Ўзбекистонда ўзини ўзи иш билан таъминлаганлар учун ижтимоий солиқ тўлаш мажбурий бўлиши мумкин.

Ўзбекистон ўзини ўзи иш билан таъминлаган фуқаролар учун мажбурий ижтимоий солиқ тўловларини жорий этишни режалаштирмоқда. Иқтисодиёт ва молия вазири ўринбосари Отабек Фозилкаримов бу фуқароларни пенсия ёшини тўплашга ундашга ёрдам беришини айтди.

“Ўзбекистон 24” телеканалига берган интервюсида вазирлик вакили ҳозирда ўзини ўзи иш билан таъминлаганларнинг атиги 30 фоизи ихтиёрий равишда ижтимоий солиқ тўлаётганини таъкидлади.

“Ҳозирда 2,8 миллион ўзини ўзи иш билан таъминлаган фуқаролардан тахминан 800 минг нафари ихтиёрий равишда ижтимоий солиқ тўлайди. Агар улар Пенсия жамғармасига асосий ҳисоблаш миқдорига (ҳозирда 412 000 сўм) тенг миқдорни ўтказсалар, уларга автоматик равишда бир йиллик иш стажи қўшилади. Айнан шу жараённи рағбатлантириш учун биз мажбурий тартибни жорий қилмоқчимиз”, деди вазир ўринбосари.

Отабек Фозилкаримовнинг сўзларига кўра, ушбу янгилик нафақат фуқароларнинг пенсия учун зарур иш тажрибасига эга бўлишини таъминлайди, балки уларга бадалларнинг бир қисмини Ижтимоий суғурта жамғармасига йўналтириш имконини беради. Бу болаларни парвариш қилиш ёки касаллик туфайли вақтинча ишламай қолганларга келажакда нафақа олиш имконини беради.

“Ҳозирда ўзини ўзи иш билан таъминлаган 2,8 миллион фуқародан тахминан 800 000 нафари буни ихтиёрий равишда амалга оширади. "Президент бу масала бо'йича аниқ ко'рсатмалар берди ва бизнинг таклифларимизни ма'қуллади", деб қо'шимча қилди вазирлик вакили.

Ҳозирда Пенсия жамг'армаси 4,3 миллиондан ортиқ нафақахо'рлар учун то'ловларни молиялаштирмоқда. 2026-йилда ушбу мақсадлар учун 86 триллион со'м ажратилди, бу ҳар бир нафақахо'р учун ойига о'ртача 1,66 миллион со'мни ташкил этади.

Пенсия ҳисоблаш тартиби о'згаради.

2026-йил 14-июлда Президент Шавкат Мирзиёевга пенсия тизимини ислоҳ қилиш бо'йича таклифлар, жумладан, пенсия ҳисоблаш тартибига о'згартиришлар киритилди.

Ҳозирда пенсия ҳисоб-китобларида со'нгги о'н йил ичида беш йиллик иш ҳақи ҳисобга олинади. Бироқ, 6 миллион со'мдан ортиқ иш ҳақи улуши ҳисобга олинмайди, бу эса ба'зи ҳолларда пенсия миқдорини камайтиради.

Пенсия ҳисоб-китобларида ҳисобга олинадиган даромад даврини 5 йилдан 20 йилгача ошириш, шунингдек, кам даромадли айрим даврларни ҳисоб-китобдан чиқариб ташлаш таклиф қилинмоқда. Бундан ташқари, 2027-йилдан бошлаб пенсия ҳисоб-китобларида ҳисобга олинадиган максимал иш ҳақини 6 миллиондан 6,6 миллион со'мгача ошириш режалаштирилган. Бу янги нафақага чиқаётганларнинг пенсияларини тахминан 8% га ошириши тахмин қилинмоқда.

Шунингдек, ойлик маоши 7,6 миллион со'мгача бо'лган фуқаролар о'з даромадларининг 5 фоизини жамг'арма пенсия ҳисобига о'тказишлари, давлат эса қо'шимча 2,5 фоиз бадал то'лашлари таклиф қилинмоқда. 7,6 миллион со'мдан ортиқ иш ҳақи учун ушбу миқдордан юқори даромаддан то'ланган ижтимоий солиқнинг 1 фоизи жамг'арма пенсия ҳисобига о'тказилиши режалаштирилган.