ЖИСА маданий меросни рақамлаштириш учун Ўзбекистонга ускуналар хайрия қилди.
Тошкентда Ипак йўли маданий меросини сақлаш лойиҳаси учун 55,9 миллион иена қийматидаги ускуналарни топшириш маросими бўлиб ўтди.
ЖИСА О'збекистонга маданий меросни рақамлаштириш ускуналарини совг'а қилди
2026-йил 18-август куни Япония халқаро ҳамкорлик агентлиги (ЖИСА) ва О'збекистон Республикаси Маданий мерос агентлиги О'збекистон Давлат тарихи музейида ускуналарни топшириш маросимини о'тказдилар. Ушбу тадбир "Ипак ё'лининг маданий меросини рақамли архивлар орқали сақлаш" лойиҳаси доирасида бо'либ о'тди.
Ускуналар Маданий мерос агентлиги, О'збекистон Давлат тарихи музейи ва Термиз археология музейига совг'а қилинди. Лойиҳанинг мақсади О'збекистоннинг маданий мерос обьектларини ҳимоя қилиш ва сақлаш салоҳиятини мустаҳкамлашдир. Бунга маданий ва археологик қийматга эга коллексияларни архивлаш учун маблаг' ажратиш, шунингдек, мамлакатда маданий ривожланиш ва минтақавий тикланишни раг'батлантириш орқали эришилади.
О'збекистон Давлат тарихи музейида тахминан 340 000 та буюм то'плами мавжуд. Улар орасида буддизм тарихига оид археологик жойлардан топилган топилмалар, шунингдек, тош давридан бошлаб Марказий Осиё цивилизациясини акс эттирувчи материаллар мавжуд.
Термиз археология музейида Сурхондарё вилоятидаги жойларда топилган тахминан 110 000 та буюм сақланади. Улар орасида Юнон-Бақтрия ва Кушон даврларига оид артефактлар бор. Музейда шунингдек, Термиз вилоятидаги археологик қазишмалар ва жойларни сақлашга катта ҳисса қо'шган япон олими Като Кюзо хотирасига баг'ишланган ко'ргазма зали ҳам мавжуд.
Япония гранти ёрдамида амалга оширилган лойиҳанинг умумий қиймати 55,9 миллион иенани ташкил этади. У компютер ускуналари, сканерлар, камералар ва тақдимот ускуналарини етказиб беришни, шунингдек, консалтинг хизматларини о'з ичига олади. Рақамлаштириш маданий ва тарихий меросни узоқ муддатли сақлашни та'минлаш ва о'збек ва халқаро фойдаланувчилар учун махсус веб-сайт орқали материалларга киришни кенгайтиришга қаратилган.
Япониянинг О'збекистондаги элчиси Кенжи Хирата маросимда О'збекистоннинг маданий мероси Япония учун катта аҳамиятга эга эканлигини та'кидлади. У буддизм Японияга қадимги Ҳиндистондан Буюк Ипак ё'ли бо'йлаб замонавий Бақтрия-Тохаристон ҳудуди орқали келганини та'кидлади. Унинг та'кидлашича, ушбу меросни сақлашга ҳисса қо'шиш япон томони учун катта шарафдир. Элчининг та'кидлашича, лойиҳанинг о'зи иккита муҳим соҳани бирлаштиради - маданий меросни сақлаш ва билимларни узатиш, бу эса кейинги тадқиқотлар учун муҳим обьектларнинг рақамли нусхаларини яратиш имконини беради.
ЖИСАнинг О'збекистондаги вакили Мамору Сакаи маросимни муҳим воқеа деб атади. У инфратузилма, сог'лиқни сақлаш ва қишлоқ хо'жалиги каби ан'анавий соҳалардан ташқари, агентлик мамлакатнинг маданий меросини тиклашни ҳам қо'ллаб-қувватлашини та'кидлади, чунки бу О'збекистоннинг миллий г'урурининг асосини ташкил этади.
Сакаининг со'зларига ко'ра, совг'а қилинган ускуналар вақт о'тиши билан жисмоний ҳолати муқаррар равишда ёмонлашадиган мерос об'эктларини 3Д рақамли сканерлаш имконини беради, рақамли ма'лумотлар эса анча узоқ вақт сақланиши мумкин.
Сакаи ушбу ма'лумотларни веб-сайтга жойлаштириш уни бутун дунё бо'йлаб тадқиқотчилар учун очиқ қилади ва хорижий сайёҳларни жалб қилишга ёрдам беради, бу эса иқтисодий та'сирга ҳам эга бо'лади, деб қо'шимча қилди.