Қайси мамлакатлар ўқувчилари табиий фанларни яхшироқ билади?
ПИСА–2025 тадқиқотида 15 ёшли ўқувчиларнинг табиий фанлар бўйича натижаларига кўра, Хитойнинг Пекин, Шанхай, Сзянсу ва Чжецзян ҳудудлари ҳамда Сингапур етакчилик қилди. Биринчи бешликдан Макао, Тайван ва Япония ҳам ўрин олди.
Қайси мамлакатлар ўқувчилари табиий фанларни яхшироқ билади?
Висуал Сапиталист инфографикасига асосланган материалда мамлакатлар ва ҳудудлар ўқувчиларнинг табиий фанлар бўйича ўртача баллари орқали таққосланган. Хитой натижалари бутун мамлакатни эмас, балки тадқиқотда иштирок этган тўрт ҳудудни акс эттиради.
Эстония 527 балл билан олтинчи ўринни эгаллаб, етакчи еттиликка кирган ягона Европа давлати бўлди. Жанубий Корея эса еттинчи ўринда қайд этилди.
ПИСА–2025 тадқиқотида 91 мамлакат ва иқтисодиётдан 760 мингдан ортиқ ўқувчи қатнашган. Улар дунёдаги қарийб 33 миллион нафар 15 ёшли ўсмирни ифодалайди. Тадқиқотнинг дастлабки натижалари 2026-йил сентабрида эълон қилинган.
Иқтисодий ҳамкорлик ва тараққиёт ташкилоти томонидан ўтказиладиган ПИСА дастури ўқувчиларнинг математика, ўқиш ва табиий фанлар бўйича билим ҳамда кўникмаларини баҳолайди.
Табиий-илмий саводхонлик синови фақат фактларни ёддан айтиш қобилиятини текшириш билан чекланмайди. У ўқувчиларнинг илмий ҳодисаларни тушунтириш, тадқиқотлар ва далилларни баҳолаш, шунингдек, қарор қабул қилиш учун илмий ахборотни таҳлил қила олишини ҳам аниқлайди.
Материалда қайд этилишича, Осиёдаги айрим муваффақиятли таълим тизимларида юқори академик талаблар барқарор натижага эришишга ёрдам берувчи ўқув муҳити билан уйғунлашган. Хитойнинг тадқиқотда қатнашган ҳудудлари, Сингапур, Япония ва Жанубий Корея табиий фанлар билан бирга математика ва ўқиш бўйича ҳам юқори натижалар кўрсатган.
Дарсда чалғитувчи омилларнинг камлиги эҳтимолий сабаблардан бири сифатида келтирилган. Хитойнинг иштирокчи ҳудудлари, Япония ва Жанубий Кореяда ўқувчиларнинг 10 фоиздан ками синфдошлари табиий фанлар дарсларининг аксариятида ёки ҳар бирида рақамли қурилмаларга чалғишини билдирган. Иқтисодий ҳамкорлик ва тараққиёт ташкилоти мамлакатларида бу кўрсаткич ўртача 28 фоизни ташкил этган.
Айрим юқори натижали Осиё таълим тизимларида ўқувчиларнинг табиий фанлар бўйича кўрсаткичлари уларнинг ижтимоий-иқтисодий шароитига камроқ боғлиқ бўлган. Бу муваффақиятни фақат таъминланган оилалар фарзандларининг ютуқлари билан изоҳлаб бўлмаслигини кўрсатиши мумкин.