Ўзбекистонда шаҳар ва қишлоқ банклари ўртасидаги тафовут ҳисоб очиш босқичида энг катта
Ўзбекистон Марказий банки маълумотларига кўра, қишлоқ аҳолисининг атиги 21 фоизи банк ҳисоб рақамларига эга, мамлакат бўйича эса бу кўрсаткич 86 фоизни ташкил этади, бу эса кириш имкониятига катта тўсиқ ҳисобланади.
О'збекистонда молиявий инклюзивликка энг катта то'сиқ банк фаолиятининг бошида пайдо бо'лади, буни О'збекистон Марказий банкининг синов молиявий инклюзивлик индекси ко'рсатади. Қишлоқ жойлардаги катталарнинг атиги 21 фоизи банк ҳисоб рақамига эга, бу миллий о'ртача 86% дан кескин фарқ қилади.
Қишлоқ ва чекка ҳудудларда молиявий инклюзивлик бо'йича умумий баллар мумкин бо'лган 100 баллдан 49 баллни ташкил этди.
Асосий ҳисоб эгалари о'ртасидаги сезиларли 65 фоизлик фарқдан ташқари, қишлоқ аҳолиси ҳам жамг'арма маҳсулотлари билан камроқ шуг'улланади. Қишлоқ аҳолисининг атиги 1 фоизи жамг'арма ёки муддатли депозит ҳисоб рақамига эга, миллий о'ртача ко'рсаткич эса 4% ни ташкил қилади.
Шунга қарамай, Марказий банк қишлоқ ҳудудларидаги мавжуд ҳисоб эгаларининг фаоллик даражаси миллий статистикага жуда о'хшашлигини та'кидлади. Фаол бо'лмаган банк ҳисоблари қишлоқ аҳолиси орасида барча ҳисобларнинг 32 фоизини ташкил қилади, бу ко'рсаткич миллий о'ртача 34% га тенг. Бу шуни ко'рсатадики, қишлоқ аҳолиси молиявий хизматлардан фойдаланиш имкониятига эга бо'лгач, уларнинг фойдаланиш даражаси шаҳар ҳудудларидаги ко'рсаткичлар билан бир хил бо'лади.
Кичик ва о'рта бизнес (КО'Б) секторида шунга о'хшаш ҳолат аниқланди, бу ерда қишлоқ бизнесининг кредит олиш имконияти ма'лум ко'рсаткичлар бо'йича миллий о'ртача ко'рсаткичларга етди ёки ундан ошиб кетди. Назорат қилувчи орган қишлоқ жойлардаги асосий то'сиқ кейинчалик жалб қилиниш о'рнига молиявий хизматларнинг дастлабки мавжудлиги деган хулосага келди.
Ушбу номувофиқликни бартараф этиш учун Марказий банк қишлоқ аҳолиси учун асосий ҳисоб эгалигини ко'пайтириш ва кундалик молиявий каналларни кенгайтириш каби ташаббусларга, шунингдек, қишлоқ корхоналари учун хизмат ко'рсатиш сифати ва рақамли киришни яхшилашга устувор аҳамият берди.