Қирол Чарлз, Макрон ва Бернхем Баеух Тапестрй кўргазмасини олдиндан кўришади
Британия ва Франсия етакчилари тарихий Баеух гобеленлари кўргазмасини томоша қилиш учун Британия музейида бўлишади.
Қирол Чарлз, Франсия Президенти Эммануел Макрон ва Буюк Британия Бош вазири Энди Бернхем Британия музейида йилнинг энг кутилган маданий тадбирларидан бири бо'лган Баеух гобеленининг махсус намойишида иштирок этишлари режалаштирилган. Чоршанба куни бо'либ о'тадиган ушбу томоша 10-сентабрда бошланадиган Лондондаги о'рта аср гобеленининг оммавий ко'ргазмасидан олдин бо'либ о'тади.
Аслида Англияда ишлаб чиқарилган, аммо асрлар давомида Франсияда сақланган 70 метрли (230 фут) гобелен 1066-йилда Норман истилоси ва Хастингс жангини ёрқин тасвирлайди. Президент Макрон 2027-йил июлгача Буюк Британияда қоладиган ушбу миллий хазинани икки халқ о'ртасидаги мустаҳкам алоқанинг "кучли рамзи" деб та'рифлаган. Қарз дастлаб о'тган йили Франсиянинг Буюк Британияга давлат ташрифи пайтида э'лон қилинган эди.
Қирол Чарлз ва қиролича Камилла, Бош вазир Бернхем ва унинг рафиқаси Мари-Франс Ван-Хил, шунингдек, Эммануел ва Бригит Макрон гобеленнинг муҳим саҳналари, жумладан, Қирол Ҳаролднинг тож кийиши ва унинг жангда о'лими билан танишадилар. Тадбирда Буюк Британия ва Франсиядан мактаб о'қувчилари ҳам иштирок этади, қирол ва Франсия президенти ушбу тарихий қарзни хотирлаш учун нутқ со'злашлари кутилмоқда.
Макрон гобеленнинг Британия музейига о'тказилишини биринчи марта 2025-йил июл ойида, Франсиянинг Буюк Британияга давлат ташрифи чог'ида, мамлакатлар о'ртасидаги мустаҳкам ҳамкорликнинг исботи сифатида э'лон қилган эди. Транспорт пайтида мо'рт гобеленга зарар етказилиши мумкинлиги ҳақида хавотирлар билдирилган бо'лса-да, Франсия ҳукумати манбалари қироллик премьераси олдидан "Британия музейидаги ко'ргазма шароитлари идеал" деб та'кидладилар. Франсия расмийлари шунингдек, Лондонга ташриф буюрувчилар гобеленни тик эмас, балки текис қилиб қо'йилган ҳолда ко'ришларидан мамнун эканликларини билдирдилар, бу усул унинг 900 йиллик толаларини сақлаб қолиш учун фойдалироқ деб ҳисобланади.
Гобеленнинг якуний саҳналари ё'қолган ёки вайрон қилинган, бу унинг хилма-хил тарихининг натижаси деб кенг тарқалган. 18-асрдаги Франсия инқилоби даврида у аскарлар аравалари учун қоплама сифатида қайта ишлатилишдан зо'рг'а қутулди. Виндзорда қирол Чарлз томонидан уюштирилган давлат зиёфатида Макрон илгари гобеленнинг ё'қолган учи "Франсия-Британия тарихининг буюк деворий расмида охири ҳали ёзилмаган - буни қилиш бизга бог'лиқ" деган ма'нони англатишини та'кидлаган эди.
Британия музейига ушбу ташриф қирол Чарлз ва Энди Бернхемнинг июл ойида бош вазир лавозимини эгаллаганидан бери биринчи расмий қо'шма учрашувини нишонлайди. Бернхем гобелен ко'ргазмаси Буюк Британия ва Франсия о'ртасидаги "умумий мерос"ни нишонлаш имкониятини тақдим этишини та'кидлади. У қо'шимча қилди: "Баеух гобеленининг Англияга қайтиши икки халқимиз тарихидаги муҳим лаҳзадир".
Франсия ҳукумати манбалари ушбу тадбир Президент Макронга Бош вазир Бернхем билан танишиш имконини беришини та'кидлади, чунки Макрон Бернхем лавозимга киришганидан бери Буюк Британияга ташриф буюрган биринчи халқаро раҳбардир. Франсия манбаларига ко'ра, икки раҳбар о'ртасидаги музокаралар Украинани қо'ллаб-қувватлаш, Яқин Шарқдаги можаро ва Европа Иттифоқи билан муносабатлар каби мавзуларни қамраб олиши кутилмоқда. Ла-Маншдан о'тадиган кичик қайиқлар масаласи ҳам гобеленда тасвирланган тарихий Норман о'тиш жойлари билан бир қаторда ко'риб чиқилиши мумкин.
"Баеух Гобелен" Англия-Франсия муносабатларининг аввалги бобини ҳикоя қилади, унда Нормандия қироли Уилям ва қирол Гаролд о'ртасидаги инглиз тахти учун кураш батафсил баён этилган. Зиг'ир матога тикилган бо'ялган жун билан ишланган бу асар рақобатдош да'воларни, Норман флотининг Ла-Маншдан о'тадиган саёҳатини ва Гаролднинг о'лимига олиб келган ва Фатҳчи Уилямнинг тахтга ко'тарилиши учун ё'л очган Хастингс жангини тасвирлайди. 1070-йилларда инглиз аёллари томонидан янги Норман ҳукмдорлари учун кашта тикилган деб ишонилган гобелен 58 та алоҳида саҳнадан иборат бо'либ, уларда 627 та инсон қиёфалари, 737 та ҳайвон, 37 та кема ва 23 та дарахт тасвирланган бо'либ, уларнинг барчаси лотинча ривоятлар билан бирга келади.
Ушбу маданий дипломатик алмашинувнинг бир қисми сифатида Буюк Британия Франсияга Британия музейининг қимматбаҳо экспонатларидан бирини - Англо-Саксон Суттон Ху дафн маросимидан олинган хазиналарни қарзга бермоқда. Маданият котиби Лиза Нанди шундай деди: "Буюк Британия ва Франсия ноёб умумий тарихга эга ва уни Баеух Тапестрйдан бошқа ҳеч нарса рамзий ма'нога эга эмас". У "британиялик болалар авлоди буни умр бо'йи эслаб қолишларига" ишонч билдирди.
Ко'ргазмага чипталарга талаб жуда юқори бо'лди, барча жойлар 2026 йил охиригача сотилиб бо'лди. 2027 йил январ ва март ойлари оралиг'идаги ташрифларни қамраб олувчи кейинги чипталар партияси 21 октябрда Британия музейида сотувга чиқарилади. Франсия вазирлари Баеух Тапестрй Лондонга саёҳатидан со'нг "ажойиб ҳолатда" эканлигини, уни ташиш пайтида "тасодифан ҳеч нарса қолмаганини" тасдиқладилар.