Трамп Канада божхона божлари сабабли навбатдаги ҳуқуқий эътироз доирасида судга берилди
Даъвода Оқ уй мамлакатга нисбатан охирги божларни жорий этишда ўз ваколатлари чегарасидан чиққани ва «Америка бизнесига бевосита зарар етказгани» таъкидланади.

Трамп Канада тарифлари бўйича янги ҳуқуқий эътирозга дуч келмоқда
АҚШ Президенти Дональд Трамп ўзининг «озодлик куни» импорт солиқларига қарши судда ғолиб чиққан гaруҳ Канаданинг сўнгги божларини нишонга олган янги даъво аризаси билан мурожаат қилганидан сўнг, тарифлар бўйича яна бир суд тортишувига дуч келмоқда.
Август ойида АҚШ ва Канада ўртасидаги савдо музокаралари барбод бўлгач, Оқ уй қиймати тахминан 20 миллиард долларлик Канада товарларига 50 фоизлик бож жорий этган эди.
«Liberty Justice Center» жамоат ташкилоти АҚШнинг «Gellert Global Group» озиқ-овқат компанияси номидан судга даъво киритиб, АҚШ Халқаро савдо судидан тарифларни ноқонуний деб топишни ҳамда жабрланган импортчиларга фоизлари билан компенсация тўланишини талаб қилмоқда.
Даъво аризасига кўра, Оқ уй тарифларни жорий этишда ўз ваколат чегараларидан чиқиб кетган ва «Америка бизнес субъектларига бевосита зарар» етказган.
«Gellert Global Group» уч авлоддан бери фаолият юритиб келаётган оилавий компания бўлиб, Канададан келтириладиган пишлоқ учун 50 фоизлик тариф тўламоқда. Нью-Джерсида жойлашган ушбу корхона, шунингдек, Канадада сотадиган Америкада ишлаб чиқарилган пишлоқ учун Канада томонидан жорий этилган жавоб тарифлари билан ҳам тўқнаш келмоқда.
Компания ҳамдиректори Томас Геллертнинг таъкидлашича, корхона озиқ-овқат секторидаги етказиб берувчилар ва мижозлар билан алоқаларни ривожлантириш учун авлодлар давомида меҳнат қилган.
«Бу тарифлар ушбу муносабатларни бир кечада издан чиқаради ва цехдан то истеъмолчигача бўлган цепочкага салбий таъсир кўрсатадиган харажатлар ҳамда ноаниқликларни келтириб чиқаради», — деди у сешанба куни.
«Liberty Justice Center» маъмурият томонидан 1930 йилги Тариф тўғрисидаги қонуннинг 338-моддаси қўлланилишига эътироз билдирмоқда. Бу модда винодан тортиб сут маҳсулотлари ва хоккей таёқчаларигача бўлган Канада товарларини нишонга олиш учун ишлатилган.
Кам деганда бир асрлик тарихга эга ушбу қонун моддаси АҚШ бизнесини хорижий камситишлардан ҳимоя қилишга қаратилган, аммо ҳуқуқшунослар гуруҳининг таъкидлашича, у ижро этувчи ҳокимиятга «савдо низоси келиб чиққанда кенг кўламли тарифлар ёки импорт чекловларини жорий этиш» ҳуқуқини бермайди.
Даъво аризасида Оқ уйнинг 338-модда бўйича ўз божлари учун асос сифатида Канада томонидан жорий этилган жавоб тарифларига таянишига эътироз билдирилмоқда.
Канада АҚШнинг кўплаб тарифларига қарши бир қатор жавоб чораларини жорий этди. Ўтган ойда Канада Бош вазири Марк Карни Трамп АҚШ автомобиллари, сут ва алкоголь маҳсулотларига «тенг бўлмаган муносабат» туфайли божлар жорий этганидан сўнг, АҚШнинг 338-модда бўйича тарифларига «долларга доллар» принципи бўйича тенглашди.
Даъво аризасида, шунингдек, 338-модда тўловлар кучга киришидан олдин 30 кунлик кутиш муддатини талаб қилиши, аммо пишлоқни ўз ичига олган товарлар рўйхати бож йиғиш бошланишидан атиги бир ҳафта олдин қўшилгани айтилади.
«Liberty Justice Center» ижрочи директори Сара Альбрехтнинг айтишича, бу иш шахсан Трампга эмас, балки президентлик институтига тегишли.
«Ҳеч бир президент музлатиб қўйилган қонунни тортмадан олиб, ундан Конгресс талаб қилган чекловларсиз кенг кўламли тарифлар ёки импорт тақиқларини жорий этиш учун фойдаланиш ваколатига эга бўлмаслиги керак», — деди у.
Даъвода айтилишича, 1930 йилги Тариф тўғрисидаги қонуннинг 338-моддаси 1974 йилги Савдо тўғрисидаги қонуннинг 301-моддаси билан алмаштирилган.
Шунингдек, унда агар 338-модда ҳануз амалда бўлса ҳам, Оқ уй Канадага қарши кенг кўламли тарифлар учун ҳуқуқий асосни кўрсатиб бера олмагани таъкидланади.
«Бу иш тарифларнинг ўзига қарши эътироз эмас. Унда тарифларни жорий этиш ваколати кимда экани ва ижро этувчи ҳокимият Конгресс ёзган қонунга амал қилган-қилмагани сўралмоқда», — дейилади «Liberty Justice Center» хабарида.
Ҳуқуқшунослар гуруҳи, шунингдек, тарифларни йиғишни тўхтатиш учун дастлабки тақиқлов қарори чиқариш ҳақида илтимоснома берди.
Бу гуруҳнинг Трамп тарифларига қарши киритган тўртинчи даъвосидир, жумладан, Халқаро фавқулодда иқтисодий ваколатлар тўғрисидаги қонун (IEEPA) бўйича жорий этилган ва жорий йилнинг февраль ойида бекор қилинган кенг кўламли тарифларга муваффақиятли эътироз билдирилгани шулар жумласидандир.
Альбрехтнинг айтишича, гуруҳ барча ишларни бир хил сабабга кўра судга оширган: «Конституция тариф белгилаш ваколатини Конгрессга беради. Ижро этувчи ҳокимият айни бир сиёсатни бир қонундан бошқасига кўчириб ўтказиб, чекловлар йўқолгандек кўрсата олмайди».

