Технология

Хитой «сунъий қуёш» қурилишининг ҳал қилувчи босқичига ўтди

Хитойда БЕСТ экспериментал термоядровий қурилмасининг асосий тизимларини ўрнатиш бошланди. Лойиҳа бўйича режалаштирилган ишларнинг ярмидан кўпи бажарилган. Қурилишни 2027-йилгача якунлаш, 2030-йил атрофида эса дейтерий ва тритий синтезидан энергия олишни намойиш этиш кўзда тутилган.

Хитой «сунъий қуёш» қурилишида ҳал қилувчи босқичга чиқди

БЕСТ - Бурнинг Пласма Эхпериментал Суперсондустинг Токамак - Хитойнинг шарқидаги Анхой провинсияси маъмурий маркази Хефей шаҳрида барпо этилаётган экспериментал ўта ўтказувчан токамакдир.

«Сунъий қуёш» деб аталадиган ушбу лойиҳа бошқариладиган термоядровий синтезни тадқиқ этишга йўналтирилган. Унинг вазифаси — Қуёш энергиясининг асоси бўлган ядро синтези тамойилидан Ерда энергия олиш учун фойдаланиш имкониятларини синаб кўриш.

Хабарда айтилишича, қурилма учун мўлжалланган мажмуа расман фойдаланишга топширилган. Аммо термоядровий қурилманинг ўзида асосий тизимларни йиғиш ишлари ҳали ҳам давом этмоқда.

Июл ойидан бери қурилиш майдонига бир нечта муҳим компонентлар олиб келинди. Уларни ўрнатиш босқичма-босқич амалга оширилмоқда.

Ҳозир вакуум камераси, криоген экран, тороидал магнит тизимлари ва бошқа юқори аниқликдаги ички қисмлар монтаж қилинмоқда. Шу билан қурилманинг асосий қисми қурилишнинг энг масъулиятли босқичига кирди.

Вакуум камераси термоядровий синтез жараёни кечадиган ищи муҳит вазифасини бажаради.

Криоген экран иссиқлик узатилишини чеклаб, совитиладиган қисмларни ҳимоя қилишга хизмат қилади.

Тороидал магнит тизимлари эса кучли магнит майдон ҳосил қилади. Бу майдон юқори ҳароратли плазмани ушлаб туриб, унинг реактор деворларига тегишининг олдини олади.

БЕСТ қурилишини 2027-йилгача якунлаш режалаштирилган. Кейинги мақсад — тахминан 2030-йилда дейтерий ва тритий синтези натижасида энергия олишни намойиш этиш.

Лойиҳа бошқариладиган ядро синтези ёрдамида саноат миқёсида электр энергияси ишлаб чиқаришнинг принсипиал имкониятини текширишга қаратилган.

Бу ҳозирча экспериментал қурилма бўлиб, қурилишнинг тугалланиши тижорий электр таъминотининг дарҳол бошланишини англатмайди.

xabarchi’да cookie файллари

Тил ва мавзу танловингизни эслаб қолиш ҳамда ҳозир сайтни нечта одам ўқиётганини санаш учун cookie файлларидан фойдаланамиз — бу ҳисоб аноним, фақат браузерингиз очиқ турганда сақланади ва на сиз билан, на бошқа ташриф билан боғланмайди. Рухсатингиз билан сайт қандай ўқилишини ҳам ўлчаймиз: Microsoft Clarity саҳифа кўришлари ва улардаги ҳаракатларни ёзиб боради, ўз ҳисобимиз эса қайтган ўқувчиларни санайди. Сизни ташрифлар орасида танийдиган ҳеч нарса сиз қабул қилмагунингизча ўлчанмайди.