«Тўртлар юраги» – чегарасиз сайёра
14 октябрда Тошкентда «Тўрт юрак – Дўстлик кўприги» Халқаро рус драматик театрлари фестивали старт олди. У Ўзбекистон, Қозоғистон, Қирғизистон ва Тожикистон театр ҳамжамияти вакилларини бирлаштирди ҳамда профессионал мулоқот, ижодий тажриба алмашиш ва ҳамкорликни мустаҳкамлаш майдонига айланди. Бу йил «тўрт юрак»га бешинчиси – Россия жамоаси – Пермь «У Моста» драматик театри қўшилди. Фестиваль […]
«Тўрт қалб» – чегарасиз планета
14 октябрь куни Тошкентда «Тўрт қалб – Дўстлик кўприги» Халқаро рус драматик театрлари фестивали ўз ишини бошлади. У Ўзбекистон, Қозоғистон, Қирғизистон ва Тожикистон театр ҳамжамияти вакилларини бирлаштирди ҳамда профессионал мулоқот, ижодий тажриба алмашиш ва ҳамкорликни мустаҳкамлаш майдонига айланди. Бу йил «тўрт қалб»га бешинчиси – Россия жамоаси, Пермь «У Моста» драматик театри қўшилди.
Фестиваль тадбир ташкилотчиси ҳисобланган Россотрудничествонинг Ўзбекистон Республикасидаги ваколатхонаси фаолиятининг 25 йиллигига бағишланган. Унинг мақсади – рус драматик санъатини қўллаб-қувватлаш, маданиятлараро ҳамкорликни ривожлантириш ва гуманитар алоқаларни мустаҳкамлашдан иборат.
Театр «Дўстлик кўприги»нинг йўналишларидан бири ўзбекистонлик актёрларнинг профессионал даражасини оширишга қаратилган таълим дастури бўлди. Амалий машғулотлар уларга юқори маҳорат ва кўп йиллик амалиётга эга россиялик педагоглар тажрибасини ўзлаштириш имконини беради.
Ирина Автушенко Давлат академик рус драматик театри ва Давлат академик ёш томошабинлар театрида саҳна нутқи бўйича мастер-класс ўтказмоқда.
Саҳна нутқи — актёрлик маҳоратининг асосий воситаларидан бири бўлиб, томошабин спектаклни қандай қабул қилиши кўп жиҳатдан унга боғлиқ. Актёр учун нафақат таъсирчан овоз ва аниқ дикцияга эга бўлиш, балки интонация орқали ўз қаҳрамонларининг туйғулари, кайфияти ва ички ҳолатини етказа олиш ҳам муҳимдир. Тўғри талаффуз, саводли нутқ, темп, ритм ва паузаларни эгаллаш муаллиф ғоясини томошабинга етказишга, қаҳрамон характерини очиб беришга ва унинг кечинмаларини ишончли қилишга ёрдам беради.
– Биз турли театр фестивалларида мунтазам равишда мастер-класслар ўтказамиз ва мен хориждаги рус театрлари артистлари билан ишлаш таклифини мамнуният билан қабул қилдим. Мен учун уларга профессионал кўникмаларини такомиллаштиришга ёрдам бериш муҳим. Мастер-классларимиз артистларга таълим бериш тамойилларини яхшироқ тушунишга, янги методикалар билан танишишга ва келгуси ишларда фойдаланишлари мумкин бўлган машқларни ўзлаштиришга ёрдам беради. Бу кўникмалар нафақат муайян спектаклга тайёргарлик кўриш учун, балки доимий профессионал ривожланиш учун ҳам зарурдир. Актёрлик санъатида тана, овоз, ҳаракат ва нутқ – мукаммал эгалланиши керак бўлган ўзаро боғлиқ воситалардир. Муайян техникани шунчаки ўзлаштириб олмай, балки ўз ижодий имкониятларини очган ҳолда уни мустақил қўллашни ўрганиш муҳимдир, – деб таъкидлади Ирина Автушенко.
Рус драмтеатри актёрлари мастер-классда бор куч-ғайратлари билан ишладилар.
– Театрда етти йилдан ортиқ вақтдан бери ишлайман. Ўзбекистон давлат санъат ва маданият институтида «Драматик театр ва кино актёри» мутахассислиги бўйича таҳсил олганман, шунингдек, Ўзбекистон Ёшлар театрининг театр студиясида шуғулланганман. Саҳна нутқи бўйича машғулотлар нафақат янги бошловчилар, балки тажрибали артистлар учун ҳам жуда муҳим деб ҳисоблайман. Бу жуда қизиқарли, гарчи баъзида осон кечмаса ҳам. Муайян машқлар билан доимий равишда шуғулланилмаганда, баъзи кўникмалар секин-аста унутилади, уларни такомиллаштиришга эса ҳамиша ҳам вақт етмайди. Шунинг учун профессионал педагог билан ишлаш, янги билимлар олиш, аллақачон ўзлаштирилган техникаларни ёдга олиш ва ўқитувчининг ўзи қандай ишлашини кузатиш имконияти жуда қадрлидир. Менинг назаримда, актёрларга баъзида шундай имкониятлар етишмайди, шу сабабли бу каби мастер-классларда албатта қатнашиш керак деб ҳисоблайман, – деди Давлат академик рус драматик театри актёри Алексей Маслов. – Турли театр вакилларини бирлаштирган «Тўрт қалб» дастурининг ўзи ҳам камроқ муҳим эмас. Мен учун бу, аввало, тажриба алмашиш, мулоқот қилиш, бошқа театр мактаблари ҳақида билиб олиш ва бир-биримиздан ўрганиш имкониятидир. Бундай ҳамкорлик одамларни яқинлаштиради, театрлар ўртасидаги дўстликни мустаҳкамлайди ва халқлар ўртасида ўзаро тушунишга хизмат қилади. Хамкасбларимизнинг спектаклларини томоша қилганимизда, уларнинг ёндошувлари билан танишганимизда ва ўз ишланмаларимиз билан ўртоқлашганимизда, биз янги тажриба орттирамиз ва ўзгарамиз.
Фестивальнинг таълим дастури нафақат артистлар маҳоратини оширишга, балки умуман театр санъатини ривожлантиришга ёрдам беради, профессионал ҳамжамиятлар ўртасидаги ҳамкорликни мустаҳкамлайди ва келажакдаги қўшма лойиҳалар учун асос яратади.
«Театр – бу давлат чегаралари бўлмаган ва бўлмаслиги керак бўлган алоҳида планетадир», – деди Ирина Автушенко. Ва бу ҳақиқатан ҳам шундай. Сиёсий вазият, геосиёсий ҳолат ўзгаради, аммо санъат одамларни бирлаштиришда давом этади.