳарда бўлишини афзал кўрган бўлармиди деган саволдан қочди.

«Бу ҳақиқатан ҳам тўрт йилдан ортиқ меҳнатнинг маҳсулидир», деди у. «Бу фақат ўйин ҳафтаси ҳақида эмас. Биз узоқ муддатли ҳуқуқларга эгамиз».

Ченгнинг айтишича, «Рэмс» австралиялик мухлислар учун аъзолик дастурига эга ягона NFL жамоасидир ва у мактаблар ҳамда жамоатчилик орасида Лос-Анжелесдаги 2028 йилги Олимпиада ўйинлари дастурига киритилган контактсиз спорт тури — «флаг-футбол»ни тарғиб қилиш учун мураббийларни юборган.

У шунингдек, март ойида ҳужумчи Кайрен Уильямс каби юлдуз ўйинчиларнинг мунтазам ташрифларини таъкидлаб ўтди. Шу ҳафта уларнинг қўллаб-қувватлаш гуруҳи (чирлидерлар) Мельбурнга келишдан олдин Австралиядаги АҚШ ҳарбий базаларига ташриф буюришди ва франшиза Мельбурндаги Ярра дарёсида мухлислар зонаси сифатида хизмат қилувчи 22 ярдлик сузувчи футбол майдонини барпо этди.

«Австралияга келган биринчи кунимизданоқ жуда катта қизиқиш ва иштиёқни кўрдик», деди Ченг.

Жума куни майдонда австралиялик ўйинчилар бўлмаса-да, ўнлаб австралияликлар АҚШ коллеж футболида ва бир нечтаси NFLда ўйнашмоқда.

Уларнинг аксарияти пантерлар — AFL ёки регби лигасида ўз маҳоратини кўрсатгандан сўнг таклиф қилинган зарба бериш бўйича мутахассислардир.

Аммо 2025 йилда Супербоулда ўйнаган ва унда ғолиб чиққан илк австралиялик бўлган «Филадельфия Иглз» чап тэкли (ҳимоячиси) Жордан Майлатанинг муваффақияти «Австралияда NFL мухлислиги учун муҳим бурилиш нуқтаси бўлди», дейди Уэбб.

«Австралиялик ўйинчини биз маҳорат талаб қиладиган позиция деб атайдиган жойда кўриш ва кейин Супербоулда ғолиб чиқиш. Бундан ортиғи бўлиши мумкин эмас».

Жума кунги ўйин NFL ва Виктория штати ўртасидаги шартномага кўра, тўрт йил давомида Мельбурнда ўтказиладиган учта ўйиндан биринчисидир.

NFL халқаро бўлими бош директори ва раҳбари Геррит Мейернинг сўзларига кўра, лиганинг мақсади худди Буюк Британияда бўлгани каби Австралияда ҳам ҳар йили ўйинлар ўтказишдир.

«Биз бозорга жиддий ёндашишимиз керак деган тахмин асосида ишлаяпмиз», деди у Reuters агентлигига.

АҚШдаги кўплаб мухлислар халқаро ўйинларни хушламаса-да, бу ўйинлар барибир ўтказилади, дейди Уэбб ва Австралиядаги шов-шув ҳамда сотиб бўлинган чипталар бунинг узоқ муддатли анъанага айланишидан далолат беради.

«Тўрт йил олдин дўстларим мендан нега NFL подкастини қиляпсан, бу ерда бу унчалик оммабоп спорт эмас-ку, деб сўрашарди», дейди у.

«Энди эса ўша дўстларимнинг ҳар бири мендан ўйин учун чипта сўрашмоқда».