Тошкентда атроф-муҳит масалаларида жамоатчилик иштироки муҳокама қилинди.
Тошкентда ННТ вакиллари инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилишнинг халқаро механизмлари ва экологик муаммоларни ҳал қилишда жамоатчилик иштироки тамойилларини ўргандилар.
Тошкентда фуқаролик жамиятининг экологик муаммоларни ҳал қилиш ва халқаро инсон ҳуқуқлари шартномалари бо'йича "муқобил" ҳисоботларни тайёрлашда иштироки бо'йича о'қув семинари бо'либ о'тди. О'збекистон Республикаси Миллий инсон ҳуқуқлари маркази ма'лумотларига ко'ра, 28-август куни бо'либ о'тган тадбир О'збекистон Республикаси Миллий инсон ҳуқуқлари маркази ва О'збекистон Нодавлат нотижорат ташкилотлари миллий ассоциацияси томонидан ташкил этилди.
Мамлакатимизнинг турли минтақаларидан, жумладан, Ассоциация марказий офиси ва минтақавий филиаллари ходимларидан қарийб 30 нафар ННТ вакилларини бирлаштирган семинар Инсон ҳуқуқлари уйида бо'либ о'тди.
Ушбу тадбир Вазирлар Маҳкамасининг 2026-йил 3-мартдаги ПКМ-91-сонли қарори билан тасдиқланган "О'збекистон Республикасида инсон ҳуқуқлари бо'йича та'лим бо'йича жаҳон дастурининг бешинчи босқичини амалга ошириш бо'йича ё'л харитаси" доирасида ташкил этилди.
Акмал Саидов, О'збекистон Республикаси Инсон ҳуқуқлари бо'йича миллий марказ директори; Камолиддин Ишанхо'жаев, ННТлар миллий ассоциацияси кенгаши раиси; ва БМТнинг Марказий Осиё бо'йича Инсон ҳуқуқлари бо'йича Олий комиссарининг минтақавий идорасининг инсон ҳуқуқлари бо'йича маслаҳатчиси Эркин Исакулов семинарнинг очилишида со'зга чиқдилар.
Иштирокчилар инсон ҳуқуқлари бо'йича ислоҳотларни давом эттириш учун давлат идоралари ва фуқаролик жамияти институтлари о'ртасидаги ҳамкорликнинг муҳимлигини та'кидладилар. Тақдимотларда, шунингдек, инсон ҳуқуқлари ва эркинликларини ҳимоя қилиш ва амалда амалга ошириш демократик давлат учун устувор вазифа эканлиги та'кидланди.
Акмал Саидов О'збекистонда Фуқаролик ва сиёсий ҳуқуқлар то'г'рисидаги халқаро пакт ва Иқтисодий, ижтимоий ва маданий ҳуқуқлар то'г'рисидаги халқаро пактнинг 60 йиллиги муносабати билан махсус ҳаракатлар режаси қабул қилинганини э'лон қилди. Унинг та'кидлашича, семинар ушбу юбилейга баг'ишланган ва инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилиш давлат ва жамиятнинг, шу жумладан фуқаролик жамияти институтларининг умумий мас'улияти ҳисобланади.
Фуқаролик жамияти институтларининг конституциявий ва ҳуқуқий асосларига алоҳида э'тибор қаратилди. Саидов 2023-йилда халқ референдуми орқали қабул қилинган Конституциянинг янги таҳрири суверен, демократик ва ҳуқуқий давлат қуришнинг стратегик мақсадини мустаҳкамлаганини та'кидлади. Бундан ташқари, миллий қонунчиликда биринчи марта фуқаролик жамияти институтларига баг'ишланган алоҳида ХИИИ боб мавжуд бо'либ, уларнинг мақоми конституциявий даражада мустаҳкамланган.
Саидовнинг со'зларига ко'ра, "Инсон қадр-қимматига ҳурмат" тамойили мамлакат ривожланишининг асосий мезонига айланган ва "О'збекистон 2030" стратегияси доирасида кенг ко'ламли инсон ҳуқуқлари ислоҳотлари амалга оширилмоқда. Шунингдек, у О'збекистон БМТнинг 18 та халқаро инсон ҳуқуқлари шартномаларидан 11 тасини, жумладан, еттита асосий шартнома ва то'ртта ихтиёрий протоколларни ратификация қилганини ма'лум қилди. Миллий марказ ташкил этилганидан бери БМТнинг тегишли қонуний ва шартномавий органларига 52 та миллий ҳисобот тақдим этилган.
Семинарда шунингдек, нодавлат ташкилотларнинг халқаро инсон ҳуқуқлари мониторингидаги роли муҳокама қилинди. Тақдим этилган ма'лумотларга ко'ра, 140 дан ортиқ халқаро ва миллий ННТлар халқаро конвенцияларни амалга ошириш муносабати билан БМТнинг тегишли қо'миталари учун "муқобил" ҳисоботлар тайёрлаган. Улар орасида О'збекистонда фаолият юритаётган 22 та ташкилот бор.
Семинарнинг амалий қисмини БМТнинг Инсон ҳуқуқлари бо'йича Олий комиссари идорасининг инсон ҳуқуқлари бо'йича маслаҳатчиси Артур Яцевич олиб борди. У инсон ҳуқуқларини мониторинг қилишнинг халқаро механизмлари, БМТнинг қонуний органлари билан о'заро алоқалари, шунингдек, фуқаролик жамияти институтлари томонидан "муқобил" ҳисоботларни тайёрлашнинг замонавий методологияси ва халқаро стандартларини муҳокама қилди.
Семинарнинг иккинчи қисми Орхус конвенсияси тамойиллари ва атроф-муҳитга оид қарорларни қабул қилишда жамоатчилик иштирокини кенгайтиришга баг'ишланди. О'збекистон Республикаси Экология ва иқлим о'згариши бо'йича Миллий қо'митаси вакили иштирокчиларга конвенциянинг учта асосий устунини тақдим этди: атроф-муҳитга оид ма'лумотларга кириш, атроф-муҳитга оид қарорларни қабул қилишда жамоатчилик иштироки ва атроф-муҳит ҳуқуқларини ҳимоя қилиш учун адолатга эришиш.
Семинардан со'нг ННТ вакиллари инсон ҳуқуқлари соҳасида "муқобил" ҳисоботларни тайёрлаш ва Орхус конвенсияси тамойилларини қо'ллаш бо'йича тавсиялар бериш бо'йича амалий ко'никмаларга эга бо'лишди. Тадбир давомида ишлаб чиқилган таклифлар тегишли давлат идораларига тақдим этилиши режалаштирилган. Бу инсон ҳуқуқлари ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш соҳаларида қарорлар қабул қилиш механизмларини янада такомиллаштиришга ҳисса қо'шиши кутилмоқда.