Оққушлар билан бирга учган аёл қўрғошин хавфидан огоҳлантирмоқда
«Одам-қўқуш» номи билан танилган Саша Денч қўрғошинли ўқ-дорилар сотувини тақиқловчи янги қонунларни олқишлайди.
**Ғозлар билан бирга учган аёл қўрғошин хавфидан огоҳлантирмоқда**
Табиатни муҳофаза қилиш мутахассиси Саша Денч қўрғошинли ўқ-дориларга қўйилган тақиқни олқишлади
Табиатни муҳофаза қилиш мутахассиси қўрғошинли ўқ-дорилар сотувини тақиқловчи янги қонунларни юқори баҳолади, шу билан бирга кўпчилик бу таҳдиднинг жабдуқли ҳайвонлар учун қанчалик жиддий эканини англаб етмаётганидан огоҳлантирди.
Девон графлигининг Чагфорд шаҳрида яшовчи Саша Денч заҳарли материал сотувини тўхтатиш бўйича кампания олиб борган ва хайрия ташкилотининг энг олий мукофоти — RSPB (Қушларни ҳимоя қилиш қироллик жамияти) медали билан тақдирланган "Қўрғошинли ўқ-дорилар жамоаси" (Леад Аммунитион Соллестиве) аъзосидир.
"Одам-ғоз" номи билан танилган бу аёл Россия Арктикасидан Буюк Британиягача бўлган 4 300 миль (7000 км) масофани парамоторда учиб ўтиб, Кичик (Бевик) ғозларининг миграциясини кузатгани билан машҳур.
Австралияда туғилган биологнинг таъкидлашича, қўрғошиндан заҳарланиш цепь бутун Европа бўйлаб қушлар учун катта хавф туғдиради ва бу унинг 2019 йилги экспедицияси давомида ўрганган мавзуларидан бири бўлган.
Денч шундай деди: “Буюк Британияда ҳар йили 100 000 гача сув қушлари қўрғошиндан заҳарланиш оқибатида нобуд бўлиши кутилмоқда, бутун Европа бўйлаб эса бу кўрсаткич, эҳтимол, бир миллионни ташкил этади.
Бу жуда катта таъсир бўлиб, баъзи турларни қирилиб кетиш ёқасига суриш учун етарлидир.”
Олимлар ва табиатни муҳофаза қилиш гуруҳлари қўрғошинли сочма ўқлар атроф-муҳитга тушганидан кейин яшаш жойларини ифлослантириши ва жабдуқли ҳайвонларга зарар етказиши ҳақида узоқ вақтдан бери огоҳлантириб келишмоқда.
Денчнинг айтишича, кўп одамлар муаммонинг кўламини тушунмайди.
“Ҳар сафар патрон отганингизда, табиатга 300 тагача кичик қўрғошин доналари сочилиши мумкин”, деди у.
“Умуман олганда, Буюк Британияда ҳар йили табиатга тахминан 7 000 дан 13 000 тоннагача қўрғошин сочилади.
Қушлар, айниқса сув қушлари, уни озуқа ёки майда тош деб ўйлаб ейдилар ва у уларнинг ошқозонида майдаланади. Улар шу тариқа қўрғошиндан заҳарланадилар.”
Кийикчилик менежери Шариф Адамс аллақачон ишлатадиган ўқ-дориларини ўзгартирган
Англия, Уэльс ва Шотландияда қўрғошин сочма ўқларни сотиш ва ишлатишни тақиқловчи қонунчилик 2029 йил апрель ойидан кучга киради.
Қўрғошинли ўқ-дорилардан аллақачон воз кечган инсонлардан бири — Тейн водийсидаги ўрмонзорда ишлайдиган кийикчилик менежери Шариф Адамсдир.
Британ кийикчилар жамиятининг Жануби-Ғарбий филиали раиси заҳарли бўлмаган ўқ-дориларга ўтиш осон танлов бўлганини айтди.
“Мен олиб борадиган кийикчилик назорати тўлиқ табиатни муҳофаза қилишга қаратилган”, деди у.
“Шунинг учун бу мен учун ўйлаб ўтирадиган нарса эмас эди. Заҳарли моддадан камроқ зарарли нарсага ўтиш жуда мантиқан тўғридир.”
Унинг айтишича, бу ўзгаришнинг амалий сабаблари ҳам бор, чунки гўшт харидорлари тобора кўпроқ фақат қўрғошинсиз ўқ-дорилар билан овланган кийикларни қабул қилмоқда.
“Кийикчилик назоратининг бир қисми кийик гўшти бозоридир, аслида бу жуда муҳим қисм. Инсон озиқ-овқат занжирини кийик гўшти билан таъминлай олиш учун гўшт харидорларига ҳам маҳсулот сота олишингиз керак”, деди у.
Профессор Дебби Пейн ва доктор Рут Кроми 3 октябрь куни "Қўрғошинли ўқ-дорилар жамоаси" номидан RSPB медалини қабул қилиб олишди
RSPB медали шу ой бошида хайрия ташкилотининг йиллик умумий йиғилишида "Қўрғошинли ўқ-дорилар жамоаси" номидан доктор Рут Кроми ва профессор Дебби Пейнга топширилди.
Денчнинг айтишича, бу мукофот ўзгаришларни амалга оширишга ёрдам берган фавқулодда кенг ҳамкорликни эътироф этди.
“RSPB медали жуда катта аҳамиятга эга мукофот”, деди у.
“Илгари бу мукофотни Дэвид Аттенборо олган, Қирол олган.
Лекин бу сафар нафақат бизни, балки табиатни муҳофаза қилиш йўлида бирга ишлайди деб ўйламаган бутун бир одамлар жамоасини эътироф этаётгани янада каттароқ аҳамиятга эга.”