Ўзбекистонда Озон учун янги босқич: Озон МДҲ раҳбари янги фулфилмент маркази, экспорт ва вилоятларда сотувчилар сонининг ортиши ҳақида
Сўнгги йилларда Ўзбекистонда электрон савдолар иқтисодиётнинг ривожланаётган сегментидан истеъмол бозорининг сезиларли қисмига ўтди. Хусусан, э-соммерсе ҳажми 2020-йилдаги 1 трлн сўмдан 2025-йилда 22,6 трлн сўмга ошди.
Ўзбекистонда Озон учун янги босқич: Озон МДҲ раҳбари янги фулфилмент маркази, экспорт ва вилоятларда сотувчилар сонининг ошиши ҳақида
Бир неча йил ичида Ўзбекистонда электрон тижорат бозори қандай ўзгарди?
Ўзгаришлар миқёсини рақамлар орқали баҳолаш анча осон. Расмий маълумотларга кўра, ҳозирда ушбу секторнинг йиллик ўсиши ўртача 30–50 фоизни ташкил этмоқда. Шу билан бирга, электрон тижоратнинг умумий чакана савдодаги улуши сўнгги беш йил ичида 0,5 фоиздан 4,6 фоизгача кўтарилди. Аммо бозор салоҳияти ҳали тўлиқ ишга тушмаган: давлат режаларига кўра, мамлакатдаги э-соммерсе ҳажмини 2030-йилгача 22,6 трлн сўмдан 30 трлн сўмга етказиш режалаштирилган.
Электрон тижоратнинг жадал ривожланаётганини харидорларнинг ўзи ҳам тасдиқлайди: Озон томонидан 2025-йилда ўтказилган сўров натижаларига кўра, ўзбекистонликларнинг қарийб 40 фоизи, айниқса ёшлар орасида, аллақачон онлайн ва офлайн харидларни биргаликда амалга оширмоқда. 17 фоиз харидор эса харидлар учун асосан маркетплейсларни онгли равишда танлайди.
Биз 2025-йилда Озонънинг Ўзбекистондаги айланмаси 2024-йилга нисбатан қарийб тўрт баравар ошганини, фаол харидорлар сони эса деярли 3,5 бараварга кўпайганини кўриб турибмиз.
Маълумотлар шуни кўрсатадики, тобора кўпроқ одамлар харидларни янги шаклда амалга оширмоқда, онлайн каналлар эса бизнесни кенгайтиришнинг асосий йўлларидан бирига айланмоқда. Ўз навбатида, айнан маркетплейс тадбиркорларга бизнес фаолияти географиясини тез кенгайтириш ва янги бозорда ўз ўрнини топиш имконини беради.
Ўзбекистонда кичик ва ўрта бизнес қандай натижаларга эришмоқда?
Кичик ва ўрта бизнес учун электрон тижоратни ривожлантириш, аввало, бутун инфратузилмани дарҳол ўзи яратмасдан туриб, янги савдо каналига чиқиш имкониятидир. Тадбиркор ўз интернет-дўконини ёки савдо нуқталари тармоғини яратишдан бошлаши шарт эмас. У маҳсулотини тайёр платформага жойлаштириб, харидорларнинг унга муносабатини синаб кўриши мумкин. Агар маҳсулотга талаб юқори бўлса, ассортимент ва ҳажмни ошириш мумкин, бунда бизнес моделининг ўзини ўзгартиришга эҳтиёж қолмайди.
Интернетда илгари ҳеч қачон ишламаган одам ҳам Озонъда савдо қилишни бошлаши мумкин. Бунинг учун учта қадам етарли: сотувчи кабинетини яратиш, маҳсулот суратлари ва тавсифини юклаш, иш моделини танлаш. Самарали савдо кўникмаларини эса Озон билимлар базаси, таҳлилий маълумотлар ва бошқа воситалар ёрдамида ўзлаштириш мумкин.