Моди ўзининг кучли имиджини яратиш учун йиллар сарфлади - нега у ҳозир З авлод роликларини яратмоқда?
Нарендра Модининг янги, оддийроқ онлайн қиёфаси ёш ҳиндуларнинг эътиборини тортмоқда, аммо шу билан бирга кўплаб шубҳаларни ҳам уйғотмоқда.

Ҳиндистон Бош вазири Нарендра Моди, уни ижобий деб билмаслиги мумкин бо'лган Ҳиндистоннинг З авлоди билан алоқа о'рнатишга ҳаракат қилмоқда, бу демографик гуруҳ уни ижобий деб билмаслиги мумкин, бунинг учун оддийроқ онлайн персонажни қабул қилмоқда. Расмий нутқлари ва ташқи ко'ринишлари орқали пухта яратилган кучли одам қиёфаси билан танилган 75 ёшли етакчи яқинда ёшлар орасида машҳур бо'лган Инстаграм платформасида норасмийроқ услубни қо'ллади.
Модининг илгари пухта танланган постларни намойиш этган Инстаграм лентида энди "мен билан тайёрланинг" ролиги ва у "до'стлар" деб атайдиган ёшларга селфи услубидаги мурожаатлар каби "самимий" контент мавжуд. Бир видеода у ҳатто Деҳлидаги битирув маросимида "менинг наслимда биринчи бо'либ ракета, чип ва дрон ясаш учун ташқи томондан" деб айтган З авлоди иборасини ишлатган.
106 миллиондан ортиқ Инстаграм издошлари билан Моди платформадаги энг ко'п кузатиладиган сиёсий раҳбарлардан биридир. Бироқ, унинг Инстаграмдаги мулоқот оҳанги унинг жамоаси ёки Бҳаратия Жаната Партиясининг (БЖП) ижтимоий медиа стратегиясининг асосий ё'налиши эмас эди, гарчи партия рақамли кампанияларни моҳирона бошқариш бо'йича обро'га эга бо'лса ҳам, бу уларнинг 2014-йилги сайловлардаги г'алабасига ҳисса қо'шган.
Стратегиядаги бу о'згариш шу йил бошида Ҳиндистонда ёшларнинг норозилик намойишларидан кейин содир бо'лди. Сатирик Соскроач Жанта Партияси (СЖП) бощилигидаги ҳаракат мемлар, жонли эфирлар ва Инстаграм роликлари орқали машҳурликка эришди ва охир-оқибат федерал вазирнинг исте'фога чиқишига олиб келди. Ҳазил сифатида бошланган СЖП онлайн алоқаларни реал дунё сафарбарлиги ва сиёсий босимга айлантириш қобилияти билан БЖПни ҳайратда қолдирди.
Муаллиф ва шарҳловчи Анураг Минус Верманинг со'зларига ко'ра, о'н йилдан ортиқ вақт давомида ҳинд миллатчи партияси о'з хабарини тарқатиш учун ВҳацАпп гуруҳлари, Фасебоок саҳифалари ва Х аккаунтларидан фойдаланган ҳолда улкан онлайн сиёсий мавқега эга бо'лди. Бироқ, ёш ҳиндлар контент ва сиёсатни бошқача исте'мол қиладилар.
Ҳиндистон аҳолисининг 60% дан ортиг'и 35 ёшгача ва З авлоди (1997 ва 2012 йиллар оралиг'ида туг'илган) 2029 йилги умумий сайловларга қадар мамлакатнинг энг йирик овоз бериш блокларидан бирига айланиши тахмин қилинмоқда. Ушбу демографик гуруҳни жалб қилиш учун уларга Инстаграм каби платформаларда мурожаат қилиш керак, бу ерда шахсий ва филтрланмаган контент ко'пинча ан'анавий сиёсий хабарлардан ко'ра ко'проқ акс-садо беради.
Модининг Инстаграмдаги постларига дастлабки муносабат бу о'згаришни та'кидлади. Ёш фойдаланувчилар киноя билан жавоб беришди, айниқса унинг ёшлар норозиликларига мурожаат қилган биринчи селфи-видео ролигини масхара қилишди. Моди "до'стлар" деганидан кейин узоқ давом этган пауза тренддаги мемга айланди, фойдаланувчилар таҳрирлар ва ҳазиллар қо'шишди ва видеонинг ёритилиши ва камера бурчакларини танқид қилишди. Инстаграмда кенг тарқалган бу норозилик охир-оқибат та'лим вазири Дҳармендра Прадҳаннинг исте'фога чиқишига сабаб бо'лди.
Кейинги постларда Моди жамоаси турли камера бурчаклари, фонлари ва ёритиш билан тажриба о'тказиш орқали ушбу танқидларнинг бир қисмини ҳал қилган ко'ринади. Ба'зи ёш фойдаланувчилар ушбу тарг'иботни қадрлашса-да, ко'пчилик унинг вақтига шубҳа билан қарашди. 22 ёшли Гинни Малиа БЖПнинг о'з ёш гуруҳи билан бог'ланиш истагини тан олди, аммо "бу то'сатдан ортиб бораётган иштирокнинг вақти" ни шубҳа остига қо'йди. Унинг та'кидлашича, видеолар З авлод тили ва форматларини қабул қилган бо'лса-да, норозиликларни кучайтирган хавотирларни бартараф эта олмади.
Модининг баёнотидан ташқари, БЖП ижтимоий тармоқ саҳифалари ҳам ёш аудиторияни жалб қилиш учун мемлар, сленглар ва поп-маданиятга оид ҳаволаларни қо'шишни бошлади. Норозилик намойишлари тугаганидан ко'п о'тмай, БЖП ёшлар ва кекса мураббийнинг норозилик намойишларида иштирок этишни рад этувчи спорт зали мавзусидаги роликни жойлаштирди. Бироқ, ко'плаб шарҳлар ва улашишлар видеони "жирканч" деб атади. Бошқа бир БЖП видеосида "До'стлар" ситком сарлавҳасидаги трек ишлатилган ва унда "ПМ Моди сиз учун ёнингизда", бу минг йилликлар орасида машҳур, аммо З авлодига ко'п жиҳатдан таниш бо'лмаган ҳавола мавжуд. Малиа тенгдошлари бу видеоларни сиёсий хабарлар эмас, балки "комикс контент" сифатида ко'ришларини айтди.
Хабарларга ко'ра, БЖП ёш аудиторияга етиб боришга уринишлари то'лиқ муваффақиятли бо'лмаганидан хабардор. Хабарларга ко'ра, норозилик намойишлари пайтида Моди о'з кабинети вазирларига ижтимоий тармоқлардаги фаоллигини ошириш ва ёшлар билан алоқаларни кенгайтиришни буюрган. Яқинда федерал вазирлар ижтимоий тармоқлардаги фаолияти бо'йича "ҳисобот варақалари"ни олишди ва Ҳиндустан Тимес хабар беришича, платформалардаги иштирокини кучайтиришлари со'ралган. Партия шунингдек, 2015-йилдан бери бу лавозимни эгаллаб келган ижтимоий тармоқлар раҳбари Амит Малвияни алмаштирди, эҳтимол бу норозилик намойишлари пайтида БЖПга қаратилган онлайн танқидлар ва ижтимоий тармоқлардаги ривоятларни назорат қила олмасликлари туфайлидир.
БЖП ёш аудитория билан бог'ланиш борасидаги са'й-ҳаракатларида ёлг'из эмас. Инстаграмда тез-тез селфи услубидаги видеолар ва самимий расмларни жойлаштирадиган Конгресс етакчиси Раҳул Ганди ҳам норозилик намойишларидан кейин Инстаграмда "Мендан исталган нарсани со'ранг" сессиясини о'тказди ва "Мени ва Бетменни бир хонада бирга ко'рганмисиз?" каби о'йноқи жавобларни берди. Ёш фойдаланувчилар трендларни та'қиб қилишдан ко'ра, уларнинг ташвишларини тинглаш улар учун энг муҳими эканлигини та'кидлайдилар.
Бироқ, Инстаграмда э'тиборни жалб қилиш суҳбатни назорат қилишдан фарқ қилади. Мичиган университетида ижтимоий тармоқлардан сиёсий фойдаланишни о'ргатувчи Жоёжеет Пал, БЖП тарихан хабарларни кучайтириш ва ривоятларни шакллантириш учун Х ва ВҳацАппдаги тарафдорлар тармог'ига таянганини, аммо бу ёндашув Инстаграмда унчалик самарали эмаслигини та'кидлади. Платформа узоқроқ ко'риш вақти, такрорлаш, улашиш ва шарҳлар каби юқори иштирокни келтириб чиқарадиган контентга устувор аҳамият беради.
"200 та обуначиси бо'лган аккаунтдан 10 миллион марта ко'рилган, улкан базаси бо'лган одамлар томонидан жойлаштирилган ба'зи видеолар эса атиги бир неча минг марта ко'рилиши мумкин бо'лган видеони топиш унчалик қийин эмас", деб тушунтирди Пал. "Бу БЖП учун қийинчилик туг'диради, чунки унинг стратегияси тармоққа асосланган интернет учун яратилган, бугунги платформалар эса ко'проқ та'сирга асосланган."
БЖП учун яна бир қийинчилик - бу контент жойлаштирилгандан со'нг уни назоратдан маҳрум қилиш эҳтимоли. Модининг 400 миллион мартадан ортиқ ко'рилган биринчи видеоси бунга мисол бо'ла олади. У катта аудиторияни жалб қилган бо'лса-да, Верма ёшлар уни кинояли ва масхара қилувчи таҳрирлар билан қайта улашганини ва унинг мо'лжалланган оҳангини о'згартирганини кузатди. БЖП учун бу динамикани қабул қилиш қийин бо'лиши мумкин. "Инстаграм асосан истеҳзо асосида қурилган платформадир", деди Верма. "Г'алтак шаклида қадоқланган жиддий сиёсий хабарлар ҳали ҳам тролл қилиниши мумкин."
Мутахассислар БЖПнинг З авлодини о'зига жалб қилиш борасидаги са'й-ҳаракатларини ҳаддан ташқари та'кидлашдан эҳтиёт бо'лишади ва партиянинг сайловлардаги муваффақияти унинг Инстаграм контентидаги ишлашига эмас, балки унинг ташкилий кучи ва содиқ қо'ллаб-қувватлаш базасига бог'лиқлигини та'кидлайдилар. "Сайловда г'алаба қозониш қобилияти ва ижтимоий медиа ривоятида г'алаба қозониш о'ртасидаги фарқни ажратиш муҳимдир", деди Пал. "БЖП ҳар бир З авлод вакили ижтимоий тармоқларда ундан нафратланса ҳам, сайловларни г'алаба билан якунлашга қодир."
Ҳозирда партия, Ҳиндистон сиёсий манзарасидаги ко'пчилик сингари, нотаниш ҳудудларда ҳаракатланмоқда. Бироқ, Палнинг та'кидлашича, агар БЖП охир-оқибат мослашса, бу ажабланарли бо'лмайди. Партия ижтимоий тармоқларни сайловолди ташвиқоти учун эрта қо'ллашдан тортиб, подкастлар ва инфлуенсер интервюларини қо'шишгача бо'лган янги сиёсий мулоқот шаклларини қабул қилиш тарихига эга. "Аммо бу вақт талаб этади ва биз ҳозир бу муаммони ко'риб турганимиз улар янги қоидалар то'пламини о'рганишлари кераклигини англатади", деб қо'шимча қилди у.

