Иқтисодиёт

Ўзбекистоннинг давлат қарзи иккинчи чоракда 48,32 миллиард долларга кўтарилди.

Иқтисодиёт ва молия вазирлиги маълумотларига кўра, Ўзбекистоннинг давлат қарзи чоракда 46,99 миллиард доллардан 48,32 миллиард долларгача ошди.

О'збекистоннинг давлат қарзи 2026-йилнинг иккинчи чорагида 48,32 миллиард долларга етди, бу аввалги чоракдаги 46,99 миллиард доллардан 1,33 миллиард долларга ко'п.

Давлат қарзининг ЯИМга нисбати шу даврда 26,3% дан 27,0% гача ошди. Ташқи қарз қарзнинг катта қисмини ташкил этишда давом этмоқда: иккинчи чоракда 40,71 миллиард доллар (умумий қарзнинг 84%), бу биринчи чоракдаги 39,78 миллиард доллардан (85%) ко'п, бу ЯИМнинг 22,8% ни ташкил этади, олдинги чоракдаги 22,2% га нисбатан. Ички қарз 7,21 миллиард доллардан 7,60 миллиард долларгача ошди, унинг улуши 15% дан 16% гача ошди ва ЯИМга нисбати 4,0% дан 4,2% гача ошди.

Ташқи қарз таркибида қат'ий фоиз ставкали кредитлар устунлик қилади, улар 20,78 миллиард доллардан 21,72 миллиард долларгача (44% дан 45% гача) ошди, сузувчи фоиз ставкали кредитларнинг улуши эса 40% дан 39% гача камайди.

Чет эл валютасида ифодаланган қарз ташқи портфелнинг 82% дан 80% гача камайди, миллий валютадаги мажбуриятлар улуши эса 2% дан 4% гача ошди. Ташқи қарзларнинг деярли барчаси узоқ муддатли бо'либ қолмоқда: бир йилдан ортиқ муддатга эга мажбуриятлар иккинчи чоракда 39,29 миллиард долларни (81%) ташкил этди.

Ички қарзда миллий валютадаги инструментларнинг улуши 10% да қолди, хорижий валютадаги мажбуриятлар эса 6% дан 5% гача камайди. Ички қарзнинг қисқа муддатли қисми 0,80 миллиард доллардан 1,17 миллиард долларгача ошди.

Валюта жиҳатидан АҚШ доллари ташқи қарзнинг энг катта улушини ташкил этмоқда, 27,44 миллиард долларни ёки 57% ни ташкил этади (о'тган чоракдаги 58% га нисбатан). Ундан кейин евро (3,90 миллиард доллар ёки 8%), япон иенаси (2,75 миллиард доллар ёки 6%) ва Хитой юани келади, улар тахминан 3% улушини сақлаб қолган ҳолда 1,39 миллиард доллардан 1,50 миллиард долларгача ошди. Ташқи қарздаги О'збекистон со'мининг улуши икки бараварга, 2% дан 4% гача ошди.

Кредиторлар орасида халқаро молия институтлари энг катта улушни сақлаб қолишди, 22,48 миллиард доллар ёки ташқи қарзнинг 55%. Ушбу гуруҳ ичида Жаҳон банки (9,12 миллиард доллар, 22%) ва Осиё тараққиёт банки (8,18 миллиард доллар, 20%) етакчилик қилмоқда, ундан кейин Осиё инфратузилма инвестиция банки (2,32 миллиард доллар) ва Ислом тараққиёт банки (1,20 миллиард доллар) келади.

Хорижий ҳукумат молия институтлари ташқи қарзнинг 28% ни (11,45 миллиард доллар) ташкил этади, энг катта улуш эса Хитой тараққиёт банки ва Эксимбанкка (3,89 миллиард доллар) то'г'ри келади. О'збекистоннинг халқаро облигацияларидаги инвесторларнинг улуши 15% дан 17% гача ошди, евробонд қарзлари ҳажми эса 5,80 миллиард доллардан 6,78 миллиард долларгача ошди.

Фойдаланиш бо'йича ташқи қарзнинг ярми — 20,53 миллиард доллар ёки 50% — давлат бюджетини қо'ллаб-қувватлашга сарфланади. Ёқилг'и-энергетика секторига 5,47 миллиард доллар (13%), шу жумладан электр энергетикаси саноатига 4,21 миллиард доллар ажратилди.

Транспорт инфратузилмасига 3,06 миллиард доллар (8%), қишлоқ хо'жалиги ва сув хо'жалигига 3,34 миллиард доллар (8%), уй-жой ва коммунал хизматларга 3,38 миллиард доллар (8%) ажратилди. Сог'лиқни сақлаш, та'лим, ахборот ва коммуникация технологиялари ва бошқа соҳалар ташқи қарзнинг 3,72 миллиард долларини ёки 9% ни ташкил этди.

xabarchi’да cookie файллари

Тил ва мавзу танловингизни эслаб қолиш ҳамда ҳозир сайтни нечта одам ўқиётганини санаш учун cookie файлларидан фойдаланамиз — бу ҳисоб аноним, фақат браузерингиз очиқ турганда сақланади ва на сиз билан, на бошқа ташриф билан боғланмайди. Рухсатингиз билан сайт қандай ўқилишини ҳам ўлчаймиз: Microsoft Clarity саҳифа кўришлари ва улардаги ҳаракатларни ёзиб боради, ўз ҳисобимиз эса қайтган ўқувчиларни санайди. Сизни ташрифлар орасида танийдиган ҳеч нарса сиз қабул қилмагунингизча ўлчанмайди.