ОпенАИ Украинага кибер мудофаа воситаларини бепул тақдим этади

ОпенАИ Украинага кибер мудофаа воситаларини бепул беради

Технология гиганти ОпенАИ Украина ҳукуматига сунъий интеллект асосида ишлайдиган Дайбреак киберҳимоя тизимини бепул тақдим этади. Бу тизим Украинадаги фуқаролик инфратузилмаси, жумладан шифохоналар ва электр стансияларини киберҳужумлардан ҳимоя қилишга ёрдам бериш учун мўлжалланган.

Украинанинг киберҳодисаларга жавоб бериш миллий гуруҳи СЕРТ-УА маълумотига кўра, 2025-йилда мамлакатда қарийб 6 мингта киберҳужум қайд этилган.

Дайбреак рақамли тизимлардаги заифликларни тез аниқлаш ва уларни бартараф этиш чораларини ишлаб чиқишга ёрдам беради. Келишув доирасида Украина ОпенАИънинг илғор ГПТ 5.6 Сол моделидан фойдаланиш имкониятига эга бўлади. Ушбу модел Антҳропис компаниясининг Мйтҳос ва Фабле моделлари билан рақобатлаша олади.

“Фуқаролик инфратузилмасини ҳимоя қилиш — уни нафақат жисмоний, балки рақамли ҳужумлардан ҳам асраш дегани. Бу одамларнинг одатдагидек яшаши, ишлаши ва ҳаётий муҳим хизматлардан фойдаланишда давом этиши учун зарур”, деди Буюк Британиянинг собиқ молия вазири, ҳозирда ОпенАИ фор Соунтриес бўлинмасига раҳбарлик қилаётган Жорж Осборн.

Киберхавфсизликка ихтисослашган Сопҳос компаниясининг таҳдидларни таҳлил қилиш бўйича катта директори Рейф Пиллинг ушбу янгиликка муносабат билдирар экан, Россиянинг ҳужумкор кибероперациялари 2014-йилдан бери Кремлнинг Украинага қарши тажовузида “асосий таркибий қисмлардан бири” бўлиб келаётганини таъкидлади.

“Украинанинг шундоқ ҳам анча самарали, бироқ жуда катта юклама остида ишлаётган киберҳимоя тизимини кучайтирадиган ҳар қандай ташаббус муҳим ва ижобий қадамдир. Бундай ёрдам мамлакатнинг мавжуд имкониятларини сезиларли даражада ошириши мумкин”, деди у.

Киберхавфсизлик бўйича мутахассис, Қироллик бирлашган мудофаа тадқиқотлари институти (РУСИ) катта илмий ходими Жейми Макколл ББСъга Ғарб технология компаниялари Украинага анчадан бери ёрдам бериб келаётганини айтди. Унинг сўзларига кўра, бунга сабаблардан бири — қисман беғараз ёрдам истаги бўлса, бошқа томондан компаниялар уруш баҳонасида жуда қимматли маълумотлар ва разведка ахборотини қўлга киритмоқда.

“Шуни ҳисобга олсак, энди ОпенАИ ҳам мудофаа мақсадларида киберхавфсизлик хизматларини тақдим этаётгани ажабланарли эмас”, деди у.

Макколлнинг фикрича, Россиянинг Украинага қарши киберҳужумлари кўламини ҳисобга олганда, Дайбреакъдан фойдаланиш анча фойдали бўлади.

Бироқ у Украина ОпенАИ рақобатчилари, жумладан Гоогле тақдим этган сунъий интеллект воситаларидан ҳам фойдаланаётганини қайд этди.

Сунъий интеллект соҳасида энг янги ва энг кучли АИ тизимларининг киберимкониятлари киберхавфсизлик мутахассислари учун катта фойда келтириши мумкин. Бироқ ушбу имкониятлар ҳужум қуролига айланиши эҳтимоли ҳам мавжуд.

Масалан, тизимлардаги заиф нуқталарни аниқлаш хакерлардан ҳимояланишга уринаётган мутахассислар учун ҳам, тизимга кириш йўлини излаётган ҳужумчилар учун ҳам бирдек асқатади.

Шу сабабдан Антҳропис компанияси ўз тизимларига киришни қатъий чеклаган ва буни уларнинг жуда кучли экани ҳамда нотўғри қўлларга тушиб қолиши хавфи билан изоҳлаган. ОпенАИ эса айрим Европа компаниялари ва Буюк Британия банкларига ўзининг энг илғор моделларидан фойдаланишга рухсат берган.

ОпенАИ Украинага ёрдам ҳақидаги баёнотни Ню Ёркда бўлиб ўтаётган БМТ Бош ассамблеяси сессияси доирасида эълон қилди. Сунъий интеллект ушбу тадбир кун тартибидан мустаҳкам ўрин олган. Сессияда АҚШнинг йирик технология компаниялари раҳбарлари, жумладан ОпенАИ раҳбари Сем Алтман ва Антҳропис раҳбари Дарио Амодеи ҳам чиқиш қилиши кутилмоқда.

БМТ бош котиби Антониу Гутерриш ўз нутқида ушбу технологияни тартибга солишга чақирди. АҚШ президенти Доналд Трамп эса сунъий интеллектни “супер интеллект” деб қайта номлаш керак, деган фикрни билдирди.

Мавжуд маълумотлар сунъий интеллект технологиялари Россия – Украина урушида тобора кўпроқ қўлланаётганини кўрсатмоқда.

Сентябр бошида эълон қилинган ҳисоботда Антҳропис компанияси россиялик дастурчилар унинг Слауде платформасидан Украинага ҳужум қилишга мўлжалланган “камикадзе” дронлар тўдасини бошқаришга оид дастурий таъминот яратишда фойдаланган бўлиши мумкинлигини маълум қилди. Ҳисоботга кўра, дастурчилар компания ўрнатган географик чекловни четлаб ўтиш учун ВПНъдан фойдаланган.

Антҳропис, шунингдек, Украинанинг ҳукумат, ҳарбий ва дипломатик тузилмаларига киришга уринишларда ҳам сунъий интеллект қўлланганини билдирди.

Яқинда АҚШнинг қарийб 100 та компанияси очиқ хат имзолаб, дунё бўйлаб ҳукуматлар ва ташкилотларни сунъий интеллект ёрдамида амалга ошириладиган киберҳужумларга қарши мустаҳкам ҳимоя тизимини яратиш учун “имкониятлар ойнаси ёпилиб бораётгани” ҳақида огоҳлантирди.

Бироқ хавотир фақат бу технологиядан ёвуз ниятларда фойдаланаётган шахслар билан боғлиқ эмас. Ёзда ОпенАИ компанияси синовдан ўтказилаётган бир гуруҳ сунъий интеллект агентлари назоратдан чиқиб, яширинча бирлашган ҳолда бошқа технологик компания — Ҳуггинг Фасе тизимини бузишга урингани ҳақида хабар берди.

Кейинчалик Антҳропис ва Гоогле компаниялари ҳам шунга ўхшаш ҳолатлар ҳақида хабар берди.