Янги хусусийлаштириш доирасида «Туронбанк» ва «Ўзэкспомарказ» хусусий қўлларга ўтиши мумкин

Туронбанк ва «Ўзэкспомарказ» янги хусусийлаштириш доирасида хусусий қўлларга ўтиши мумкин

Ўзбекистонда давлат мулкини хусусийлаштириш дастури сезиларли даражада кенгайтирилади. Савдоларга Туронбанк, «Ўзэкспомарказ» кўргазма мажмуаси ва Халқаро ҳамкорлик марказининг назорат акциялар пакетлари чиқарилади. Бундан ташқари, йирик саноат ва молия корхоналарини тўлиқ хусусий мулкка ўтказиш режалаштирилган.

Активларни инвесторларга топшириш тўғрисидаги қарор президентнинг 28 августдаги фармони билан мустаҳкамланди. Ҳужжат доирасида 84 та хўжалик жамиятидаги давлат улушлари, 1 242 та кўчмас мулк объекти ва 8 минг гектарга яқин ер майдони савдога чиқарилади. Таклиф этилаётган активларнинг умумий қиймати 100 триллион сўмга баҳоланмоқда.

Хусусан, давлат Туронбанкнинг 98,9% акциясини, «Ўзэкспомарказ»нинг 91,83 фоизини ва Халқаро ҳамкорлик марказининг 79,27 фоизини сотишни режалаштирган. Охирги иккита объектни сотиш концепцияси ва шартлари Президент Администрацияси билан алоҳида келишилиши керак.

Xalq Sug’urta суғурта компанияси, Тошкент йўловчи вагонларини қуриш ва таъмирлаш заводи, Андижон механика заводи, шунингдек, бир қатор қўшма ва технологик компаниялар юз фоиз хусусийлаштирилиши лозим. Дастур йўл тармоғи корхоналари, ҳудудий бозорлар ва савдо мажмуаларини қамраб олади. Давлат иштирокидаги яна 85 та корхона тугатилади ёки қайта ташкил этилади.

Талабни рағбатлантириш мақсадида расмийлар харидорлар учун молиявий тўсиқни камайтирмоқда: минимал аванс тўлови 35 фоиздан 15 фоизгача камайтирилди, қолган суммага эса энди фоиз ҳисобланмайди. Мулк учун олти ой ичида тўлиқ тўлов амалга оширилганда инвестор 25 фоизлик чегирмага эга бўлади, йирик бошланғич тўлов амалга оширилганда эса 5–7 йилгача бўлган муддатга фоизсиз бўлиб-бўлиб тўлашга рухсат берилади.

Навбатдаги сотувлар тўлқини давлатнинг иқтисодиётдаги иштирокини кенг кўламда қисқартириш курсини давом эттиради. Таққослаш учун: 2020–2025 йилларда хусусийлаштириш ҳажми 77,6 триллион сўмга етди, ваҳоланки ундан олдинги ўн йилликда бу кўрсаткич бор-йўғи 1,1 триллион сўмни ташкил этган эди. 2021–2025 йилларда давлат иштирокидаги корхоналар сони аллақачон 61 фоизга қисқарди. E-auksion электрон платформаси орқали ҳозирги кунгача 1,5 миллионга яқин объект чиқарилди, улардан 1,2 миллиондан ортиғи муваффақиятли сотилди.

2030 йилга бориб Ўзбекистон расмийлари иқтисодиётда нодавлат сектор улушини 85 фоизга етказишни, давлат иштирокидаги компаниялар сонини эса деярли олти баробарга қисқартиришни режалаштирмоқда.

, Ўзбекистонда Fonon заргарлик заводига эгалик қилувчи Gold Moon Tashkent компаниясидаги давлат улуши сотувга чиқарилгани. Активнинг бошланғич қиймати 316,7 миллиард сўмни ташкил этди.