Таниш чеҳралар. Ўзбекистон терма жамоаси ЖЧдан кейин Эронни мағлуб этди
Ўзбекистон Осиё Кубоги-2027га тайёргарлик циклини бошлаб, биринчи FIFA «ойнаси»да режалаштирилган учта ўртоқлик учрашувидан биринчисини ўтказди. Қитъадаги принципиал рақиб — Эрон терма жамоаси билан учрашув 3:1 ҳисобида ғалаба билан якунланди. Дмитрий Поваров Жаҳон чемпионатидан кейин жамоа ва унинг ўйинидаги янгиликларни излашга ҳаракат қилди.
Таниш чеҳралар. Ўзбекистон терма жамоаси ЖЧдан кейин Эронни мағлуб этди
Жорий йилда ўзбекистонлик футбол мухлисларининг ҳис-туйғулари миллий терма жамоанинг илк бор жаҳон чемпионатига йўлланма олгани муносабати билан чексиз қувончдан тортиб, мундиалдаги муваффақиятсизликдан сўнг жамоанинг ноаниқ келажаги туфайли тушкунликкача ўзгариб турди. Мундиал якунларига кўра, жамоа футбол жамоатчилиги кутган жойдан анча узоқда бўлиб чиқди. Терма жамоа мураббийи Фабио Каннаваро қарийб бир ой ўтиб ўтказилган матбуот анжуманида жаҳон биринчилигига тайёргарлик кўришда бирорта ҳам жиддий хатога йўл қўйганини тан олмади ва бу билан норозиликнинг янги тўлқини ҳамда зудлик билан истеъфога чиқиш талабларини келтириб чиқарди.
Экспертлар ва мухлисларнинг италиялик мутахассисга нисбатан асосий эътирози — тактик жиҳатдан ҳам, янги, янги қон бўлиб қўшиладиган кадрлар ҳисобига ҳам терма жамоанинг жиддий янгиланмаганидир. Жамоанинг 2027 йил январ ойида Саудия Арабистонида бўлиб ўтадиган Осиё Кубогига тайёргарликни бошлаб берган илк йиғинида мураббийлар штаби Ўзбекистон футболи захирасини кенг кўламда кўрикдан ўтказди.
Сентябр-октябр ойларида Эрон, Сурия ва Жанубий Кореяга қарши ўйинлар учун қайдномадан 32 нафар футболчи жой олди. Улардан етти нафарини Каннаваро илк бор чақирди, яна тўрт нафари эса январ ва май ойидаги йиғинларда қатнашган бўлса-да, ЖЧ олдидан рўйхатдан тушиб қолган эди.
Янги чеҳраларни хоҳлаганмидингиз? Марҳамат, қабул қилинг. Ҳақиқий конвейер — фақат исмларини ёзиб олишга улгурсангиз бўлди. Нурмуҳаммад Абдуғаниев, Муҳаммад Ҳакимов, Ғиёсжон Ризақулов, Азизбек Тўлқинбеков, Беҳруз Ўктамов, Диёр Холматов, Муҳаммадали Ўринбоев.
Бу галги ўйинларга чақирилмаганлар рўйхати анча қизиқарлироқ. Улар орасида илгари деярли «дахлсиз» бўлган Ўткир Юсупов, Отабек Шукуров ва Остон Ўрунов, Рустам Ашурматов, Фаррух Сайфиев бор. Жалолиддин Машарипов ҳам ҳануз йўқ, унинг жароҳатлари терма жамоа етакчиларидан бирини таркиб борасидаги доимий лотереяга айлантириб қўйди.
Шу билан бирга, италиялик мутахассис ҳозирча ҳеч қандай инқилоб бошламади. Рўйхатда ҳамон Абдувоҳид Неъматов, Абдуқодир Ҳусанов, Аббосбек Файзуллаев, Одилжон Ҳамробеков, Азиз Ғаниев, Акмал Мозговой, Достонбек Ҳамдамов, Элдор Шомуродов бор. Каннаваро тажрибали футболчилар учун анча ёқимсизроқ ишни амалга оширмоқда — илгари баъзи позициялар мутлақо мустаҳкам бўлиб кўринган жойларда рақобат яратмоқда. Энди мураббийлар штабида битта кичик муаммо бор: бутун шу бойликдан аслида янги жамоа йиғиш керак.
Ўзбекистон терма жамоасининг учта назорат учрашуви ичида айнан бўш келмас характери билан ажралиб турадиган ва Осиё футболи етакчиларидан бири бўлган эронликларга қарши баҳслар кўпинча шиддати бўйича ўртоқлик ўйини чегарасидан чиқиб кетарди. Бунинг устига, Эрон терма жамоаси ҳам бўлажак қитъа форуми иштирокчиси бўлиб, ушбу ўйин фонида янада аниқ ва ишончли маълумотлар олиш мумкин эди. Фарғонада «Форс шаҳзодалари» экспериментал таркибда майдонга тушишди: Эронликлар турнирнинг энг ёши катта терма жамоасига айланган ЖЧ-2026 дан кейин мураббий Амир Галенои ҳам, Каннаваро каби, ўз жамоаси учун янги боғламлар ва чизиқларни изламоқда.
Мамлакатнинг энг яхши футболчилари ўйинини тез-тез кўравермайдиган «Истиқлол» стадионининг лим-лим тўла трибуналари томонидан олға ундалган Ўзбекистон терма жамоаси ўйинни фаол прессинг ва мухлислар кўзини қувонтирадиган ҳужумкорлик билан бошлади. Меҳмонлар баҳс бошида ҳали кийиниш хонасидан чиқмагандек кўринди ва аллақачон 10-дақиқадаёқ тезкор гол ўтказиб юборди. Эронлик тажрибали ҳимоячи Эҳсон Ҳожисафи жарима майдончаси ичидан эҳтиётсизлик билан кўндаланг узатмани тўғри Шомуродовнинг оёғига етказиб берди, ўзбек «Голдори» тўпни эгаллаб олиб, пастлатиб узоқ бурчакка йўллади — 1:0.
Умуман олганда, Каннаваро анча конструктив, аммо аллақачон яхши таниш бўлган чеҳралардан иборат таркибни туширди — майдон марказида Файзуллаев — Мозговой — Ҳамдамов учлиги, таянч зонасида Ғаниев ва Ҳамробеков дуэти ҳамда Ҳусанов бошчилигидаги тўрт нафар ҳимоячи — усиз қандай бўлсин. Ўзбекистонлик футболчилар ўрта ва қисқа узатмаларга таянган ҳолда комбинацион футбол қуришга ҳаракат қилишди, гарчи Шомуродовга одатий узун узатмалардан ҳам воз кечишмаган бўлса-да.
Неъматовнинг жароҳати туфайли имкониятга эга бўлган захира дарвозабони Владимир Назаров узоқ вақт дарвозада зерикиб турди, бироқ ўйин ўрталарига келиб жонланган эронликлар унга бироз қаҳрамон бўлиш имкониятини беришди: танаффус ҳуштаги чалинишидан олдин Меҳди Тареми жарима майдончасига узатилган тўпга очилди ва яқин масофадан дарвоза тўсини остига бош билан зарба берди, аммо Назаров юқори даражада ҳаракат қилди — сўзнинг барча маъноларида.
Иккинчи бўлимда меҳмонлар ўйинга тўлиқ қўшилиб, уни рақиб ярим майдонига кўчиришди. Бунда ўз ватанида ғазабдан қутулиб, Фарғонада майдонга тушган жамоа етакчиларидан бири Сердар Азмун муҳим рол ўйнади. Эронликлар ҳисобни худди мезбонлар биринчи бўлимда гол урганидек тезликда тенглаштиришга муваффақ бўлишди. 50-дақиқада Муҳаммад Моҳеби чап қанотдан жарима зарбасини дарвозабон майдончасига узатди, Жаҳонгир Ўрозов эса Ризоиён билан курашда тўпни ўз дарвозасига йўллаб қўйди ва Назаровни бутунлай ҳайратда қолдирди — 1:1.
Сўнгра ўйин соясида узоқ вақт қолиб кетган россиялик ҳакам Кирилл Левников ўзини кўрсатиш навбати келди. Ҳимоячи Беҳруз Каримов жарима майдончаси ичида эронлик посбон Алиризо Бейранванднинг қаршисига ўзини усталик билан қўйди ва пенальти ишлади, гарчи контакт бундай қаттиқ жазо учун жуда енгил кўринган бўлса-да. Иккаласи ҳам иштирок этишга муваффақ бўлган яқиндаги жаҳон чемпионатида бундай 11 метрлик жарима зарбалари белгиланмас эди, аммо ўртоқлик учрашувларининг ўз қоидалари бор: Шомуродов аниқ ҳаракат қилди ва дублни расмийлаштирди — 2:1.
Шундан сўнг Каннаваро ниҳоят янги футболчиларни тушириш ҳақидаги ваъдасини эслади ва захира ўриндиғидан Русланбек Жиянов ҳамда Диёр Холматовни майдонга туширди. Биринчиси дарҳол ўйинга қўшилди, аммо унинг фаоллиги жамоага қолган вақтни камчилик бўлиб ўтказишга деярли сабаб бўлаёзди.
80-дақиқага келиб, экран қаршисида ва стадионда ўтирганларнинг барчасининг эътибори яна россиялик ҳакамга қаратилди: Левников Жияновнинг қаршисида қисқа вақт ичида карточкалар шоусини намойиш этди — аввал сариқ, кейин эса қизил карточкани чиқарди. Аммо VAR бригадаси такрорий лавҳани кўришни таклиф қилди: Эззатоллаҳига нисбатан ишлатилган қўполлик қизил карточкага тортмас эди ва ҳакам стадионнинг енгил тин олиши остида четлатишни бекор қилди.
Бошқа захирадан қўшилганлар анча самаралироқ ҳаракат қилишди. Ўйин охирида Шомуродовнинг ўрнига майдонга тушган Ҳусайн Норчаев аллақачон қўшиб берилган вақтда яна бир захира вакили — Маҳмуджон Маҳамаджоновнинг чап қанотдан узатган тўпига фаол муносабат билдирди ва гавдали Бейранванд дарвозасининг тўсини остига зарба йўллаб, якуний ҳисобни ўрнатди: 3:1.
Ҳисоб ва воқеалар ривожига кўра, терма жамоанинг жаҳон чемпионатидан кейинги илк ўйини анча қизиқарли ўтди: тезкор гол, жавоб тўпи, автогол, пенальти, деярли четлатиш ва қўшиб берилган вақтдаги гол. Аммо баённомага эмас, футболга қарайдиган бўлсак, Фарғонада принципиал жиҳатдан янги нарсани кўриш қийин эди. Терма жамоа ҳамон таниш боғламлар орқали ўйнади ва унинг ҳаракатларида жамоа жаҳон чемпионатида кўрсатган ўша услубни осонгина пайқаш мумкин эди.
Ва бу, эҳтимол, Эрон билан учрашувнинг асосий хулосасидир. Каннаваро бир нечта янги вариантларга эга бўлди, аммо улардан айнан қандай фойдаланмоқчи эканлигини ҳозирча кўрсатмади. 3:1 ҳисобидаги ғалаба ёқимли бўлди, аммо ундан кейин терма жамоага нисбатан саволлар ўйиндан олдингидан кам бўлмаган ҳолда қолди.