Темурийлар мероси рақамли кўринишга эга бўлади: хорижий музейларда 50 та тарихий артефакт рақамлаштирилади.
Ўзбекистонда Россия, Буюк Британия ва Туркия музейларида сақланаётган Темурийлар даврига оид артефактларнинг 3Д моделлари ва анимацион тасвирларини яратиш бўйича илмий лойиҳа амалга оширилмоқда.
Темурийлар мероси рақамлаштирилади: хорижий музейлардан олинган 50 та тарихий артефакт рақамли нусхаларга эга бо'лади.
Тошкент, О'збекистон (UzDaily.uz) —
Темурийлар даври жаҳон цивилизацияси тарихида о'зига хос о'рин тутади, фан, та'лим, архитектура, адабиёт, тасвирий ва амалий сан'ат соҳаларида сезиларли ютуқларга эришган. Ушбу давр моддий ва маданий меросининг катта қисми ҳозирда хорижий музейлар, кутубхоналар ва шахсий коллексияларда сақланмоқда. Бу ҳақда О'збекистон Республикаси Олий та'лим, фан ва инновация вазирлиги ҳузуридаги Инновацион ривожланиш агентлиги матбуот хизмати хабар берди.
Замонавий рақамли технологиялар нафақат ушбу тарихий хазиналарни о'рганиш, балки уларнинг рақамли нусхаларини яратиш имконини беради, бу эса маданий меросга киришни сезиларли даражада кенгайтиради. О'збекистонда Темурийлар даври артефактларининг 3Д моделлари ва анимацион тасвирларини яратишга қаратилган махсус илмий лойиҳа амалга оширилмоқда. "Хорижий музейларда сақланаётган Темурийлар даври артефактларининг 3Д моделлари ва анимацион тасвирларини яратиш" деб номланган лойиҳа Инновацион ривожланиш агентлиги томонидан "Олима аёллар" (аёл олимлар) танлови доирасида молиялаштирилмоқда.
50 та артефакт рақамлаштирилади.
Лойиҳанинг асосий мақсади О'збекистондан ташқарида жойлашган Темурийлар даврига оид тарихий обьектларни аниқлаш, уларнинг илмий тавсифини бериш ва юқори аниқликдаги 3Д моделлар ва анимациялар яратишдир.
Тадқиқот Россия, Буюк Британия ва Туркиядаги музей коллексияларини қамраб олади. Экскурсиялар давомида мутахассислар аллақачон 50 та тарихий артефактнинг юқори сифатли фотосуратларини то'плашди. Ушбу ма'лумотлар асосида рақамли 3Д моделлар ишлаб чиқилади.
"Бугунги кунга қадар Россия, Буюк Британия ва Туркиядаги музейларга саёҳатлар давомида 50 та тарихий артефактнинг ко'п сонли юқори сифатли фотосуратлари то'планди. Ушбу фотосуратлар асосида рақамли 3Д моделлар яратилади.
Бундан ташқари, сақланиб қолган тарихий тасвирлар анимация ва видеоларга айлантирилади. "Ҳар бир артефакт учун о'збек тилида илмий тавсиф ва изоҳ тайёрланади", деди лойиҳа менежери Дилафруз Қурбонова.
Ишнинг алоҳида ё'налиши тарихий тасвирларни визуализация қилиш билан бог'лиқ. Улар анимацияга мослаштирилиши ва Темурийлар мероси ҳақида замонавий видео материаллар яратиш учун ишлатилиши режалаштирилган.
Алоҳида коллексиялар ягона рақамли маконга бирлаштирилади.
Лойиҳанинг муҳим натижаси турли мамлакатларда сақланадиган Темурийлар мероси ҳақидаги ма'лумотларни тизимлаштирадиган ягона рақамли ва илмий ахборот маконини яратиш бо'лади.
Яратилган 3Д моделлардан музейлар, та'лим муассасалари, илмий тадқиқотчилар ва кенг жамоатчилик фойдаланади. Янги визуал ва илмий контент Темурийлар тарихи давлат музейи веб-сайтида ҳам жойлаштирилиши режалаштирилган.
Артефактларни рақамлаштириш виртуал тақдимот учун қо'шимча имкониятлар очади. Халқаро коллексияларда жисмонан сақланган тарихий буюмлар. Бу тадқиқотчилар, о'қитувчилар, талабалар ва музейга ташриф буюрувчиларга географик масофадан қат'и назар, уларни о'рганиш имконини беради. Бундан ташқари, рақамли нусхалар виртуал ко'ргазмалар, та'лим лойиҳалари, илмий нашрлар ва мултимедиа материалларини тайёрлашда ишлатилиши мумкин.
Рақамлаштириш меросни сақлаш воситаси сифатида.
Лойиҳа тарихий хотирани сақлаш нуқтаи назаридан айниқса муҳимдир. Рақамли моделларни яратиш артефактларнинг визуал хусусиятларини олиш ва уларни о'рганиш ва оммалаштириш учун қо'шимча ресурс сифатида фойдаланиш имконини беради.
Рақамли контентнинг кенгайиши, шунингдек, О'збекистоннинг тарихий ва маданий меросини тарг'иб қилиш ва халқаро тадқиқотчилар ва сайёҳлар орасида мамлакатга қизиқишни ошириш учун янги имкониятлар яратади.
Келажакда лойиҳа доирасида яратилган рақамли маҳсулотлар интеллектуал мулк сифатида ҳимоя қилиниши режалаштирилган. Улар, шунингдек, О'збекистондаги музейлар ва халқаро институтлар о'ртасида янги илмий ва маданий лойиҳалар учун асос бо'либ хизмат қилиши кутилмоқда.
Шундай қилиб, ташаббус тарихий фанлар, музейшунослик ва замонавий рақамли технологияларни бирлаштиради.
Темурийлар давридан қолган артефактларни рақамлаштириш маданий мерос ҳақидаги ма'лумотларни замонавий форматда сақлаш, унга киришни кенгайтириш ва инновацион воситалар орқали О'збекистон тарихини глобал аудиторияга тақдим этиш имконини беради.