Нега айримлар чет тилини осон ўрганади? Олимлар товушларни фарқлашда муҳим хусусиятни аниқлади
Товушлар орасидаги нозик фарқларни яхши эшитадиган одамлар хорижий тил товушларини аниқроқ ажрата олиши мумкин. Лондон университет коллежи ва Япониянинг Тохоку университети олимлари ўтказган тадқиқот бу хусусият нотаниш талаффузни ўзлаштиришда муҳим ўрин тутишини кўрсатди.
Нега айримлар чет тилини осон ўрганади? Олимлар товушларни ажратишда муҳим омилни аниқлади
Тадқиқотда инглиз тилини ўрганаётган 67 нафар япон иштирок этди. Аввал олимлар уларнинг нутққа алоқадор бўлмаган товушлардаги баландлик, давомийлик ва бошқа нозик фарқларни қанчалик яхши илғашини синовдан ўтказди.
Шундан сўнг иштирокчиларга инглиз тилидаги сат ва суп сўзларида учрайдиган /æ/ ҳамда /ʌ/ унлиларини фарқлаш вазифаси берилди. Япон тилида бу товушларнинг бевосита муқобили йўқ. Топшириқ бажарилаётган пайтда функсионал магнит-резонанс томографияси орқали мия фаоллиги кузатилди.
Натижаларга кўра, эшитиш аниқлиги юқори бўлган иштирокчилар хорижий товушларни тинглаганда миянинг нутқни қайта ишлашга масъул чап сенсомотор соҳасини камроқ фаоллаштирган. Уларнинг мия фаоллиги нутққа алоқадор бўлмаган товушларни таҳлил қилишдаги ҳолатга ўхшаган.
Олимларнинг изоҳига кўра, бундай одамлар нотаниш товушларни дарҳол она тилидаги таниш товушларга мослаштиришга уринмайди. Улар товушнинг ўз хусусиятларига кўпроқ эътибор қаратади. Бу эса она тилида шаклланган талаффуз одатларининг таъсирини камайтириши мумкин.
Эшитиш аниқлиги пастроқ иштирокчилар эса нотаниш товушларни ажратишда она тилининг фонетик қолипларига кўпроқ таянган.
Муаллифлар хорижий тил ўрганишда луғат ва грамматика билан бирга товушлар орасидаги майда фарқларни эшитиш қобилиятини ҳам ривожлантириш фойдали бўлиши мумкинлигини таъкидлаган.
Бироқ тадқиқот асосан хорижий нутқ товушларини фарқлашга қаратилган. У тил ўрганишдаги барча қобилиятлар туғма эканини ёки эшитиш машқлари луғат ва грамматикани ўрганиш ўрнини босишини исботламайди.