ЖССТ раҳбари Эбола эпидемияси тарихдаги энг ҳалокатли эпидемия бўлишини айтди
15-май куни эълон қилинган эпидемия 2000 дан ортиқ одамнинг ўлимига сабаб бўлди, яна минглаб ҳолатлар қайд этилди.
Жаҳон сог'лиқни сақлаш ташкилоти (ЖССТ) бош директорининг со'зларига ко'ра, Конго Демократик Республикасида (КДР) ҳозирги Эбола эпидемияси тарихдаги энг ҳалокатли эпидемияга айланиши мумкин. Тедрос Адҳаном Гебреесус журналистларга 2026-йилги эпидемия "ҳозирги сур'атида" камида 11 000 кишининг о'лимига сабаб бо'лган 2014-2016-йиллардаги эпидемияни "тугатиши" мумкинлигини ма'лум қилди.
15-май куни расман э'лон қилинган бу йилги эпидемия камида 4300 та ҳолатни қайд этди ва 2000 дан ортиқ одамнинг ҳаётига зомин бо'лди. ЖССТ чоршанба куни касалликнинг тарқалишини уч ой ичида то'хтатиш ниятини билдирди ва бу мақсад эпидемияни бутунлай ё'қ қилиш эмас, балки юқишни назорат қилиш билан бог'лиқлигини та'кидлади. Сог'лиқни сақлаш расмийлари бу ҳафта эпидемия расман май ойида тан олинган бо'лса-да, у камида уч ой олдин бошланган деб тахмин қилинаётганини та'кидладилар.
"Биз вирусни та'қиб қиляпмиз, вирус биздан олдинда", деди ЖССТнинг Африка бо'йича директори доктор Муҳаммад Жанаби, эпидемия маркази яқинидаги Буниа шаҳрида бо'либ о'тган матбуот анжуманида. У вирус феврал ойида тарқала бошлаганини, дастлаб безгак ёки тиф деб ното'г'ри ташхис қо'йилганини ко'рсатадиган тадқиқотларга ишора қилди.
2026-йилдаги эпидемия Эболанинг ноёб Бундибугё тури билан бог'лиқ бо'либ, у илгари фақат иккита ма'лум эпидемияга, 2007 ва 2012-йилларда сабаб бо'лган. Ҳозирда вируснинг ушбу штаммига қарши самарали тасдиқланган вакциналар ёки тан олинган терапевтик дорилар мавжуд эмас.
Эпидемия жойлашган жойга яқин бо'лган шарқий Конго Демократик Республикасида давом этаётган минтақавий беқарорлик касалликнинг тарқалишини чеклашдаги қийинчиликларни янада кучайтирди. Натижада, Жанабининг со'зларига ко'ра, тиббиёт ходимлари ҳолатларнинг тахминан 30 фоизига ета олишади.
Эбола ноёб, аммо о'лимга олиб келадиган вирусли касаллик бо'либ, аломатлар одатда инфекциядан кейин икки-21 кун ичида намоён бо'лади. Грипп ёки безгакга о'хшаш дастлабки аломатлар, масалан, иситма, бош ог'риг'и ва чарчоқ то'сатдан пайдо бо'лиши мумкин. Касаллик авж олган сари қусиш ва диарея ривожланиши мумкин, бу эса органлар етишмовчилигига олиб келиши мумкин. Вирус одамдан одамга қон ёки қусиш каби юқтирилган тана суюқликлари билан алоқа қилиш орқали юқади.
Буюк Британиянинг дори-дармонларни тартибга солувчи органи МҲРА Бундибугё ваксинасининг биринчи одамларда синовларини о'тказишга рухсат берди. Ушбу ваксина Оксфорд университети жамоаси томонидан Оксфорд-АстраЗенеса Совид ваксинаси билан бир хил технологиядан фойдаланган ҳолда ишлаб чиқилмоқда. Яна учта гуруҳ ҳам турли хил Бундибугё ваксинаси устида ишламоқда, аммо улар ҳали клиник синовларга о'тмаган. ЖССТ шунингдек, иккита мавжуд антивирал терапия омон қолиш даражасини ошириши мумкинлигини баҳолаш учун Конго Демократик Республикасида алоҳида клиник синовни қо'ллаб-қувватламоқда.