Паралимпиячи ва собиқ телебошловчининг қарама-каршилиги, шунингдек, АҚШ Сенатига сайловларда эътибор қаратиш лозим бўлган бошқа пойгалар

Паралимпиячи собиқ телеянгиликлар бошловчисига қарши — ва АҚШ Сенати учун эътибор қаратиш лозим бўлган бошқа пойгалар

Айовадаги рақиблар: демократ Жош Турек ва республикачи Эшли Хинсон

Президент Дональд Трампнинг лавозимдаги охирги икки йили учун муҳим оқибатларга эга бўладиган оралиқ сайловларда миллионлаб америкаликлар Республикачилар томонидан бошқариладиган Конгресснинг келажагини белгилаб беришлари кутилмоқда.

Асосий эътибор орзу қилинган юқори палатани ким назорат қилишини ҳал қилувчи кам сонли Сенат беллашувларига қаратилган.

Агар демократлар тўртта ўринга эга бўлишса, улар назоратни ўз қўлларига оладилар ва бу билан Трампнинг кун тартибини жиловлаш, унинг судьяликка номзодларини блоклаш ва маъмуриятини синчковлик билан текшириш имкониятига эга бўладилар.

Бутун мамлакат бўйлаб 35 та пойга учун миллиардлаб доллар сарфланмоқда, аммо уларнинг фақат бир нечтасида ҳақиқий рақобат мавжуд.

Mustaqil сайлов таҳлилчиси Cook Political Report Сенатдаги еттита пойгани натижасини олдиндан айтиб бўлмайдиган пойгалар сифатида таснифлайди.

Қуйида биз ушбу диққат билан кузатилаётган курашларда эътиборни тортган шахсларга назар ташлаймиз.

Ушбу беллашувга сайлов бюллетенида Дан Салливан исмли иккинчи номзод пайдо бўлгани ҳақидаги баҳс-мунозаралар соя солди. Шу исмли республикачи сенатор Мэри Пелтола томонидан кучли қаршиликка дуч келмоқда ва у Пелтола сайловчиларни чалғитиш учун унинг адашини олиб келганини айтмоқда, бу айбловни у рад этади.

Дан Салливан Алясканинг туб аҳолиси вакили Мэри Пелтолага қарши учинчи муддатга ўз номзодини қўймоқда

Агар кутилганидек Аляска натижани эълон қиладиган охирги штатлардан бири бўлса, ушбу пойга қайси партия палатани назорат қилишини белгиловчи ҳал қилувчи штатга айланиши мумкин.

Вакиллар палатасининг собиқ аъзоси ва Конгрессга сайланган биринчи Аляска туб аҳолиси вакили бўлган Пелтола "балиқ, оила, озодлик" шиори остида сайловолди кампаниясини олиб борди ва Салливаннинг Аляска табиий ресурслар комиссари сифатидаги фаолиятини танқид қилди.

Икки муддат сенатор бўлган ва узоқ вақт давомида Денгиз пиёдалари корпуси резервчиси сифатида хизмат қилган, шунингдек, Аляска бош прокурори бўлиб ишлаган Салливан Пелтоланинг кампаниясини республикачи сайловчиларни чалғитишга қаратилган ва Дан Салливан исмли иккинчи кишининг пойгага киришига олиб келган ҳаракатга алоқадорликда айбламоқда.

Пелтола кампанияси ҳар қандай алоқани рад этади, гарчи бу масала энди штат суриштируви ва Адлия вазирлигининг якшанба куни судья томонидан рад этилган даъвосининг бир қисми бўлса-да.

Алясканинг рейтингли овоз бериш тизими ноаниқликнинг яна бир қатламини қўшади ва штатда тарихан сўровномалар ўтказиш қийин бўлган, чунки сўровномалар кўпинча республикачилар қўллаб-қувватлашини тўлиқ ҳисобга олмайди.

61 ёшли Салливан 30 йиллик фаолиятидан сўнг, жумладан Афғонистон ва Яқин Шарққа юборилишлардан сўнг фақат 2024 йилда АҚШ Денгиз пиёдалари сафидан истеъфога чиқди. 53 ёшли Пелтола отаси билан балиқ овлаб катта бўлган ва кейинчалик штатда туғилиб, уни Конгрессда тақдим этган биринчи инсон бўлди.

Сюзан Коллинз Трампнинг 2021 йилги импичменти пайтида уни айбдор деб топиш учун овоз берган кам сонли республикачи сенаторлардан биридир ва у қисман ўзини мустақил сиёсатчи сифатида кўрсатиш орқали Демократларга мойил ушбу штатда ўз партиясидан бир неча бор ўзиб кетган. Унинг рақиби Трой Жексон тоғ-ўрмон ишчиси сифатидаги тажрибасидан фойдаланиб, Мэн штатнинг оддий ишчиларини уларни тушунишига ишонтиришга ҳаракат қилмоқда ва АҚШ сиёсатида жон сақлаб келаётганлардан бири учун ниҳоят вақт тугамоқда деб умид қилмоқда.

Амалдаги сенатор Сюзан Коллинз Мэнда тоғ-ўрмон ишчиси Трой Жексон билан тўқнаш келмоқда

Коллинз президентлик сайловларида Демократларни мунтазам равишда қўллаб-қувватлайдиган штатда мустақил фикрлайдиган сайловчиларни ўзига жалб қилиш учун ўзининг марказчи қиёфасига таянмоқда.

Унинг кампанияси энди республикачилар Трампдан масофа сақлаш орқали ғалаба қозона олиши ёки ололмаслигини синовдан ўтказади.

Олтинчи муддатга интилаётган Коллинз оралиқ сайловлар циклига қайта сайланиш учун номзодини қўйган энг заиф республикачи амалдаги сенаторлардан бири сифатида кирди.

Аммо у Демократлар томондаги Грэм Платнер билан боғлиқ беқарорликдан фойда кўрди, Платнер охир-оқибат партия номзоди сифатида Мэн штати сенатининг собиқ президенти Жексон билан алмаштирилди.

Жексон ҳам, Коллинз ҳам Трампнинг Канадага қўйган тарифларига қарши, чунки бунинг ушбу чегарадош штатга таъсирини англайдилар. Коллинздан фарқли ўлароқ, Жексон АҚШ Иммиграция ва божхона назорати агентлигини (ICE) тугатишни қўллаб-қувватлайди.

73 ёшли Коллинз сиёсий фаолиятини 1970 йилларда коллежни битирган заҳоти бошлаган ва 1997 йилда АҚШ Сенатига кирган. 58 ёшли Жексон — тоғ-ўрмон ишчиси бўлиб, Канададан келган кам маошли ишчиларнинг Мэнга киришини тўхтатиш бўйича норозилик намойишига бошчилик қилишда ёрдам берганидан сўнг сиёсий фаолга айланган.

Жеймс Таларико Техасда Демократларнинг ўнлаб йиллар давом этган мағлубиятлар сериясига чек қўйишга — ва Республикачиларнинг энг кучли штатларидан бири 2028 йилги президентлик сайловларида рақобатбардош бўлиши мумкинлигини кўрсатишга ҳаракат қилмоқда. Унинг Кен Пакстонга қарши пойгаси Сенат учун тарихдаги энг қиммат беллашувга айланди.

Трампнинг иттифоқчиси Кен Пакстон (чапда) Техасдаги пойгада собиқ ўқитувчи Жеймс Таларико (ўнгда) билан тўқнаш келмоқда

Республикачи Пакстон унинг партияси Техасда 30 йилдан ортиқ вақтдан бери штат миқёсидаги сайловларда ғалаба қозониб келаётганини билади.

Техас штати вакили, собиқ мактаб ўқитувчиси ва Пресвитериан семинарияси талабаси Жеймс Таларико — ўз партиясининг узоқ давом этган мағлубиятлар сериясини бузишга умид қилаётган навбатдаги демократдир.

Техас республикачилари мураккаб муаммолар мажмуасига дуч келмоқдалар. Миллий сиёсий муҳит консерваторлар учун қийин, ва бир нечта штат масалалари — жумладан, маълумотларни қайта ишлаш марказлари қурилиши ва қатий иммиграция назорати — уларга қарши ишлади. Бунинг устига Пакстоннинг баҳсли шахсияти бор.

Сайловолди кампанияси кескин кечди, Таларико асосий эътиборни Республикачилар томонидан бошқариладиган штат Вакиллар палатаси томонидан Пакстонга 2023 йилда коррупция, порахорлик ва ваколатни суиистеъмол қилиш айбловлари бўйича эълон қилинган импичментга қаратди. Пакстон айбловларни рад этди ва кейинчалик штат Сенати томонидан оқланди ва импичментни "бошидан сиёсий сабабларга кўра уюштирилган сохта нарса" деб атади.

Технология миллиардери Илон Маскнинг 170 миллион доллардан ортиқ маблағи билан қўллаб-қувватланган Пакстон Таларикони трансгендерлар ҳуқуқлари, ҳуқуқни муҳофаза қилиш, иммиграция ва энергетика сиёсати бўйича техасликлар билан бир тўлқинда бўлмаган либерал сифатида кўрсатишга ҳаракат қилди.

Бу ерда Демократларнинг ғалабаси Американинг президентлик пойгасидаги иккинчи энг йирик сайлов мукофоти 2028 йилда қўл етгудек масофада бўлиши мумкинлигини кўрсатиши мумкин — бу ғоя мамлакатнинг сиёсий харитасини сезиларли даражада ўзгартириши мумкин.

Жамоатчилик ҳаётига киришдан олдин Пакстон 14 йил давомида ўз юридик фирмасини ташкил қилиш ва кенгайтириш билан шуғулланган. У Техаснинг бош ҳуқуқни муҳофаза қилувчи мулозими бўлишдан олдин штат Вакиллар палатаси ва Сенатида хизмат қилган.

Таларико Сан-Антониодаги ўрта мактабда, ўзи штатдаги энг камбағал маҳаллалардан бири деб таърифлаган ҳудудда дарс берган. У илоҳиётни ўрганган ва Папа Леосини "руҳий қаҳрамон" деб атайди.

Бу энг шафқатсиз пойгалардан бири бўлиб, сўл қанот номзоди Абдул Эл-Сайед ушбу муҳим ўринни Демократлар қўлида сақлаб қолишга ҳаракат қилмоқда. У ФҚБнинг собиқ агенти, республикачи Майк Рожерсга қарши чиқмоқда, Рожерс Эл-Сайед томонидан мағлуб этилган демократ рақибининг кутилмаган хайрихоҳлигини олди, бу эса пойгани бошиданоқ белгилаб берган аччиқликни янада оширди.

Собиқ соғлиқни сақлаш мулозими Эл-Сайед (чапда) Мичиганда собиқ конгрессмен Рожерс (ўнгда) билан беллашади

Шошилинч тиббий ёрдам шифокори ва жамоат соғлиқни сақлаш мулозими бўлган Эл-Сайед ушбу сайлов циклидаги энг сўл қанот Сенат номзодларидан биридир.

У давлат томонидан бошқариладиган тиббий суғурта тизимини ва ICEни тугатишни қўллаб-қувватлайди. Унинг Исроини кескин танқид қилиши партия ичида келишмовчиликларни келтириб чиқарди.

Ҳарбий ва разведка соҳасидаги хизматларини урғулайдиган Рожерс Трампнинг Канада тарифлари ва Россия дизель битимини танқид қилганига қарамай, унинг қўллаб-қувватлашини сақлаб қолди.

У шунингдек, Эрон билан урушни тезда тугатишга чақириб, президент билан фикр алоҳидалигини кўрсатди. Эл-Сайед АҚШ Сенатига сайланган биринчи мусулмон бўлиши мумкин.

Уни сиёсати учун ҳужум қилишдан ташқари, Трамп ва Рожерс уни "Мусулмон биродарлар" ташкилоти билан боғлашга ҳаракат қилишди; Эл-Сайед ушбу гуруҳни қоралаган.

Президент шунингдек, ҳеч қандай далил келтирмасдан 11 сентябрь воқеаларига тўхталди ва ҳатто уни "жиҳодчи" деб атади, бу эса салбий муносабат ва исламофобия айбловларига сабаб бўлди.

41 ёшли Эл-Сайед Мичиганда туғилиб ўсган, кейинчалик АҚШ ва Буюк Британияда тиббиётни ўрганган ва кейинчалик шу соҳада ишлаган. 63 ёшли Рожерс Конгрессга киришдан ва АҚШ кузатув сиёсатининг кўзга кўринган тарафдорига айланишдан олдин АҚШ армияси ва ФҚБда хизмат қилган.

Трамп сайловолди митингларининг охирги кунида Айовага ташриф буюриб, унинг муҳимлигини таъкидлади. Сўровномалар республикачи ва собиқ телеянгиликлар бошловчиси Эшли Хинсон ҳамда иккита Паралимпия ўйинларида баскетбол бўйича олтин медални қўлга киритган демократ Жош Турек ўртасида натижани олдиндан айтиб бўлмайдиган курашни кўрсатмоқда.

Бир вақтлар маҳаллий янгиликлар мухбири бўлган Эшли Хинсон Айовада собиқ баскетболчи Жош Турек билан тўқнаш келмоқда

Фермалар, тарифлар ва Трамп — буларнинг барчаси диққат билан кузатилаётган ушбу пойгада марказий масалаларга айланди.

Хинсон президентдан бироз масофа сақлаб, уни Эрон билан урушни тугатишга чақирди ва мол гўшти тарифларини юмшатиш бўйича у билан фикр алоҳидалигини кўрсатди, шу билан бирга Трампнинг кенгроқ тариф кун тартибини муҳим деб ҳимоя қилди.

Турек эса Трампнинг тарифлари асосан қишлоқ хўжалигига ихтисослашган штатда "фермагеддон"га олиб келганини айтмоқда. У шунингдек, сайловчиларни Эрондаги уруш ёнилғи ва ўғит нархларини ошириб юборганига ишонтиришга ҳаракат қилди.

Хинсон Турекни "Шарқий соҳил либерали" каби овоз берадиган шахс сифатида тасвирлади.

Икковлон солиқлар, ижтимоий таъминот ва иммиграция масалаларида ҳам тўқнаш келишди. Охирги марта Демократ Айовада федерал сайловда ғалаба қозонганига деярли 20 йил бўлган.

43 ёшли Хинсон — собиқ маҳаллий янгиликлар мухбири бўлиб, унинг журналистика соҳасидаги тажрибаси штат фермерлари ва кичик бизнес эгаларининг ташвишларини тушунишга ёрдам беришини айтади. 47 ёшли Турек орқа мия чурраси (spina bifida) билан туғилган, бир нечта операцияларни бошдан кечирган ва кейинчалик тўртта Паралимпия ўйинларида ногиронлар аравачасидаги баскетбол бўйича АҚШ шарафини ҳимоя қилиб, икки марта олтин медални қўлга киритган.

Қисқача:

Канзасда Демократларнинг ғалабаси 94 йиллик тарихни ўзгартириб юборади — ушбу Ўрта Ғарб штати охирги марта 1932 йилда демократ сенаторни сайлаган эди. Сенатор Рожер Маршалл — шармандали мағлубиятдан қочишга ҳаракат қилаётган республикачи, биринчи марта номзод бўлган ва методист пастори бўлган Адам Ҳамилтон эса тарих яратишга ҳаракат қилаётган демократдир.

Канзасда амалдаги сенатор Рожер Маршалл (чапда) ҳам, даъвогар Адам Ҳамилтон (ўнгда) ҳам бешинчи авлод канзаслик эканликларини таъкидлашади

Маршалл ўзини фермерларни қўллаб-қувватлайдиган номзод сифатида Трамп билан яқиндан жипслаштирган.

Бир вақтлар мустақил номзод сифатида қатнашишни кўриб чиққан Ҳамилтон ўзини партиялараро бўлинишни бартараф эта оладиган инсон сифатида кўрсатди. У асосан харажатларни камайтириш ва соғлиқни сақлаш хизматларидан фойдаланиш имкониятини ҳимоя қилиш бўйича кампания олиб борди.

Маршалл Ҳамилтоннинг пасторлик фаолиятига ҳужум қилишга ҳаракат қилиб, уни консерватив штат учун "ҳаддан ташқари сохта-либерал" (too woke) деб атади.

Маршаллнинг ўзи эса тиббий тўловларни тўлай олмаган беморларни судга бергани ҳақидаги хабарлар пайдо бўлганидан бери синчковлик билан текширилмоқда. У Fox News телеканалига ушбу хабар сўл медиа ва юқори мартабали демократларнинг уюштирган ҳужуми эканини айтди.

Тенг кечаётган пойга кенг жамоатчилик томонидан Республикачилар учун ташвишли белги сифатида кўрилмоқда.

Ҳамилтоннинг ғалабаси бир вақтлар партия учун хавфсиз деб ҳисобланган ҳудудда Трампнинг сиёсатидан — айниқса иқтисодиёт бўйича — ортиб бораётган норозиликнинг далили сифатида талқин қилинади.

Маршалл (66 ёш) ҳам, Ҳамилтон (62 ёш) ҳам бешинчи авлод канзаслик эканликларини ва маҳаллий масалалар билан чамбарчас боғлиқлигини таъкидлайдилар. Маршалл 25 йил давомида акушер бўлиб ишлаган ва 5000 га яқин чақалоқни дунёга келтирган, Ҳамилтон эса Америкадаги энг йирик Бирлашган Методист жамоасининг марказига айланган черковга асос солган.

Трамп 2024 йилда ушбу штатда осонликча ғалаба қозонган эди ва бир йил олдин ҳеч ким оралиқ сайловларда бу штат рақобатли бўлади деб ўйламаган эди. Аммо республикачи сенатор Жон Ҳустед энди демократ Шеррод Браун билан тенгма-тенг курашмоқда, Браун ютқазиб қўйишидан олдин кўп йиллар давомида Сенатда Огаё шарафини ҳимоя қилганидан сўнг ўз эски лавозимини қайтариб олишга ҳаракат қилмоқда.

Огаёдаги пойга ЖД Вэнс ўрнини эгаллаган Жон Ҳустед (чапда) ва қайта қайтишга уринаётган Шеррод Браун (ўнгда) ўртасида кечмоқда

Ҳустед 2025 йилда Вице-президент ЖД Вэнс бўшатиб қўйган Сенат ўрнига тайинланган эди ва энди Вэнс муддатининг қолган қисмини тугатиш учун номзодини қўймоқда.

У Огаёда иш ўринлари ва ўсишни яратиш учун бизнес тажрибасидан фойдаланишини айтмоқда.

Бошқа сайлов циклида, Трамп эрасида мунтазам равишда республикачиларга берилган ушбу собиқ беқарор штатда у фаворит бўлиши мумкин эди.

Аммо Ҳустед Огаёни Конгрессда уч ўн йиллик давомида тақдим этганидан сўнг кенг танилган Браун томонидан жиддий қаршиликка дуч келмоқда.

Браун ишчилар ҳимоячиси сифатида танилган ва ўз партиясидаги кўплаб инсонлардан анча олдин иқтисодий популистик ғояларни илгари сурган.

Пойга аслида Трампнинг иқтисодий кун тартибига, айниқса Огаё иқтисодиёти учун марказий ўрин тутадиган ишлаб чиқариш ва автомобиль соҳаларига таъсир кўрсатган савдо урушларига берилган баҳодир.

59 ёшли Ҳустед меҳрибонлик уйида катта бўлган ва сиёсатга киришдан олдин бизнесда ишлаган; у элита коллеж футболчиси бўлган ва Трамп митингларда унинг жисмоний ҳолатини қайта-қайта мақтаган. 73 ёшли Браун ёшлигидан сиёсий фаолликка қизиққан ва Йел университетини битирмасдан олдин маҳаллий сиёсатга жалб қилинган.