Қирол Кариб денгизи бўйлаб туронида Гайанадаги қуллар қўзғолони юз берган жойга ташриф буюрди

Қирол Кариб денгизи бўйлаб турури давомида Гайанадаги қуллар қўзғолони жойини зиёрат қилди

Қирол Кариб денгизи бўйлаб турури доирасида Гайанадаги қуллар қўзғолони Британия ҳукумати томонидан шафқатсизларча бостирилган жойга таъсирли ташриф буюрди.

У 1823 йилдаги Демерара қуллар қўзғолонини хотирлаш учун Жоржтаундаги Мустақиллик паркига борди, унда минглаб қул қилинган одамларнинг исёни юз берган эди.

Гайана Маданият вазири Стивен Жейкобс ҳамроҳлигида унга қўзғолон пайтида колониал раҳбарлар томонидан юзлаб қуллар ўлдирилгани ва омон қолганларнинг кўпчилиги Қирол турган жой яқинида қатл этилгани ҳақида айтиб берилди.

«Бу ер жамоатчилик олдида қатл қилиш жойи сифатида ишлатилган», дейилади унда, «бу ерда қул қилинган шахслар... ўлимга ҳукм қилинган ва осгичга осилган».

Бу мулоҳазали лаҳза Букингем саройи томонидан Қиролнинг «Буюк Британиянинг колониал меросидан бўйин товламаслиги» сифатида тавсифланган эди ва у бугунги кун Қиролга Гайананинг қуллик ва қаршилик кўрсатиш тарихи ҳақида фикр юритиш имкониятини берганини айтди.

2022 йилда Чaрльз ўз нутқида шахсий изланиш йўлида эканини ва «қулликнинг узоқ муддатли таъсири ҳақидаги ўз тушунчасини чуқурлаштиришда» давом этаётганини айтган эди.

Ҳозирда спорт майдончаси бўлган Мустақиллик парки ўнлаб мактаб ўқувчилари томонидан гавжум бўлди. Қирол уларнинг кўпчилиги билан гаплашиш учун тўхтаб, уй вазифалари, таътиллари ва мактабдан дам олиш куни бўлган-бўлмагани ҳақида сўради.

Куннинг иккинчи ярмида Қиролнинг тадбирларидан бири ташқарисида кичик, аммо шовқинли норозилик намойишчилари гуруҳи йиғилди.

Кўпчилик «ҳеч қандай кечирим сўраш ўғирланган нарсани қайтармайди, энди репарациялар керак» ва «адолат бойлик мақоми ва алоқаларга боғлиқ бўлмаслиги керак» деган плакатларни кўтариб олишган эди.

«Бу буюк бойлик қуллик эвазига қурилган», деди намойишчи ва Гайана сиёсатчиси Терренс Кэмпбелл.

«Британия жамоатчилиги репарациялар турли шаклларда бўлиши мумкинлигини айтганим уларнинг репарациялар учун жавобгарлиги йўқлигини англатади, деб ўйлашларини хоҳламайман. Улар жавобгар, чунки Буюк Британия қулликдан жуда катта фойда кўрган».

Қирол ташриф давомида Буюк Британиянинг қул савдосидаги иштироки учун кечирим сўрамайди ва Буюк Британия ҳукуматининг позициясига мувофиқ, қул савдосидан манфаат кўрган мамлакатлар томонидан компенсация — репарация таклиф қилмайди.

Тур давомида шу пайтгача бир нечта намойишлар бўлиб ўтди, аммо уларнинг ҳеч бири Қирол дастурини жиддий равишда издан чиқармади.

Қироллик турлари кўпинча маданий алмашинувларни ўз ичига олади ва Қиролнинг Гайанага ташрифи мусиқий услубларнинг ажойиб уйғунлигига гувоҳ бўлди.

Жоржтаундаги Променад боғларидаги саҳнада Миллий волынка марказининг волынкалари анъанавий Гайана барабанчилари билан биргаликда мусиқий услублар ҳамкорлигида янгради.

Миллий волынка марказининг етти нафар волынкачиси Гайана мусиқа анъаналари ҳақида кўпроқ маълумот олиш учун ўтган ҳафта давомида Гайана бўйлаб гастролда бўлишди.

Жума кунидаги ташрифи доирасида Қирол, шунингдек, пойтахт Жоржтаундаги Ҳамдўстлик уруш қабрларида бўлиб ўтган тадбирда Иккинчи жаҳон урушида Британия учун курашган Гайана фахрийлари билан ҳам мулоқот қилди.

Қирол Чарльз келаси ҳафта 3 ноябрда 100 ёшини нишонлайдиган 99 ёшли Дональд Грант билан учрашди.

У, шунингдек, ногиронлар арвачасидаги 100 ёшли Жеймс Самюэль билан гаплашди ва Қирол у 1943 йилда 19 ёшида Британия Гвианаси кўнгиллилар кучларига қандай ёзилганини эшитди.

«Ушбу муносабат билан сизни кўрганимдан жуда мамнунман», деди унга Қирол.